PDA

View Full Version : Những bài dân ca Nga - Народные песни


TLV
28-11-2007, 10:42
Sông Volga

Volga nước xanh chìm lắng trong sương mờ
Dòng uốn quanh bóng in đôi bờ.
Cuồn cuộn sóng xô, nước êm trôi lững lờ
Ánh ban mai tỏa sáng đôi bờ

Khi anh bước đi nào thấy nói đôi lời.
Tình lứa đôi bỗng đâu chia lìa.
Lời hẹn ước xưa, trách ai sao hững hờ.
Có hay chăng ngày tháng mong chờ?

Lời hẹn ước xưa, trách ai sao hững hờ.
Có hay chăng ngày tháng chờ mong?

--------

Волга-реченька глубока


Волга-реченька глубока,
Бьет волнами в берега,
Мил уехал, не простился,
Знать, любовь не дорога.

Ой, туманы голубые,
Серебристая волна.
Неужели ко мне милый
Не вернется никогда!

Цвела вишня всем на диво,
Ветром сдуло белый цвет.
Я б другого полюбила,
Да любови в сердце нет.

Возле бережка крутого
День и ночь волна шумит.
Хорошо любить такого,
Кто любовью дорожит.

Над рекой стоят туманы,
Красна солнца не видать.
А мой милый меня вспомнит,
И его я буду ждать.

TLV
28-11-2007, 10:43
Xe tam mã

Chiều kia bên Volga nhìn ra phía chân trời
Anh biết đi tìm người yêu nơi đâu?
Giặc kia hung ác bắt em đi rồi
Để cho anh nhớ muôn đời
Khắc sâu trong lòng mối thù.

Tìm em bao nhiêu lâu mà không thấy em về
Mưa tuyết rơi lạnh lùng trong đau thương
Trời xanh chim hỡi thấu chăng cho lòng
Chỉ nghe gió thét gào
Biết em tôi ở nơi nào?

---

ВОТ МЧИТСЯ ТРОЙКА ПОЧТОВАЯ

Вот мчится тройка почтовая
По Волге-матушке зимой,
Ямщик, уныло напевая,
Качает буйной головой.

«О чем задумался, детина? –
Седок приветливо спросил. –
Какая на сердце кручина,
Скажи, тебя кто огорчил?»

«Ах, барин, барин, добрый барин,
Уж скоро год, как я люблю,
А нехристь-староста, татарин,
Меня журит, а я терплю.

Ах, барин, барин, скоро святки,
А ей не быть уже моей,
Богатый выбрал, да постылый –
Ей не видать отрадных дней…»

Ямщик умолк и кнут ременный
С досадой за пояс заткнул.
«Родные, стой! Неугомонны! –
Сказал, сам горестно вздохнул. –

По мне лошадушки взгрустнутся,
Расставшись, борзые, со мной,
А мне уж больше не промчаться
По Волге-матушке зимой

TLV
30-11-2007, 18:49
Tổ quốc

Đứng ngắm trông trời cao tươi đẹp cùng nương bãi kia
Đẹp vươn tới chân trời xanh bao la
Nước Nga đẹp xinh
Trong lòng càng thêm mến yêu quê hương tôi thắm tình

Kía bạn hãy lặng nghe tiếng chim rừng đang hót vang
Lời chim đón chào bình minh tươi sáng
Nước Nga của tôi
Biết bao đẹp xinh chính đây quê hương tôi thắm tình

--

РОДИНА

(слова: Ф.Савинова)

Вижу чудное приволье,
Вижу нивы и поля, -
Это русское раздолье,
Это русская земля.

Вижу горы-исполины,
Вижу реки и моря, -
Это русская картина,
Это родина моя.

Слышу пенье жаворонка,
Слышу трели соловья, -
Это русская сторонка,
Это родина моя!

--

Một bản dịch khác:

Tổ quốc

Say sưa nhìn thảo nguyên ôi tuyệt vời
Bát ngát mênh mông đồng lúa vàng tươi
Đó chính là miền quê hương tuyệt vời
Tổ quốc tôi thân yêu muôn đời

Mênh mông kìa thảo nguyên với núi đồi
Tiếng hát ngân vang đồng lúa chiều rơi.
Đó chính là một bức tranh tuyệt vời.
Là nước Nga thân yêu muôn đời

TLV
30-11-2007, 18:51
Степь да степь кругом

(Thảo nguyên mênh mông)

Степь да степь кругом,
Путь далек лежит,
В той степи глухой
Умирал ямщик.

И, набравшись сил,
Чуя смертный час,
Он товарищу
Отдает наказ:

"Ты, товарищ мой,
Не попомни зла,
Здесь, в степи глухой,
Схорони меня!

Ты лошадушек
Сведи к батюшке,
Передай поклон
Родной матушке.

А жене скажи
Слово прощальное,
Передай кольцо
Обручальное.

Да скажи ты ей -
Пусть не печалится,
Пусть с другим она
Обвенчается.

Про меня скажи,
Что в степи замерз,
А любовь ее
Я с собой унес".

TLV
30-11-2007, 18:54
Cứ tưởng là bài hát của Hồng quân Liên Xô, vì được hát rất nhiều trong thời gian Chiến tranh giữ nước vĩ đại, ai dè lại lại được xếp vào các bài dân ca.

Bài hát gốc là tiếng Ba Lan
Lời ca của Waclaw Swiencicki (1883)
Khi đó tác giả đang ở trong tù của Sa Hoàng
Bài hát là niềm kiêu hãnh của người Varsava
Tác giả phần nhạc: khuyết danh

---

Варшавянка

Слова: Г.Кржижановский (Chính xác hơn là đặt lời Nga)

Вихри враждебные веют над нами,
Темные силы нас злобно гнетут.
В бой роковой мы вступили с врагами,
Нас еще судьбы безвестные ждут.

Но мы подымем гордо и смело
Знамя борьбы за рабочее дело,
Знамя великой борьбы всех народов
За лучший мир, за святую свободу.

На бой кровавый,
святой и правый
Марш, марш вперед,
рабочий народ.


Мрёт в наши дни с голодухи рабочий,
Станем ли, братья, мы дольше молчать?
Наших сподвижников юные очи
Может ли вид эшафота пугать?

В битве великой не сгинут бесследно
Павшие с честью во имя идей.
Их имена с нашей песней победной
Станут священны мильонам людей.

На бой кровавый,
святой и правый
Марш, марш вперед,
рабочий народ.


Нам ненавистны тиранов короны,
Цепи народа-страдальца мы чтим.
Кровью народной залитые троны
Кровью мы наших врагов обагрим!

Смерть беспощадная всем супостатам!
Всем паразитам трудящихся масс!
Мщенье и смерть всем царям-плутократам!
Близок победы торжественный час.

На бой кровавый,
святой и правый
Марш, марш вперед,
рабочий народ.


---

Tiếng Ba Lan

Smialo podniesmy sztandar nasz w gore,
Choc burza wrogich zywiolow wyje,
Choc nas dzis sily ponure,
Chociaz niepewne jutro niczyje.

O, bo to sztandar calej ludzkosci,
To haslo swiete, piesn zmartwychwstania,
To tryumf pracy, sprawiedliwosci,
To zorza wszystkich ludow zbratania!

ПРИПЕВ (x2):
Naprzod Warszawo!
na walke krwawa,
Swieta a prawa!
Marsz, marsz, Warszawo!

II.
Dzis, gdy roboczy lud ginie z glodu,
Zbrodnia w rozkoszy tonac jak w blocie,
I hanba temu, kto z nas za mlodu,
Leka sie stanac choc na szafocie!

O, nie bez sladu kazdy z tych skona,
Co zycie sprawie oddaja w darze,
Bo nasz zwycieski spiew ich imiona
Milionom ludzi ku czci przekaze!

III.
Hurra! Zerwijmy z carow korony,
Gdy ludy dotad chodza w cierniowej,
I w krwi zatopmy nadgnile trony,
Spurpurowiale we krwi ludowej!

Ha! Zemsta straszna dzisiejszym katom,
Co wysysaja zycie z milionow.
Ha! Zemsta carom i plutokratom,
A przyjdzie zniwo przyszlosci plonow!

1905

---

Hãy thử nghe: rất hào hùng và xúc động

Download:
http://download.sovmusic.ru/m/varshav.mp3

TLV
30-11-2007, 20:06
- Миленький ты мой,
Возьми меня с собой!
Там, в краю далеком,
Буду тебе женой.

- Милая моя,
Взял бы я тебя,
Но там, в краю далеком,
Есть у меня жена.

- Миленький ты мой,
Возьми меня с собой!
Там, в краю далеком,
Буду тебе сестрой.

- Милая моя,
Взял бы я тебя.
Но там, в краю далеком,
Есть у меня сестра.

- Миленький ты мой,
Возьми меня с собой!
Там, в краю далеком,
Буду тебе чужой.

- Милая моя,
Взял бы я тебя.
Но там, в краю далеком,
Чужая ты мне не нужна.

Download:

http://mp3.music.lib.ru/mp3/g//gruppa_ekz_rus/gruppa_ekz_rus-milenxkij_ty_moj-2.mp3

sveta
30-11-2007, 22:56
Cám ơn bác TLV. Lớp chúng em được cô dạy bài này trong năm thứ II ĐHSP Nga. Cứ tưởng không thể nào nghe lại được nữa. Đến bây giờ em vẫn còn nhớ cái giai điệu chầm chậm, buồn buồn của bài hát ấy.

rung_bach_duong
16-12-2007, 13:40
Виновата ли я
Народная песня

Виновата ли я, виновата ли я, - Con có lỗi ư chăng, con có lỗi ư chăng
Виновата ли я, что люблю? – Con có lỗi ư chăng vì rằng con đang yêu ? :emoticon-0136-giggl
Виновата ли я, что мой голос дрожал Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему. khi con hát cho anh ấy nghe
Виновата ли я, что мой голос дрожал, Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему khi con hát cho anh ấy nghe
Целовал миловал, целовал миловал, Anh ấy đã hôn con âu yếm, đã hôn con âu yếm
Говорил, что я буду его Và đã nói rằng con sẽ là của anh
А я верила все и как роза цвела, Con đã tin tất cả và như bông hồng nở
Потому что любила его. Bởi vì con yêu anh
А я верила все и как роза цвела Con đã tin tất cả và như bông hồng nở
Потому что любила его. Bởi vì con yêu anh
Ой, ты, мама, моя, ой, ты, мама, моя Ôi, mẹ, mẹ ơi, mẹ của con ơi, ôi mẹ ơi, mẹ của con ơi
Отпусти ты меня погулять, xin hãy thả cho con đi chơi với anh mẹ nhé:D
Ночью звезды горят, ночью ласки дарят Khi đêm về những vì sao lấp lánh, khi đêm về nhân loại trao cho nhau bao niềm âu yếm
Ночью все о любви говорят. Khi đêm về nhân loại thủ thỉ về T/Y
Виновата во всем, виновата во всем, Mẹ đã có lỗi tất cả, mẹ có lỗi tất cả
Еще хочешь себя оправдать. Nếu như mẹ còn muốn cho rằng mình đúng
Ах, зачем же, зачем, в эту лунную ночь Ax, vậy vì sao, vì sao trong đêm trăng này
Позволяла себя целовать? con đã cho phép mình hôn
Ах, зачем же, зачем, в эту лунную ноч Ax, vậy vì sao, vì sao trong đêm trăng này
Позволяла себя целовать? con đã cho phép mình hôn
Виновата ли я, виновата ли я, Con có lỗi ư chăng, con có lỗi ư chăng
Виновата ли я, что люблю? Con có lỗi ư chăng vì rằng con đang yêu ? :emoticon-0136-giggl
Виновата ли я, что мой голос дрожал,Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему. khi con hát cho anh ấy nghe
Виновата ли я, что мой голос дрожал, ,Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему. khi con hát cho anh ấy nghe

Link để download Karaoke, CN mời cả nhà cùng hát :emoticon-0159-music:emoticon-0159-music:emoticon-0159-music

http://www.4shared.com/file/32178489/422e2995/bbk_01_010_vinovata_li_ya.html

Hoa May
17-12-2007, 11:43
- Миленький ты мой,
Возьми меня с собой!
Там, в краю далеком,
Буду тебе женой.
...

Download:

http://mp3.music.lib.ru/mp3/g//gruppa_ekz_rus/gruppa_ekz_rus-milenxkij_ty_moj-2.mp3

Cảm ơn anh TLV. HM thích bài này, nhưng rất tiếc không download được (báo lỗi liên tục thế này:

500 Internal Error
There was an unusual problem serving the requested URL '/mp3/g//gruppa_ekz_rus/gruppa_ekz_rus-milenxkij_ty_moj-2.mp3'.
--------------------------------------------------------------------------
thttpd/2.25b 29dec2003).

Có cách nào khác để nghe được không ah?

phucanh
17-12-2007, 14:42
Миленький ты мой
HM thích bài này, nhưng rất tiếc không download được

Chị Hoa May vào đây để download nhé: http://www.mediafire.com/?1dob3ndoljy

Còn bài Виновата ли я do Надежда Кадышева hát thì nghe tại đây: http://www.mediafire.com/?ajey2nbuz14

TLV
17-12-2007, 15:28
Cảm ơn anh TLV. HM thích bài này, nhưng rất tiếc không download được (báo lỗi liên tục thế này...)

Có lẽ Hoa May download phải giờ... die của link hay sao ấy.:emoticon-0136-giggl

Bạn download bài hát trên ở link dưới nhé (1.6 Mb):

http://www.4shared.com/file/32264330/2c6bbad9/gruppa_ekz_rus-milenxkij_ty_moj-2.html?dirPwdVerified=1b611f8e

Ngoài ra mời bạn nghe thêm bài hát đó qua giọng ca của Надежда Кадышева ở linh sau (4.5 Mb):

http://www.4shared.com/file/32264329/4cac333c/MilenkiTiMoi.html?dirPwdVerified=1b611f8e

Chúc bạn download được!

Hoa May
18-12-2007, 11:47
Có lẽ Hoa May download phải giờ... die của link hay sao ấy.:emoticon-0136-giggl
...
Chúc bạn download được!

Em đã download được rồi ạh, cảm ơn sự nhiệt tình của Phúc Anh và bác TLV nhé! :emoticon-0115-inlov :emoticon-0150-hands

Bài hát Миленький ты мой này gợi nhớ một kỷ niệm vui vui trong buổi Dạ hội Dân tộc hồi HM ở Krasnodar. Khi đó cô giáo Tiếng Nga của HM dựng ra tiểu phẩm thể hiện 1 đám cưới dân tộc Nga. Các "Cô dâu, chú rể, phù dâu, phù rể" mặc đồ dân tộc Nga rực rỡ và duyên dáng, thể hiện các thủ tục Lễ .. mở đầu là hát bài hát này và thể hiện tình cảm ... Khó nhất là cô giáo yêu cầu phải hát đúng kiểu "dân ca" - nghĩa là nhấn nhá như các nghệ sĩ "Alcambl" chính cống! Khó thật, và cũng buồn cười nữa chứ! :emoticon-0115-inlov

Bài hát có giai điệu tươi vui, và lời lẽ giản dị thật dễ thuộc, dễ thương!

phucanh
28-12-2007, 08:06
«Мы на лодочке катались»

Автор текста (слов): народные
Композитор (музыка): народные

Мы на лодочке катались золотистой золотой,
Не гребли, а целовались, не качай брат головой,
В лесу, говорят, в бору, говорят,
Растет, говорят, сосенка,
Понравилась мне молодцу веселая девчонка.
В лесу, говорят, в бору, говорят,
Растет, говорят, сосенка,
Понравилась мне молодцу веселая девчонка.

Не кукуй горько кукушка на осине проклятой,
Сядь на белую березу, прокукуй над сиротой,
В лесу, говорят, в бору говорят,
Растет, говорят, сосенка,
Понравилась мне, молодцу, пpигожая девчонка.
В лесу, говорят, в бору, говорят,
Растет, говорят, сосенка,
Понравилась мне, молодцу, пpигожая девчонка.

Я тогда тебе поверю, что любовь верна у нас,
Поцелуй меня приятка без отрыву сорок раз,
Ты, говорит, ходи, говорит,
Ко мне, говорит, почаще.
Ты, говорит, носи, говорит,
Пряники послаще.
Ты, говорит, ходи, говорит,
Ко мне, говорит, почаще.
Ты, говорит, носи, говорит,
Пряники послаще.

Где мы с миленьким встречались, там зеленая трава,
Где мы с милым расставались, там посохли дерева,
В лесу, говорят, в бору, говорят,
Росла, говорят, сосенка,
Уж больно мне понравилась смышленая девчонка.
В лесу, говорят, в бору, говорят,
Росла, говорят, сосенка,
Уж больно мне понравилась смышленая девчонка.

Меня маменька ругает, тятька боле бережет,
Как иду с гулянки поздно - он с поленом стережет,
Я, говорит, тебя, говорит,
Сынок, говорит, уважу.
Я, говорит, тебе, говорит,
Гуляночку налажу.
Я, говорит, тебя, говорит,
Сынок, говорит, уважу.
Я, говорит, тебе, говорит,
Гуляночку налажу.

Download ở đây (http://www.mediafire.com/?dlxnycnpg21)

Bài hát này đã được Валентина Толкунова trình bày tại Юбилейный концерт vừa qua của mình.

phucanh
30-12-2007, 15:17
Dân ca luôn gắn liền với những đặc trưngcủa nền văn hóa mỗi nước. Dân ca Nga cũng không phải là một ngoại lệ.

Dàn hợp xướng hàn lâm quốc gia Nga mang tên A.V. Svesnikov (Государственный академический русский хор им.А.В.Свешникова) - một tập thể biểu diễn nổi tiếng trên toàn thế giới - hơn nửa thế kỷ qua đã cống hiến cho chúng ta nghệ thuật của mình. Lịch sử của dàn hợp xướng liên tục gắn liền với với tên tuổi của những bậc thiên tài của nền âm nhạc Nga, tên tuổi của người sáng lập và lãnh đạo tài ba trong suốt hơn 40 năm của nó Aleksander Vasilievich Svesnikov. "Những thành công là lòng biết ơn của dàn hợp xướng bày tỏ đối với những kinh nghiệm nghệ thuật phong phú, sự chín muồi của tài năng và nghệ sĩ tóa sáng", D.D. Sostakovich đã viết như vậy về ông.

Dưới đây là 1 số album do Dàn hợp xướng trình bày - một trong những tài sản quý giá của nền âm nhạc Nga.

http://i216.photobucket.com/albums/cc58/dkthanh/front_sveshnikov_rfs_vol1.jpg

Государственный академический русский хор под упр. А.В.Свешникова - Русские народные песни (вып.1, CD1)

01. Ах ты, степь широкая (5:36)
02. Светит светел месяц (3:00)
03. Уж ты, сад (4:20)
04. Эй, ухнем (2:43)
05. Проведемте, друзья, эту ночь веселей (3:40)
06. Не корите меня, не браните (3:17)
07. Снеги белые пушистые (6:57)
08. Липа вековая (4:34)
09. Во кузнице (2:27)
10. Реве та стогне Днiпр широкий (4:02)
11. Чуеш, брате мiй (3:01)
12. Белая черемуха (6:20)
13. Как на матушке, на Неве реке (5:46)
14. В полном разгаре страда деревенская (4:29)
15. Среди долины ровныя (4:44)
16. Белеет парус одинокий (3:45)
17. Я вечёр млада (2:42)
18. Порою утренней (3:37)
19. Пойду ль я, выйду ль я (1:10)

Link: CD1 Phần I (http://rapidshare.com/files/44313135/sveshnikov_russian_folk_songs_vol1_cd1_ape.part1.r ar)
CD1 Phần II (http://rapidshare.com/files/44313517/sveshnikov_russian_folk_songs_vol1_cd1_ape.part2.r ar)
CD1 Phần III (http://rapidshare.com/files/44314049/sveshnikov_russian_folk_songs_vol1_cd1_ape.part3.r ar)
CD1 Phần IV (http://rapidshare.com/files/44314639/sveshnikov_russian_folk_songs_vol1_cd1_ape.part4.r ar)


Государственный академический русский хор под упр. А.В.Свешникова - Русские народные песни (вып.1, CD2)

01. Вниз по матушке, по Волге (3:57)
02. Вечерний звон (3:34)
03. В темном лесе (2:50)
04. Не шуми ты, мати зеленая дубравушка (3:28)
05. Из страны, страны далекой (1:41)
06. Однозвучно гремит колокольчик (4:29)
07. Красный сарафан (2:56)
08. Ой по-над Волгой леса зеленеют (4:14)
09. Ты дубравушка (4:47)
10. Вдоль да по речке (2:31)
11. Тонкая рябина (6:32)
12. Назови мне такую обитель (4:27)
13. Ласточка (2:34)
14. Позарастали стежки дорожки (4:56)
15. Выхожу один я на дорогу (5:13)
16. Узник (3:13)
17. Там вдали за рекой (4:59)
18. Зимняя дорога (3:01)
19. Утес (2:15)
20. Веники (1:10)

Link: CD2 Phần I (http://rapidshare.com/files/44320137/sveshnikov_russian_folk_songs_vol1_cd2_ape.part1.r ar)
CD2 Phần II (http://rapidshare.com/files/44320912/sveshnikov_russian_folk_songs_vol1_cd2_ape.part2.r ar)
CD2 Phần III (http://rapidshare.com/files/44321512/sveshnikov_russian_folk_songs_vol1_cd2_ape.part3.r ar)

phucanh
30-12-2007, 15:21
http://i216.photobucket.com/albums/cc58/dkthanh/front_sveshnikov_rfs_vol2.jpg

Государственный академический русский хор под упр. А.В.Свешникова - Русские народные песни (вып.2)

01. Плещут холодные волны (Варяг) (4:41)
02. Со вьюном я хожу (2:32)
03. Ах, на что ж было (2:00)
04. Ах ты, зимушка-зима (3:39)
05. Из-под дуба, из-под вяза (1:57)
06. Татарский полон (6:20)
07. Что не белая берёза (4:16)
08. Шуми, Амур (5:09)
09. Грушица (2:32)
10. Снег да снег кругом (6:30)
11. Из-под камушка (1:52)
12. Родина (3:17)
13. Как меня младу-младёшеньку (1:19)
14. Венули ветры (4:49)
15. Еду ли ночью по улице тёмной (6:47)
16. Ой, все кумушки домой (1:51)
17. Сусiдко (2:30)
18. Подмосковные вечера (2:29)
19. Полька (1:01)
20. Дороженька (3:51)
21. Журавли (2:57)
22. Вечерняя песня (2:54)
23. Тихая мелодия (2:51)

Link: Vol.2 Phần 1 (http://rapidshare.com/files/44324089/sveshnikov_russian_folk_songs_vol2_ape.part1.rar)
Vol.2 Phần 2 (http://rapidshare.com/files/44327431/sveshnikov_russian_folk_songs_vol2_ape.part2.rar)
Vol.2 Phần 3 (http://rapidshare.com/files/44329119/sveshnikov_russian_folk_songs_vol2_ape.part3.rar)
Vol.2 Phần 4 (http://rapidshare.com/files/44331451/sveshnikov_russian_folk_songs_vol2_ape.part4.rar)

phucanh
19-01-2008, 16:35
Mời cả nhà cùng thưởng thức bài hát «Течёт ручей» do Кадышева Надежда trình bày tại chương trình Старые Песни о Главном vừa được phát lại chiều nay trên kênh 1 của Nga.

Кадышева Надежда — «Течёт ручей»

Вот и прошли года,
Но мы не старые,
Недолюбившие,
Сидим усталые.
Судьба счастливая,
А сколько красок в ней,
Под старой ивою
Течёт, течёт ручей.

Течёт ручей,
Бежит ручей,
И я ничья,
И ты ничей.
Течёт ручей,
Бежит ручей,
И я ничья,
И ты ничей.

Лишь только помнится,
Как мы лопатили,
Не стали всё-таки
Людьми богатыми,
Рядились простенько,
Гуляли всей гурьбой,
Теперь я с проседью,
А ты - как лунь седой.

Течёт ручей,
Бежит ручей,
И я ничья,
И ты ничей.
Течёт ручей,
Бежит ручей,
И я ничья,
И ты ничей.

Судьбе, наверное,
Так было надобно -
Сердца открытые,
Как перед ладаном.
Недолюбившие,
Поведать есть о чём,
Любовь остывшая
Зажгла седым огнём.

Течёт ручей,
Бежит ручей,
И я ничья,
И ты ничей.
Течёт ручей,
Бежит ручей,
И я ничья,
И ты ничей.
Течёт ручей,
Бежит ручей,
И я ничья,
И ты ничей.

Nghe bài hát tại đây (http://www.mediafire.com/?20422hew0hk)

rung_bach_duong
14-02-2008, 22:47
Nhân Ngày lễ T/Y xin gửi tới cả nhà bài hát Dân ca Nga:

ПРЯХА (Người đàn bà kéo sợi)

В низенькой светелке
Огонек горит,
Молодая пряха
Под окном сидит.

Молода. Красива,
Карие глаза,
По плечам развита
Русая коса.

Русая головка,
Думы без конца…
Ты о чем мечтаешь,
Девица-краса?..

В низенькой светелке
Огонек горит,
Молодая пряха
Под окном сидит.

Link nghe online: (bài thứ 8)

http://www.russiandvd.com/store/product.asp?sku=41446&genreid=

Qua làn điệu mượt mà, bài hát trên gợi lên hình ảnh rất dịu dàng, tao sang của Người Phụ nữ Nga ngồi kéo sợi bên khung cửa sổ :)

Thanhxuan1974
17-02-2008, 08:49
Cám ơn bác Rừng.
Giai điệu bài hát rất mựơt mà, gần giống như bài Ивушка.

Cả nhà cho tôi hỏi: Câu hát:

"Русая головка,
Думы без конца…"

nên hiểu là thế nào?

Xin cám ơn trước.

Nina
17-02-2008, 10:54
Cả nhà cho tôi hỏi: Câu hát:

"Русая головка,
Думы без конца…"

nên hiểu là thế nào?
Em nghĩ câu này có thể hiểu rất đơn giản
Ồ, mái đầu tóc vàng xinh xắn của cô nàng, dường như đang nghĩ gì miên man.

Tất nhiên là có người có thể nói rằng các cô nàng tóc vàng thì không biết suy nghĩ, nhưng em không dám phát triển giả thiết này sâu hơn.

rung_bach_duong
17-02-2008, 13:12
Tôi cũng nghĩ như Nina bác TX ạ. Bài hát với giai điệu mượt mà, đẹp như bức tranh. Hình ảnh cô gái Nga ngồi kéo sợi bên khung cửa sổ - cạnh ngọn lửa hồng đang cháy bập bùng. Với ánh mắt nâu huyền, bím tóc vàng soải dài qua bờ vai. Mái đầu nghiêng nghiêng, lặng lẽ hẳn như cô đang mải miên man điều gì ... Hình ảnh của cô thật dịu dàng, thật thanh cao trong một khung cảnh thật thanh bình.

Hình ảnh người thiếu nữ Nga kéo sợi :)

http://i20.photobucket.com/albums/b211/chupnga/000000.jpg

http://i20.photobucket.com/albums/b211/chupnga/240499.jpg

micha53
25-02-2008, 10:19
Nói về dân ca Nga, phải nhắc đến 1 nữ ca sỹ rất được mến mộ trong những năm 60-80: Жанна Бичевская
Xin giới thiệu với các bạn 2 CD của bà
Старые русские, народные, деревенские и городские песни и баллады. Часть 1
http://i212.photobucket.com/albums/cc94/vanhoa53/14c6274f6555.jpg
01. Бродяга
02. Последний нонешний денечек
03. Четыре кумы
04. Невинная жертва
05. Стаканчики граненые
06. На дальней сторонке
07. Эх, загулял, молодец
08. Шумел камыш
09. Я его любила
10. Светит месяц
11. Песнь узника
12. Миленький ты мой
13. Зачем сидишь до полуночи
14. У церкви стояла карета

links

http://rapidshare.com/files/93220342/JBstbal1.88.part1.rar
http://rapidshare.com/files/93220542/JBstbal1.88.part2.rar
hoặc:
http://www.megaupload.com/?d=GOJGJRQ5
http://www.megaupload.com/?d=95GPFWNM
Password: S&D

Старые русские, народные, деревенские и городские песни и баллады. Часть 2
http://i212.photobucket.com/albums/cc94/vanhoa53/63d095dcace0.jpg
01. Донская баллада
02. Казачья притча
03. На окошке два цветочка
04. Вы сестрицы-подруженьки
05. Посею лебеду
06. Это было давно
07. Цветик мой
08. Окрасился месяц багрянцем
09. Матушка
10. Комарики
11. О чем задумался, служивый
12. Куманек
13. Страдания извозчика Еремы
14. Черный ворон
15. Я в садочке была
16. Баллада о двенадцати разбойниках (bonus track)

Links
http://rapidshare.com/files/93178712/JBstbal2.88.part1.rar
http://rapidshare.com/files/93178846/JBstbal2.88.part2.rar
hoặc:
http://www.megaupload.com/?d=0C56Z4I9
http://www.megaupload.com/?d=PERO3TMK
Password: S&D

Tô Linh Giang
25-02-2008, 11:32
Виновата ли я
Народная песня

Виновата ли я, виновата ли я, - Con có lỗi ư chăng, con có lỗi ư chăng
Виновата ли я, что люблю? – Con có lỗi ư chăng vì rằng con đang yêu ? :emoticon-0136-giggl
Виновата ли я, что мой голос дрожал Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему. khi con hát cho anh ấy nghe
Виновата ли я, что мой голос дрожал, Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему khi con hát cho anh ấy nghe
Целовал миловал, целовал миловал, Anh ấy đã hôn con âu yếm, đã hôn con âu yếm
Говорил, что я буду его Và đã nói rằng con sẽ là của anh
А я верила все и как роза цвела, Con đã tin tất cả và như bông hồng nở
Потому что любила его. Bởi vì con yêu anh
А я верила все и как роза цвела Con đã tin tất cả và như bông hồng nở
Потому что любила его. Bởi vì con yêu anh
Ой, ты, мама, моя, ой, ты, мама, моя Ôi, mẹ, mẹ ơi, mẹ của con ơi, ôi mẹ ơi, mẹ của con ơi
Отпусти ты меня погулять, xin hãy thả cho con đi chơi với anh mẹ nhé:D
Ночью звезды горят, ночью ласки дарят Khi đêm về những vì sao lấp lánh, khi đêm về nhân loại trao cho nhau bao niềm âu yếm
Ночью все о любви говорят. Khi đêm về nhân loại thủ thỉ về T/Y
Виновата во всем, виновата во всем, Mẹ đã có lỗi tất cả, mẹ có lỗi tất cả
Еще хочешь себя оправдать. Nếu như mẹ còn muốn cho rằng mình đúng
Ах, зачем же, зачем, в эту лунную ночь Ax, vậy vì sao, vì sao trong đêm trăng này
Позволяла себя целовать? con đã cho phép mình hôn
Ах, зачем же, зачем, в эту лунную ноч Ax, vậy vì sao, vì sao trong đêm trăng này
Позволяла себя целовать? con đã cho phép mình hôn
Виновата ли я, виновата ли я, Con có lỗi ư chăng, con có lỗi ư chăng
Виновата ли я, что люблю? Con có lỗi ư chăng vì rằng con đang yêu ? :emoticon-0136-giggl
Виновата ли я, что мой голос дрожал,Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему. khi con hát cho anh ấy nghe
Виновата ли я, что мой голос дрожал, ,Con có lỗi ư chăng vì giọng con đã run lên
Когда пела я песню ему. khi con hát cho anh ấy nghe

Link để download Karaoke, CN mời cả nhà cùng hát :emoticon-0159-music:emoticon-0159-music:emoticon-0159-music

http://www.4shared.com/file/32178489/422e2995/bbk_01_010_vinovata_li_ya.html

Bạn Rừng Bạch Dương dịch sai mất một đoạn rồi làm cho nội dung bài hát mất hẳn đi logic của nó và mất hay đi rất nhiều.
Виновата во всем, виновата во всем, Mẹ đã có lỗi tất cả, mẹ có lỗi tất cả
Еще хочешь себя оправдать. Nếu như mẹ còn muốn cho rằng mình đúng
Ах, зачем же, зачем, в эту лунную ночь Ax, vậy vì sao, vì sao trong đêm trăng này
Позволяла себя целовать? con đã cho phép mình hôn
Đoạn này là lời của bà mẹ chứ không phải là lời cô gái, và nội dung là bà mẹ trách móc con gái dại như sau:
"Này con ơi mày ngu lắm. mày sai to rồi, lại còn ngoan cố bào chữa, vào cái đêm trăng sáng đó ai bảo mày cho nó hôn?"

Phải dịch như vậy thì mới đúng được nội dung bài hát và mới đúng được logic của một cuộc nói chuyện của hai mẹ con.
Đây rõ ràng là cuộc nói chuyện sau khi cô con gái đã dại dột bị "thằng ấy" nó lừa:
Con có lỗi chăng chỉ vì con đã yêu, con có lỗi chăng chỉ vì đã run rung giọng hát khi hát cho anh ấy nghe, anh ấy đã hôn con âu yếm con và hứa rằng con sẽ là của anh, con đã tin tất cả như bông hoa hồng nở rộ bởi vì con yêu anh ấy. mẹ ơi mở cửa cho con ra đi chơi đêm với anh ấy đi, đêm về ánh sao lấp lánh mọi người trao nhau âu yếm và chỉ nói về tình yêu...Con ơi mày ngu lắm, Mày sai hết rồi lại còn bào chữa nữa, vào cái đêm trăng sáng đó ai bảo mày đã cho nó hôn....

rung_bach_duong
25-02-2008, 19:36
Виновата во всем, виновата во всем,
Еще хочешь себя оправдать.
Ах, зачем же, зачем, в эту лунную ночь
Позволяла себя целовать?

Mình đã đọc kỹ lại cả bài, mình hoàn toàn nhất trí với bạn. Riêng khổ thơ trên nếu là hát đối của Bà mẹ với con gái (chứ không phải con gái với mẹ) thì logic hơn nhiều. Đoạn trên có thể dịch lại như sau:

Виновата во всем, виновата во всем, Con có lỗi trong tất cả, tất cả lỗi tại con
Еще хочешь себя оправдать. Vậy mà con vẫn còn muốn cho là mình đúng
Ах, зачем же, зачем, в эту лунную ночь Ax, Cớ sao, cớ sao trong đêm trăng này
Позволяла себя целовать? con đã cho phép mình hôn (hay con đã để nó hôn con - dịch gián tiếp)

Mình nghĩ rằng giai điệu bài hát dân ca này thiết tha thế, với cô con gái lễ phép thế chắc không bà mẹ Nga phúc hậu nào nỡ xưng hô mày, tao và rủa con cái mình ngu xi cả, phải không bạn? Vì vậy mình không nghĩ виновата ở đây là ngu. Cảm ơn góp ý của bạn nhiều.

phucanh
27-02-2008, 14:22
Em xin được giới thiệu tiếp 2 CD còn lại trong Album Старые русские, народные, деревенские и городские песни и баллады của Жанна Бичевская nhé:

Жанна Бичевская - Старые русские народные деревенские и городские песни и баллады. Часть 3


(Old Russian rural and city songs and ballads. Part 3)
Russian Folk Music singer | 1999 Year | MP3 192 Kbps
Размер: 72 МБ


1. Кабы мне младой (bonus track)
2. Пойду, войду в чисто поле (bonus track)
3. Вот тронулся поезд
4. Сухой бы я корочкой питалась
5. Голубчик мой, Ванюша
6. Грустные частушечки
7. Зеленый сарафан - Г. Пономарев, Жанна Бичевская
8. Катерина
9. Виновата ли я
10. Не твои ли это слезы
11. Соловейко
12. Степь, да степь кругом
13. У меня младой муж гнедой
14. Среди долины ровныя
15. Бывали дни веселые - Александр Иванов
16. О, мой сыночек

Password: 6002
Archives with recovery 3%.

Download:
http://rapidshare.de/files/36919245/Stskidnvenrodsksni_3.rar.html

phucanh
27-02-2008, 14:24
Жанна Бичевская - Старые русские народные деревенские и городские песни и баллады. Часть 4.
Russian Folk Music singer | 1999 | 192 kbps, mp3
Размер: 79 МБ

1. Обломилась доска -(bonus track)
2. Конь боевой -(bonus track)
3. Провожала я дружка -(bonus track)
4. Дума об Алеше Поповиче -(bonus track)
5. Разлука -Жанна Бичевская
6. Меж высоких хлебов затерялся
7. Ах! Не будите меня
8. Долюшка
9. Летят утки
10. Тюря
11. О чем задумался служивый
12. В зеленом бору
13. Хороша, я хороша
14. Вечерний звон -Ю. Маевский, Оркестр народных инструментов им. В.Андреева
15. Матушка -Жанна Бичевская
16. Как служил солдат
17. Вы сестрицы-подруженьки

Password: 6002
Archives with recovery 3%.

Download: http://rapidshare.de/files/37148352/Stasskiarodvenskorodssni_4.rar.html

FORYTCHIA
27-02-2008, 14:54
Xe tam mã

Chiều kia bên Volga nhìn ra phía chân trời
Anh biết đi tìm người yêu nơi đâu?
Giặc kia hung ác bắt em đi rồi
Để cho anh nhớ muôn đời
Khắc sâu trong lòng mối thù.

Tìm em bao nhiêu lâu mà không thấy em về
Mưa tuyết rơi lạnh lùng trong đau thương
Trời xanh chim hỡi thấu chăng cho lòng
Chỉ nghe gió thét gào
Biết em tôi ở nơi nào?

---

ВОТ МЧИТСЯ ТРОЙКА ПОЧТОВАЯ

Вот мчится тройка почтовая
По Волге-матушке зимой,
Ямщик, уныло напевая,
Качает буйной головой.

«О чем задумался, детина? –
Седок приветливо спросил. –
Какая на сердце кручина,
Скажи, тебя кто огорчил?»

«Ах, барин, барин, добрый барин,
Уж скоро год, как я люблю,
А нехристь-староста, татарин,
Меня журит, а я терплю.

Ах, барин, барин, скоро святки,
А ей не быть уже моей,
Богатый выбрал, да постылый –
Ей не видать отрадных дней…»

Ямщик умолк и кнут ременный
С досадой за пояс заткнул.
«Родные, стой! Неугомонны! –
Сказал, сам горестно вздохнул. –

По мне лошадушки взгрустнутся,
Расставшись, борзые, со мной,
А мне уж больше не промчаться
По Волге-матушке зимой

:emoticon-0100-smile:emoticon-0115-inlov
Cảm ơn TLV sau nữa nhớ nhóm tam mã Nguyenanh-Si ren-cổ ngư vui vẻ năm trước.
:emoticon-0150-hands

tykva
03-03-2008, 14:50
Em tình cờ tìm thấy lời bản dân ca này, thấy hay quá :D Bác nào làm ơn kiếm giúp em cái link nghe nhạc với :)

Февраль-май

Русская народная песня

Февралю явился май на минутку
И февраль влюбился в май не на шутку
И поэтому четыре недели
Мели метели-и.
Мели, мели, мели, мели, мели метели-и.

И-и-и-и февралю холодно без любви
Я-а-а тебя люблю, ты меня полюби...

Февралю уж так сложилось веками
Суждено водиться лишь с февралями
Понял он, что не может жить без мая
И растаял.

И-и-и-и февралю холодно без любви
Я-а-а тебя люблю, ты меня полюби...

Понял он что жить не может без мая
И однажды в день погожий растаял
А в народе то февраль звали лютым
Почему то.

И-и-и-и февралю холодно без любви
Я-а-а тебя люблю, ты меня полюби...


Tháng hai với Tháng năm

Dân ca Nga

Có một lần Tháng năm gặp Tháng hai
Một phút thôi, Tháng hai trăn trở mãi.
Lỡ gặp rồi Tháng hai yêu Tháng năm
Suốt bốn tuần bão tuyết xoay vòng
Bão tuyết, suốt bốn tuần bão tuyết.

Thiếu tình yêu đến Tháng hai cũng lạnh
Yêu em nhé, anh yêu, em yêu anh...

Từ bao đời nay số trời đã định
Tháng hai chỉ kết bạn với tháng hai
Vì thiếu Tháng năm đời cô quạnh
Tháng hai đau lòng, tan chảy trong nước mắt.

Thiếu tình yêu đến tháng hai cũng lạnh
Yêu em nhé, anh yêu, em yêu anh...

Không thể thiếu Tháng năm nên Tháng hai
Vào một ngày trời đẹp, nắng tươi thì tan mất
Vậy mà nhân gian bảo: Tháng hai khắc nghiệt
Khắc nghiệt nổi sao khi tan chảy vì yêu?

Thiếu tình yêu đến tháng hai cũng lạnh
Yêu em nhé, anh yêu, em yêu anh...

Nina
03-03-2008, 16:38
Hehe, bài dân ca này dễ thương thật, giá mà download được nhỉ... Nhưng thôi, em bon chen một chút đã :)

Tháng hai - Tháng năm

Dân ca Nga

Tháng hai bỗng gặp tháng năm một phút
Và tháng hai thấy đắm đuối ngất ngây
Và vì thế suốt bốn tuần đằng đẵng
Bão tuyết quét hoài, quét hết đêm ngày

Thiếu tình yêu nên tháng hai buốt giá
Ta đã yêu em, em hãy yêu ta...

Số phận định rồi, hàng thế kỷ nay
Tháng hai chỉ biết những tháng hai là bạn
Không có tháng năm, sức tháng hai bỗng cạn
Tháng hai bùi ngùi, nên bỗng tan ra

Thiếu tình yêu nên tháng hai buốt giá
Ta đã yêu em, em hãy yêu ta...

Tháng hai hiểu rằng nếu thiếu tháng năm
Thì không sống được, nên một ngày trời đẹp
Tháng hai tan ra, thế mà dân gian gọi
Rằng tháng hai khắc nghiệt - chẳng hiểu sao

Thiếu tình yêu nên tháng hai buốt giá
Ta đã yêu em, em hãy yêu ta...

Февраль-май

Русская народная песня

Февралю явился май на минутку
И февраль влюбился в май не на шутку
И поэтому четыре недели
Мели метели-и.
Мели, мели, мели, мели, мели метели-и.

И-и-и-и февралю холодно без любви
Я-а-а тебя люблю, ты меня полюби...

Февралю уж так сложилось веками
Суждено водиться лишь с февралями
Понял он, что не может жить без мая
И растаял.

И-и-и-и февралю холодно без любви
Я-а-а тебя люблю, ты меня полюби...

Понял он что жить не может без мая
И однажды в день погожий растаял
А в народе то февраль звали лютым
Почему то.

И-и-и-и февралю холодно без любви
Я-а-а тебя люблю, ты меня полюби...

phucanh
03-03-2008, 20:53
Em tình cờ tìm thấy lời bản dân ca này, thấy hay quá Bác nào làm ơn kiếm giúp em cái link nghe nhạc với

Февраль-май

Còn em thì bon chen link để nghe bài hát nhé: các bác có thể download bài hát do Любаша trình bày ở đây (http://www.mediafire.com/?tkt4jxgta9m)

tykva
04-03-2008, 07:23
Cảm ơn Phúc Anh, lần đầu tiên mình được nghe giai điệu bài này, có điều em Liubasha hát theo kiểu nhạc nhẹ ấy nhở, không ra chất dân ca mấy :D

Лягушка-царевна
04-03-2008, 07:45
Giá mà các bác cho phép, hẳn là em đã dịch thế này:

Tháng hai-Tháng năm

Dân ca Nga

Tháng năm đến trong tháng hai một phút
Đủ để tháng hai khắc khoải yêu thầm.
Và vì thế cho nên suốt bốn tuần
Bão tình yêu trong tháng hai không dứt.

Thiếu tình yêu nên tháng hai lạnh quá
Em chót yêu anh rồi, xin anh hãy yêu em...

Nhiều thế kỷ nay phận tháng hai trời định
Những tháng hai kết bạn với nhau thôi
Thiếu tháng năm đời toàn những ngậm ngùi
Tháng hai tan một mình trong cô quạnh.

Thiếu tình yêu nên tháng hai quá lạnh
Em chót yêu anh rồi, xin anh hãy yêu em...

Thiếu tháng năm đời toàn những ngậm ngùi
Tháng hai tan vào một ngày nắng đẹp.
Dù tan rồi miệng nhân gian vẫn buộc
Tội tháng hai khắc nghiệt, nào ai biết vì đâu.

Thiếu tình yêu nên tháng hai lạnh quá
Em chót yêu anh rồi, xin anh hãy yêu em...

phucanh
04-03-2008, 08:33
có điều em Liubasha hát theo kiểu nhạc nhẹ ấy nhở, không ra chất dân ca mấy

Thực ra bài này hát theo đúng kiểu dân ca chỉ có Надежда Бабкина nhưng em chưa tìm ra phần biểu diễn của bà.

Nina
05-03-2008, 07:39
Cảm ơn Phúc Anh, lần đầu tiên mình được nghe giai điệu bài này, có điều em Liubasha hát theo kiểu nhạc nhẹ ấy nhở, không ra chất dân ca mấy :D
Đúng là bé Liubasha hát không ra chất dân ca, song dù sao bé cũng cho em hình dung được chút về giai điệu bài hát - phải nói là dễ thương!

Thóc
30-03-2008, 22:52
Thóc là thành viên mới, xin chào ra mắt các bạn NNN bằng link của một bài hòa tấu balalaika nhé?

The Linden Tree (http://www.fileden.com/files/2007/7/20/1283095/The%20Linden%20Tree.wma)
http://www.fileden.com/files/2007/7/20/1283095/The%20Linden%20Tree.wma

Chúc các bạn NNN và gia đình một ngày chủ nhật vui và ấm.

silverlight
29-04-2008, 16:02
Xe tam mã

Chiều kia bên Volga nhìn ra phía chân trời
Anh biết đi tìm người yêu nơi đâu?
Giặc kia hung ác bắt em đi rồi
Để cho anh nhớ muôn đời
Khắc sâu trong lòng mối thù.

Tìm em bao nhiêu lâu mà không thấy em về
Mưa tuyết rơi lạnh lùng trong đau thương
Trời xanh chim hỡi thấu chăng cho lòng
Chỉ nghe gió thét gào
Biết em tôi ở nơi nào?

---

ВОТ МЧИТСЯ ТРОЙКА ПОЧТОВАЯ

Вот мчится тройка почтовая
По Волге-матушке зимой,
Ямщик, уныло напевая,
Качает буйной головой.

«О чем задумался, детина? –
Седок приветливо спросил. –
Какая на сердце кручина,
Скажи, тебя кто огорчил?»

«Ах, барин, барин, добрый барин,
Уж скоро год, как я люблю,
А нехристь-староста, татарин,
Меня журит, а я терплю.

Ах, барин, барин, скоро святки,
А ей не быть уже моей,
Богатый выбрал, да постылый –
Ей не видать отрадных дней…»

Ямщик умолк и кнут ременный
С досадой за пояс заткнул.
«Родные, стой! Неугомонны! –
Сказал, сам горестно вздохнул. –

По мне лошадушки взгрустнутся,
Расставшись, борзые, со мной,
А мне уж больше не промчаться
По Волге-матушке зимой

Bạn cho mình link bài này được không?Cảm ơn nhiều

TLV
29-04-2008, 16:53
Bạn cho mình link bài này được không?Cảm ơn nhiều

Bạn tải ở link dưới nhé:

ВОТ МЧИТСЯ ТРОЙКА ПОЧТОВАЯ (http://mp3.retroportal.ru/8/nemirov.mp3)

Thanhxuan1974
29-04-2008, 22:43
Chào bác TLV. Lâu lâu mới lại thấy bác xuất hiện. Anh em vẫn mong nhớ bác luôn.

ninh
13-06-2008, 09:50
Mình xin cung cấp 1 link lấy lời các bài hát, có phân loại nội dung (nhưng không có file nhạc):
http://www.prazdnik.by/essential/songs/

chatchiu
09-06-2009, 09:42
Cách đây khoảng 10 năm em có 1 bộ băng cassete (2 hay 3 băng ấy ạ) những bài hát dân ca Nga do Надежда Кадышева hát tên là Золотое кольцо (hình như còn có cái đuôi sao đó mà em ko nhớ). Thời gian qua đi, mấy cái băng đó đã hỏng và em cũng ko tìm được máy nghe cassete nữa, hic, mà em rất thích những bài hát trong đó, đặc biệt là với giọng ca của bà Надежда Кадышева. Có bác nào có bộ đó bằng đĩa CD thì cho em biết địa chỉ với, nếu có trên mạng thì để em down xuống cũng được, cám ơn các bác nhiều.

hungmgmi
09-06-2009, 10:02
Đây là đĩa bạn cần chatchiu nhé.

http://s58.radikal.ru/i161/0808/18/e79b7e5e5bb3.jpg

Исполнитель: Надежда Кадышева
Альбом: Grand Collection
Год: 2002
Жанр: поп
Формат: mp3
Качество: 320 кбит\с
Количество композиций: 26
Размер: 164,67 МБ

Содержание:

01. Течет ручей
02. Деревенская дорога
03. Грустная песня
04. Околица
05. Печальный ветер
06. Костры горят далекие
07. Огней так много золотых
08. Ой, снег-снежок
09. Отцвели хризантемы
10. Расцвела под окошком белоснежная вишня
11. Вечор поздно из лесочка
12. Старый клен
13. Выйду на улицу
14. Засвистали козаченьки
15. Зачем солнце рано пало
16. Ивушки
17. Как хотела меня мать
18. На улице дождик
19. Ой, гарна я, гарна
20. По Дону гуляет
21. Пой, играй, гитара семиструнная
22. По Муромской дорожке
23. Тонкая рябина
24. Тэчэ вада в ярок
25. Уж ты Таня-Татьяна
26. На лугу березонька

http://rs283.rapidshare.com/files/131542445/Grand_Collection_2002_.part1.rar
http://rapidshare.com/files/131542622/Grand_Collection_2002_.part2.rar

jryeti
26-08-2009, 16:48
Có ai làm ơn tìm hộ em lời bài Гопака của Буря
link đây (http://pidmanula.narod.ru/vesilla/Burya_-_Hopaka.mp3)
bài này tiếng Ukraine nên mò mãi cũng ko tìm ra đc

Vasili
26-08-2009, 20:55
Các bác giúp cháu tìm bản mp3 của bài Quê hương (Ukraine) với ! cháu tìm mãi trên mạng mà không thấy. Hồi trước nghe bài đó đàn bằng Ghita trên Ký sự trở lại Volga hay quá !
Còn đấy là bản cháu đàn bằng Mandolin :D
http://www.mediafire.com/?dzmtdmw1mnm
Chỗ cháu hơi ồn nên thu âm không tốt lắm, mọi người thông cảm :emoticon-0111-blush

TLV
26-08-2009, 21:17
Các bác giúp cháu tìm bản mp3 của bài Quê hương (Ukraine) với ! cháu tìm mãi trên mạng mà không thấy. Hồi trước nghe bài đó đàn bằng Ghita trên Ký sự trở lại Volga hay quá !
Còn đấy là bản cháu đàn bằng Mandolin :D
http://www.mediafire.com/?dzmtdmw1mnm
Chỗ cháu hơi ồn nên thu âm không tốt lắm, mọi người thông cảm :emoticon-0111-blush

РЕВЕ ТА СТОГНЕ ДНIПР

украинская народная песня
Слова Т. Севценко


Реве та стогне Днiпр широкий,
Сердитий вiтер завива,
Додолу верби гне високi,
Горами хвилю пiдiйма

I блiдний мiсяць на ту пору
Iз хмари де-де виглядав.
Неначе човен в синiм морi,
То виринав, то потопав

Ще третi пiвнi не спiвали,
Нiхто нiгде не гомонiв.
Сичi в гаю перекликались,
Та ясен раз у раз скрипiв...

---


Mời bạn xem Clip:

<object width="425" height="344"><param name="movie" value="http://www.youtube.com/v/B55iyQHZ-_g&hl=en&fs=1&"></param><param name="allowFullScreen" value="true"></param><param name="allowscriptaccess" value="always"></param><embed src="http://www.youtube.com/v/B55iyQHZ-_g&hl=en&fs=1&" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" width="425" height="344"></embed></object>

Hoặc tải file mp3 ở đây (http://tempfile.ru/download/4f25421149881d9d7b5d5ea08196e46d)

Kalinka
14-11-2009, 16:26
Bác TLV có bài Tổ quốc không nhỉ? Cho Kalinka xin được không?

TLV
14-11-2009, 17:50
Bác TLV có bài Tổ quốc không nhỉ? Cho Kalinka xin được không?

- Lời của bài hát: Xem trang 1 topic này

- Link tải ở đây (http://download.sovmusic.ru/m/etorussk.mp3)

m2t91945
27-02-2010, 11:19
Bác nào có bài Ru con dân ca Nga không ? VN mình việt hóa nó ra bài này :

http://8xstudio.com/forum/showthread.php?t=6245

Em xin cảm ơn

TLV
27-02-2010, 11:59
Bác nào có bài Ru con dân ca Nga không ? VN mình việt hóa nó ra bài này :

http://8xstudio.com/forum/showthread.php?t=6245

Em xin cảm ơn

Đó không phải là dân ca Nga. Nguyên gốc là tác phẩm của Johannes Brahms trong bản- Op.49 No.4 Wiegenlied / Lullaby

<object width="425" height="344"><param name="movie" value="http://www.youtube.com/v/t894eGoymio&hl=en_US&fs=1&"></param><param name="allowFullScreen" value="true"></param><param name="allowscriptaccess" value="always"></param><embed src="http://www.youtube.com/v/t894eGoymio&hl=en_US&fs=1&" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" width="425" height="344"></embed></object>

Xem thêm lời tiếng Anh:

Lullaby and Goodnight

(Brahms' Lullaby)
Written By: Johannes Brahms

Lullaby, and good night,
With pink roses bedight,
With lilies o'erspread,
Is my baby's sweet head.
Lay you down now, and rest,
May your slumber be blessed!
Lay you down now, and rest,
May thy slumber be blessed!

Lullaby, and good night,
You're your mother's delight,
Shining angels beside
My darling abide.
Soft and warm is your bed,
Close your eyes and rest your head.
Soft and warm is your bed,
Close your eyes and rest your head.

Sleepyhead, close your eyes.
Mother's right here beside you.
I'll protect you from harm,
You will wake in my arms.
Guardian angels are near,
So sleep on, with no fear.
Guardian angels are near,
So sleep on, with no fear.

Lullaby, and sleep tight.
Hush! My darling is sleeping,
On his sheets white as cream,
With his head full of dreams.
When the sky's bright with dawn,
He will wake in the morning.
When noontide warms the world,
He will frolic in the sun.

m2t91945
27-02-2010, 20:54
Thank bác, vậy mà em cứ tưởng là nhạc dân ca Nga :(

Nina
04-02-2011, 22:36
Đầu năm đi lang thang blog của bạn bè người quen, giang hồ tứ phương, bỗng gặp lại bài hát "Khu vườn của ta". Một bài dân ca Nga (thế thì ai mà biết nguồn gốc ra đời của nó được) do giọng soprano Victoria Ivanova thể hiện. Có rất ít thông tin về bà trên mạng, nhưng Nina thích - bài hát và giọng hát đều trong trẻo, ngây thơ như tuổi trẻ, không một chút hoa mỹ nhưng vẫn quyến rũ (hay quá hoa mỹ đến nỗi tai trâu như mình không nhận ra?).

http://figaro83.files.wordpress.com/2009/08/b185.jpg?w=288&h=357
Victoria Ivanova (1924-2002)

Download: “Уж, ты сад” – Русская народная песня – Виктория Иванова (http://www.mediafire.com/?njynmumwmiv)(Uzh, ty sad (Khu vườn của ta) – Dân ca Nga – Victoria Ivanova – soprano).

Уж ты сад, ты мой сад,
Сад зелёненький,
Что так рано цветёшь,
Осыпаешься?

Ты куда, милый мой,
Собираешься?
Не во путь ли, во поход,
Во дороженьку?

Ты со всеми людьми
Распрощаешься,
А со мною молодой
Всё ругаешься.

Не ругайся, не бранись,
Скажи: “Милая, прощай!”
Скажи: “Милая, прощай,
Уезжаю в дальний край.”
.
Khu vườn của ta ơi
Nhà ngươi vốn xanh tươi
Cớ sao bừng nở sớm,
Để giờ khô héo rồi?

Và anh, anh yêu thương
Sửa soạn đi đâu thế?
Lên đường ra chiến trường?
Hay cất bước tha hương?

Chào từ biệt xóm làng.
Nhưng với em bé bỏng
Chắc vẫn như mọi khi
Lại những lời gắt gỏng.

Đừng mắng em, anh ơi
Hãy nói rằng: “ Tạm biệt!
Em yêu dấu của tôi,
Tôi phải đi xa rồi…”
YIH dịch

mgi69
22-07-2011, 15:59
Tôi tình cờ nghe được bài hát vui "Задумал да старый дед", mời các bạn cùng nghe ở đây nhé:

4t668SqKk3A

SSX
18-09-2011, 19:33
Sếu, ngỗng, vịt... dường như bài hát nào về những thứ biết bay đều hay.

Летят утки
(русская народная песня)

V5tUQimjTq0



Летят утки, летят утки и два гуся.
Ох, кого люблю, кого люблю – не дождуся.

Я влюбилась, я влюбилась, молодая.
Ох, знать, судьба, знать, судьба моя такая.

Мил уехал, мил уехал за Воронеж.
Ох, теперь его, теперь его не воротишь.

Когда, милый, когда, милый, бросать станешь,
Ох, не рассказы… не рассказывай, что знаешь.

Ох, как трудно, ох, как трудно расстаются –
Ох, глазки смотрят, глазки смотрят, слезы льются.

Цветет колос, цветет колос, к земле клонит,
Ох, по милому, по милому сердце ноет.

Улетай на крыльях ветра từ vở Opera Prince Igor, trình bày: Наталья Морозова

lnatAZR2u2s

Улетай на крыльях ветра
Ты в край родной, родная песня наша,
Туда, где мы тебя свободно пели,
Где было так привольно нам с тобою.
Там, под знойным небом,
Негой воздух полон,
Там под говор моря
Дремлют горы в облаках;
Там так ярко солнце светит,
Родные горы светом заливая,
В долинах пышно розы расцветают,
И соловьи поют в лесах зеленых,
И сладкий виноград растет.
Там тебе привольней, песня,
Ты туда и улетай

Khi đàn sếu bay - Летят журавли / Cranes are Flying

yB1J7JBszys

Мне кажется порою, что солдаты
С кровавых не пришедшие полей,
Не в землю нашу полегли когда-то,
А превратились в белых журавлей.

Они до сей поры с времен тех дальних
Летят и подают нам голоса.
Не потому ль так часто и печально
Мы замолкаем глядя в небеса?

Летит, летит по небу клин усталый,
Летит в тумане на исходе дня.
И в том строю есть промежуток малый -
Быть может это место для меня.

Настанет день и журавлиной стаей
Я поплыву в такой же сизой мгле.
Из-под небес по-птичьи окликая
Всех вас, кого оставил на земле.

Мне кажется порою, что солдаты
С кровавых не пришедшие полей,
Не в землю нашу полегли когда-то,
А превратились в белых журавлей.

Nina
18-09-2011, 20:14
Thật ra thì "Улетай на крыльях ветра" có tên là "Половецкие пляски" có lẽ là trích đoạn nổi tiếng nhất trong vở "Công tước Igor" của nhà soạn nhạc A.Borodin, nên không thể xếp vào loại dân ca được. Mình thì vẫn thấy lý tưởng nhất là dàn dựng với hợp xướng nữ kèm cả ballet, chính vì thế mà khi nghe nói Nhà hát Giao hưởng và Nhạc vũ kịch TPHCM trình diễn không có ballet là mình mất hẳn hứng thú.

X7KYjn3bwAQ

Cho nên các version của các ca sĩ solo mình nghe đều từ tai nọ sang tai kia, vì phần trình bày của họ không nhiều sắc thái như dàn hợp xướng được, đã thế phần đệm xập xình của dàn nhạc điện tử vốn không làm mình cảm tình.

SSX
18-09-2011, 21:31
Ой, да не вечер; dân ca Cô-dắc

m7JOBF6J4t0

Ой, да не вечер, да не ве-ечер.
Мне малым-мало спало-ось.
Мне малым-мало спалось,
Ой, да во сне привиделось.
Мне малым-мало спалось,
Ой, да во сне привиделось.

Мне во сне вчера привиделось
Будто конь мой вороной
Разыгрался, расплясался,
Ой, разрезвился подо мной.
Разыгрался, расплясался,
Ой, разрезвился подо мной.

Ой, налетели ветры злы-ые,
Да с восточной стороны,
И сорвали черну шапку
С моей буйной головы.
И сорвали черну шапку
С моей буйной головы.

А есаул-то наш догадлив был,
Он сумел сон мой разгадать.
Ой, пропадет он говорил мне
Твоя буйна голова.
Ой, пропадет он говорил мне
Твоя буйна голова.

Ой, да не вечер, да не ве-ечер.
Мне малым-мало спало-ось.
Мне малым-мало спалось,
Ой, да во сне привиделось.
Мне малым-мало спалось,
Ой, да во сне привиделось.

Phần trình bày cũng bài hát này của Пелагея, một ca sĩ theo phong cách folk-pop
http://www.pelagea.ru/

OZ8UraZS5mE

Пелагея и Дарья Мороз
IyvrysKDqxM

http://www.pelagea.ru/images/news/1002.jpg

dubravka
03-10-2011, 10:04
Các post này là của Bác TLV và Bác tuntin đưa lên mạng internet.
Em xin trích sao lại dưới đây. Bác nào có nhu cầu xem bản gốc đầy đủ, thì xin tham khảo theo nguồn sau ạ:
http://nhaccachmang.net/forum/index.php?showtopic=3111&st=280


1. Bài của Bác TLV (cũng là chủ của topic này)


Màn tuyết trắng xóa bay tỏa khắp nơi…


Tôi không hiểu sao mà bài hát khi dịch ra lại có lời như vậy. Bài hát gốc là bài dân ca hát trong đám cưới, nói về sự chia ly, không gì chia cắt được chúng ta, chỉ có cái chết mới chia lìa…
Bài hát tôi nghe lần đầu trong tập 1 bộ phim Con đường đau khổ, dựa theo tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Nga Aleksei Tolstoi do xưởng Mosfilm làm năm 1957-1959. Bộ phim làm sát theo cốt chuyện cũng gồm 3 tập: Hai chi em, Năm 1918, Buổi sáng ảm đạm.
Sau này Con đường đau khổ cũng được quay lại thành phim truyền hình nhiều tập vào năm 1974 nhưng tôi không thích bằng bộ phim đầu tiên.
Khi xem Hai chị em tôi rất ấn tượng với bài hát trong phim, do một cô bé hát rong hát, bên cạnh là người đàn ông sử dụng thùng đĩa hát quay tay... Tất nhiên khi đó tôi chưa biết tiếng Nga để hiểu nội dung bài hát nhưng rất thích giai điệu, và khung cảnh trong phim.

Mời các bác xem đoạn clip có bài hát trích từ trong phim:
http://www.youtube.com/watch?v=BJVA5h4iKM8

Sau này tôi có dịp tiếp xúc với bài hát tiếng Việt có tên là Tuyết rơi. Qua khảo cứu giai điệu tôi thấy trùng khớp với bài hát trên. Tôi chưa từng nghe ca sĩ nào hát bài hát này, xin đưa lời ca mà tôi biết. tôi tin có nhiều bác biết bài này:

Tuyết rơi

Làn tuyết trắng xóa bay tỏa khắp nơi
Thùy dương nghiêng nghiêng trong tuyết rơi
Đất trời vang tiếng mưa cùng gió gào
Hàng cây xác xơ tiêu điều

Giặc đi bắn giết bao hồn thác oan
Làng thôn quê hương bao tóc tang
Gió gào như tiếng kêu hờn oán hờn
Thù quân ác kia hung tàn

Màn tuyết trắng xóa kia phải tan ra
Bình minh vươn lên trên núi xa
Đất này ghi công ơn người anh hùng
Mồ xanh tuyết rơi không chờ

--

Giờ đây, có dịp xem đi xem lại Con đường đau khổ 1957 – 1959, nhất là đoạn có bài hát, tôi đã hiểu được lời ca và gốc gác.

Lời tiếng Nga:

Разлука ты разлука - Русская народная песня

Разлука, ты, разлука,
Чужая сторона.
Никто нас не разлучит,
Лишь мать-сыра земля.

Все пташки-канарейки
Так жалобно поют,
А нам с тобой, мой милый,
Забыться не дают.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить?
Не лучше ль повенчаться
И жить да не тужить?

Разлука, ты, разлука,
Чужая сторона.
Никто нас не разлучит,
Лишь мать-сыра земля.


Mời các bác tải bài hát đầy đủ do ca sĩ Ткачев Александр hát:
Ткачев Александр — Разлука ты разлука

Xin cảm ơn các bác đã quan tâm…

dubravka
03-10-2011, 10:07
Bài của Bác tuntin:


Разлука, ты разлука…


Xin nói ngay từ đầu tạp luận: bài viết này của em chỉ để minh họa thêm bài của Bác TLV (người ta vẫn nói là vẽ rắn thêm chân ấy mà). Bởi vì em vốn rất yêu thích bản dân ca Nga “Разлука, ты разлука…”, nay lại được Bác TLV tìm lại ký ức theo bản dịch (để hát) bằng tiếng Việt; nên em nghĩ phải viết một bài như là một lời cảm ơn chân thành để đáp lại sự chia sẻ vô tư của Bác TLV.



I.



Văn bản mà Bác TLV đã đưa ra là văn bản rút gọn, cô đọng và thông dụng nhất trên toàn cõi nước Nga hiện nay. Nó gồm có 3 đoạn khác biệt:

Разлука, ты разлука,
Чужая сторона.
Никто нас не разлучит,
Лишь мать-сыра земля.

Все пташки-канарейки
Так жалобно поют,
А нам с тобой, мой милый,
Забыться не дают.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить?
Не лучше ль повенчаться
И жить да не тужить?

Theo văn bản này, nhiều ca sỹ đã trình bày bài hát. Tất nhiên là đại đồng, tiểu dị…
Có người (hoặc nhóm nhạc) thay đổi chữ này, hoặc thay đổi chữ khác. Có người (hoặc nhóm nhạc) hát chỉ có 3 đoạn, hoặc thêm vào đoạn lặp lại đoạn đầu…

Văn bản này theo như em tìm hiểu được thì bắt đầu lan truyền rộng rãi từ những năm đầu tiên của thế kỷ 20. Lần đầu tiên nó được thu thanh là ngày 02/05/1916 và ghi đĩa nhạc vinyl 78 v/ph do một hãng của Mỹ “Victor Talking Machine Co.”, với một giọng ca tenor người Nga M.Palamak (М.Паламарь) cùng với “King's Orchestra” (Оркестр Кинга).

http://i236.photobucket.com/albums/ff254/thanhfj/Victor-RazlukaTyRazluka.jpg

Xin mời các bác nghe bản thu ghi âm “Rasluka” từ đĩa nhạc vinyl 78 v/ph do M.Palamak (М. Паламарь) trình bày.

http://www.mediafire.com/?171zph2nwft884t

...

Về bài hát này Bác TLV đã đưa bản ghi thu âm của Alexandr Tkachev, em xin phép Bác TLV lọc bớt nhiễu, xì, rè và post lại dưới đây.
Xin mời các bác nghe bản thu ghi âm “Razluka Ty Razluka” do Alexandr Tkachev (Александр Ткачев) trình bày.

http://www.mediafire.com/?6lwvaawa67lax97


Có một bản ghi thu âm theo đúng giọng dân ca. Xin mời các bác nghe bản thu ghi âm “Razluka Ty Razluka” do Andrey Korchevsky và tốp nữ Đài PT Mayak (Андрей Корчевский и женский вок анс Радио Маяк) trình bày.

http://www.mediafire.com/?1ydcd9zlwubmsus


Những bản thu ghi âm sau đây, em xin cung cấp để các bác tham khảo. Tất cả đều đệm bằng nhạc cụ guitar và mỗi người mỗi vẻ mười phân vẹn mười.

Bài hát này do Zhanna Bichevskaya (Жанна Бичевская) trình bày.

http://www.mediafire.com/?wa21nytbq36ci8o

Bài hát này do Alexandr Volokitin (Александр Волокитин) trình bày.

http://www.mediafire.com/?89ppric5dnb2zpm

Bài hát này do Oleg Michyaev & Konstantin Tarasov (Олег Митяев & Константин Тарасов) trình bày.

http://www.mediafire.com/?ouqjkovddqibg2g

Bài hát này do Sergey & Natalya Rusanovy (Сергей и Наталья Русановы) trình bày.

http://www.mediafire.com/?exb8cartzm98xj4


Những bản thu ghi âm sau đây là do các nhóm nhạc trình bày trên sàn diễn, trong lễ hội…có dàn nhạc đệm, em xin cung cấp để các bác tham khảo.

Bài hát này do Nhóm Sedmaya Voda (Седьмая вода) trình bày.

http://www.mediafire.com/?741pnbuwt5jfmhq

Bài hát này do Tachyana Bulanova (Татьяна Буланова) trình bày.

http://www.mediafire.com/?t2tio6c3xo3wpix


Đặc biệt nhất là nhóm nhạc rock Nautilus Pompilius (Наутилус Помпилиус) có hai bản thu. Một bản “a cappella” và một bản hòa âm phối khí nghe rất rock. Xin mời các bác tham khảo.

Bài hát này do Nhóm nhạc Rock Nautilus Pompilius (Наутилус Помпилиус)
trình bày “a cappella” để mở đầu (Эпиграф) cho chương trình Razluka.
http://www.mediafire.com/?tnvy05gv1hn1iqo

Bài hát này do Nhóm nhạc Rock Nautilus Pompilius (Наутилус Помпилиус) trình bày.
http://www.mediafire.com/?l5nbaewqns32a5x

dubravka
03-10-2011, 10:09
II.


Như Bác TLV đã đưa ra văn bản “Разлука, ты разлука” rút gọn nói trên, vậy văn bản không phải rút gọn của bài dân ca này như thế nào?

Em đã tìm kiếm và sưu tầm khá lâu và mặc dù tự xác định rằng một bản dân ca thì bao giờ chẳng có nhiều dị bản, em vẫn rất ngạc nhiên về sự phong phú của nó. Hầu như mỗi vùng miền đều có một bản riêng và chúng đều khác nhau.

1. Chẳng hạn, bản của vùng Voronezh (Воронеж):

Гуляла я в садочке,
Гуляла в зеленом,
Искала те слядочки,
Где с милым шла вдвоем.

Все пташки-канарейки
Так жалобно поют,
А нам с тобой, мой милый,
Разлуке отдают.

Разлука ты разлука,
Чужая сторона,
Никто нас не разлучит
Ни солнце, ни луна,

А только нас разлучит
Сырая мать земля.
Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить?

А лучше нам свенчаться,
Семейной жизнью жить.
Семейной жизнью жить,
Любовью дорожить.


2. Ở Belorussya (Белоруссия) nơi những người Bạch Nga sinh sống, bài hát có định dạng như sau:

Разлука, ты, разлука,
Чужая сторона...
Никто нас не разлучит,
Лишь мать сыра земля.

Все пташки, канарейки
Так жалобно поют -
А нам с тобой, мой милый,
Разлуку все дают.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить?
Не лучше ль обвенчаться
Друг другом дорожить?

Моя рука писала,
Не зная для кого,
А сердце мне сказало:
Для милого свово.

Подружка моя Катя,
Соперница моя,
Зачем же ты отбила
Милого у меня?

Подружка моя Катя,
Соперница моя,
Люби мово ты друга,
Люби его, как я.


3. Người ta đã sưu tầm được tại Issyk (Иссык), vùng của những người Kazak Alma-Ata (Алма-Ата) một bản thế này:

Все пташки-канарейки,
Все жалобно поют,
А нам с тобой, друг милый,
Разлуку придают.

Разлука, ты, разлука,
Чужая сторона,
Никто нас не разлучит –
Ни солнце, ни луна.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить?
Не лучше ль повенчаться
И друг друга любить.

Và ở Talgara (Талгара), bài hát này còn thêm một đoạn nữa:

Сережа, ты, Сережа,
Сережа пастушок,
Сыграй-ка ты, Сережа,
В серебряный рожок.


4. Ở vùng Kuzma-Kezsky (Кузьма-Кезский), thuộc nước Công hòa Tự trị Udmurchya (Удмуртия), người ta tìm thấy một văn bản như sau:

На что меня мать родила,
На что господь создал.
Лучше бы убило,
К земельке придало.

Все пташки – канарейки
Сколь жалобно поют.
Нам с тобой, друг милый,
Разлуку придают.

Разлука, ты, разлука,
Чужая сторона.
Никто нас не разлучит:
Ни солнце, ни луна.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить.
Лучше повенчаться,
С любовью вместе быть.

Рука моя писала,
Не знаю для чего.
Сердечко мне сказало:
Для дружка своего….

Tiếp tục thêm từ một cuộc khảo sát quy mô về dân ca trên toàn lãnh thổ Udmurchya (Удмуртия), người ta còn tìm thấy hàng chục dị bản của bài dân ca này. Sau đây em chỉ xin chép thêm một văn bản:

Цветочек, ты мой цветочек,
Цветешь ты хорошо.
Дружок, ты мой дружочек,
Живешь ты далеко.

Зеленая могила
Травою заросла,
Молоденька девчонка
Мальчишку родила.

На что меня мать родила,
На что меня создал Бог?
Кого любить хотела,
Того мне не дал Бог.

Цветочки на речке
Песню жалобну поют,
Песню жалобно поют,
Нам разлуку придают.

Разлука, ты разлука,
Чужая сторона,
И никто нас не разлучит:
Ни солнце, ни луна.

И никто нас не разлучит:
Ни солнце, ни луна.
А только нас разлучит
Сырая мать-земля.


5. Em chỉ nêu một số ví dụ và cũng không dám làm phiền thêm các bác vì nếu chép hết những văn bản khác nhau của bài dân ca này thì có lẽ phải tới đơn vị số hàng trăm. Sau đây, em xin giới thiệu một văn bản đặc biệt gắn liền với tên tuổi một nghệ sỹ “chân đất” vùng Pskov (Псков), bà Olga Fedoseevna Sergeeva (Ольга Федосеевна Сергеева). Bà đã có ảnh hưởng rất to lớn tới những ca sỹ hát dân ca hiện nay tại Nga,


Ольга Федосеевна Сергеева.

Olga Fedoseevna Sergeeva sinh ngày 27/09/1922, mất ngày 12/08/2002, khi còn sống ngụ tại làng Perelazy (Перелазы), vùng Usvyatsky (Усвятский район), miền Pskov (Псковская область). Bà là một nghệ sỹ nổi bật, trở thành một thần tượng âm nhạc dân gian của đất nước Nga ngay sau khi nghệ sỹ Andrey Tarkovsky (Андрей Тарковский) quay bộ phim Nostalgya (Ностальгия) về những bản dân ca Nga qua giọng hát của bà. Từ bộ phim này, ngày nay, hình ảnh Olga Fedoseevna Sergeeva chính là biểu tượng của tính chất thuần Nga (Знак Русского).

Xin mời các bác nghe Olga Fedoseevna Sergeeva (Ольга Федосеевна Сергеева) trình bày bài dân ca này, với một văn bản của vùng Pskov và không có nhạc đệm:

http://www.mediafire.com/?r9a3hqjam1gt1d6


Желала б я, желала
Полётной пташкой быть,
Слетала б я туда,
Где мой милый спить.

Слетала б я туда,
Где мой милый спить,
И села ж ба я к боку,
И стала говорить.

И села ж ба я к боку,
И стала говорить:
Проснись, проснись, мой милый,
Проснись, мой дорогой!

Проснись, проснись, мой милый,
Проснись, мой дорогой!
Все пташки-канарейки,
Все жалостно поють,

Все пташки-канарейки,
Все жалостно поють
А, милый, нам с тобою
Разлуку придають.

А, милый, нам с тобою
Разлуку придають.
Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить,

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить,
А лучше обвенчаться
И друг друга й любить.

А лучше обвенчаться
И друг друга й любить.
Разлука й ты, разлука,
Чужая й сторона,

Разлука й ты, разлука,
Чужая й сторона,
Никто й нас не разлучить –
Ни солнце й ни луна,

Никто й нас не разлучить –
Ни солнце й ни луна,
А только, друг, разлучить
Сырая мать-земля.

Cũng hát theo đúng văn bản này là Yulya Smirnova (Юля Смирнова), có nhạc đệm là một cây bayan (nhạc cụ loại arcordeon của Nga), một bộ nhạc cụ gõ và một sênh của nhóm nhạc dân gian hiện đại Yach (Ять). Xin mời các bác nghe tham khảo.

http://www.mediafire.com/?527bw1a48nir4n6

Evgenya Smolyaninova (Евгения Смольянинова), nữ ca sỹ hát nhạc dân gian của Nga hiện nay, sinh ra và lớn lên tại Novokuznetsk (Новокузнецк). Xin mời các bác nghe bài hát này theo văn bản vùng Novokuznetsk, lời có khác một chút với bản trên:

http://www.mediafire.com/?b0bgj9buuptgd43


Желала б я, желала
Полётной пташкой быть,
Слетала б я туда,
Где мой миленький спить.

И села ж ба я к боку,
И стала говорить:
Проснись, проснись, мой милый,
Проснись, мой дорогой!

Проснись, проснись, мой милый,
Проснись, мой дорогой!
Остать свою могилу,
Покинь ты свой покой.

Все пташки-канарейки,
Так жалостно поють,
А, нам с тобою милый,
Разлуку придають.

Разлука ты, разлука,
Чужая сторона,
Никто нас не разлучить –
Ни солнце ни луна,

Никто нас не разлучить –
Ни солнце ни луна,
А только нас разлучить
Лишь мать – сырая земля.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить,
Не лучше ль обвенчаться
И друг друга любить.

dubravka
03-10-2011, 10:13
III.



III.1. Một điều kỳ lạ là bài dân ca “Разлука ты, разлука” này có rất nhiều bản cải biên dựa trên motif nhạc và cú pháp của nó (Переделка на мотив "Разлука ты, разлука"). Em xin giới thiệu một vài bản sau đây. Tất nhiên cũng như bài dân ca gốc, nói chung là ca từ các bản cải biên cũng là “đại đồng tiểu dị”.


1. Bài hát Afonka (Афонька) do Evgeny Evdokimov (Евгений Евдокимов) trình bày.

http://www.mediafire.com/?pxmwba2ykqamyo3


Жила я на деревне,
Была я девка – кровь,
Не ведала, не знала,
Почто была любовь.
Припев:
Почто было влюбляться,
Почто было любить,
Уж лучше б не встречаться
И горьких слез не лить.

Я встретила Афоньку,
Насупротив он жил,
Трехрядною гармонькой
Мне голову вскружил.
Припев.

Любовь сильнее перцу,
Как встанет у ворот
И ну давай по сердцу
Наяривать начнет.
Припев.

Уехал мой Афонька,
И стал не мил мне свет.
Оставил мне на память
Свой вылитый портрет.
Припев.

Теперь сижу и плачу,
И горько слезы лью,
И маленькому сыну
Тихонько говорю:
Припев.


2. Thêm một bài cũng tương tự như “Afonka” nhưng lần này thì lấy ngay câu đầu tiên làm tựa đề bài hát “Zhyla Ya Na Derevne” (Жила я на деревне). Bài hát này do Svetlana Besedina (Беседина Светлана) trình bày.

http://www.mediafire.com/?cyqf7m1x0q455s8


Жила я на деревне,
Была я девка кровь,
Не ведала, не знала,
Что это за любовь.
Изведала, узнала,
В столицу жить пошла,
И там любви науку
Я только лишь нашла.
Припев:
Зачем было влюбляться,
Зачем было любить,
Уж лучше бы не знаться,
Чем после слезы лить.

Я встретила Афоню,
Насупротив нас жил,
Двухрядною гармонью
Мне голову вскружил.
Любовь, что крепче перцу,
Как станет у ворот,
И как ножом по сердцу
Наигрывать начнет.
Припев

Роман недолго длился,
Пришел любви конец,
Мой миленький уехал,
Сгубил меня подлец.
Уехал и оставил
Мне маленький предмет,
Ну словно бы на память
Свой маленький портрет.
Припев

Четвертый год сыночку,
Ну что за молодец!
Подстрижен под гребенку,
Ну вылитый отец.
И он с отца Афони
Пример стал тоже брать,
На маленькой гармони
Начнет наигрывать.
Припев


3. Bài hát này “Marusia Otpravilas” (Маруся отравилась) do Nhóm “Kabare Bezumnogo Piero” (Кабаре Безумного Пьеро) trình bày.

http://www.mediafire.com/?5q2eziv8tiibz03


Вот вечер вечереет,
Работницы идут.
Маруся отравилась,
В больницу повезут.

В больницу привозили
И клали на кровать,
Два доктора с сестрицей
Старались жизнь спасать.

"Спасайте, не спасайте,
Мне жизнь не дорога,
Я милого любила,
Такого подлеца".

Пришли ее подружки,
Хотели навестить,
А доктор отвечает -
Без памяти лежит.

Пришла ее мамаша,
Хотела навестить,
А доктор отвечает -
Мол, при смерти лежит.

Пришел к ней друг любезный,
Хотел он навестить,
А доктор отвечает -
В часовенке лежит.

Ходил милок в часовню,
Там черный гроб стоит,
А в этом черном гробе
Марусенька лежит.

"Маруся ты, Маруся,
Открой свои глаза,
А если не откроешь -
Умру с тобой и я".

"Маруся ты, Маруся,
Открой свои глаза!",
А сторож отвечает -
Давно уж померла.

Вот вечер вечереет,
Колышется трава.
Маруся отравилась,
Маруся померла!


4. Thêm một bài về Marusia nữa “Marusia Otpravilas” (Маруся отравилась)

Bản này do Kyra Smirnova (Кира Смирнова) trình bày.

http://www.mediafire.com/?inig6qnq8l54n84

Bản này thì không rõ do ai (Unknown) trình bày, nhưng nghe thì cũng rất được.

http://www.mediafire.com/?5yox66bge3ngtor

Bản này do Yelizaveta Kushak (Елизавета Кушак) trình bày trực tiếp trên kênh TV5 của Nga, ngày 10/01/2009.

http://www.mediafire.com/?4te8ybso8b7o6xl


Как солнце закатилось,
Умолк шум городской,
Маруся отравилась,
Вернувшися домой.

В каморке полутемной,
Ах, кто бы ожидал,
Цветочек этот скромный
Жизнь грустно покидал.

Измена, буря злая,
Яд в сердце ей влила.
Душа ее младая
Обиды не снесла.

Ее в больницу живо
Решили отвезти,
Врачи там терпеливо
Старалися спасти.

- К чему старанья эти!
Ведь жизнь меня страшит,
Я лишняя на свете,
Пусть смерть свое свершит.

И полный скорби муки
Взор к небу подняла,
Скрестив худые руки,
Маруся умерла.


5. Thêm một bài về Marusia nữa “Zhyla Byla Marusia” (Жила-была Маруся). Bài này do Gennady Zavolokin (Геннадий Заволокин) trình bày.

http://www.mediafire.com/?503b06ikxca0f1r


Жила-была Маруся.
Марусе двадцать лет.
Марусю погубили.
Маруси больше нет.

Гулял с ней три недели,
Потом сказал ей так:
- Неужто вы в самом деле
Рассчитываете на брак?

- Ах, без тебя, мой милый,
Мне жизнь вдвойне хужей! –
И в грудь себе вонзила
Шишнадцать столовых ножей.

Мотор колеса крутит,
Под ним шуршит трава.
Маруся в институте
Сиклифасовскава.

Вокруг собрались люди –
Шишнадцать ученых мужей
И тащат с Маруськиных грудей
Шишнадцать столовых ножей.

- Таскайте, ах таскайте,
Я жизнью довольна вполне,
Шишнадцатый ножик оставьте,
Оставьте, пожалста, во мне.

Марусю в крематорий
На тракторе везут,
А ухажер Марусин
С утра уж тут как тут.

- Я сам ей жизнь испортил,
Во всем виноват я сам.
Отсыпьте, пожалуйста, в портфель
Мне пеплу четыреста грамм!





III.2. Không chỉ được cải biên sang những bài hát về tình yêu như trên đã dẫn, những nhà chí sỹ yêu nước, những con người không cam tâm sống dưới chế độ Sa hoàng bạo tàn thống trị nước Nga đã dùng bài dân ca này làm nền để nói lên những quan điểm cách mạng của mình. Những chiến sỹ anh dũng ngoài mặt trận trong lửa đạn vẫn dùng bài dân ca này thể hiện nội tâm, tình cảm phong phú giữa hai trận chiến đấu, trong nội chiến khốc liệt hay trong cuộc chiến tranh vệ quốc anh hùng chống phát xít Đức…


1. Bài “Nagaika” (Нагайка) sáng tác khoảng những năm 1901—1902, là một ví dụ về việc tố cáo những xót xa đau khổ dưới chế độ hung bạo của Sa hoàng.

Нагайка.
Неизвестный автор (на мотив "Разлука ты разлука")

Нагайка, ты нагайка,
Тобою лишь одной
Романовская шайка
Сильна в стране родной.

На жалобы, на стоны
Голодных русских масс
Один ответ у трона:
Лупить нагайкой нас.

Царит нагайка всюду,
Ну что же, все равно
Ей царя Иуду
Спасти не суждено.

Нагайка не разбита,
Но злоба крепнет в нас,
И скоро паразита
Пробьет последний час.

Уже под красно знамя
Встает народ на бой -
Царь будет свергнут нами
Со всей его ордой.


2. Hay là bài “Nikto tak ne srazhalsya, kak milyi na voine” (Никто так не сражался, как милый на войне), với ca từ “hài hước” pha chút “chế giễu”…nhưng vẫn nói lên được những đau thương mất mát trong cuộc nội chiến giành và giữ chính quyền Xô viết non trẻ.

Никто так не сражался, как милый на войне.
Неизвестный автор (на мотив "Разлука ты разлука")

Не ветер в поле воет,
Военный гром гремит…
Никто так не сражался,
Как милый на войне,
Он пули не боялся,
Всё думал обо мне.

Пришло письмо печально,
Что милый мой убит,
Убит, убит, изранен,
В чистом поле лежит.
Убит, убит, изранен,
В чистом поле лежит.

Была бы вольной пташкой,
Слетала бы туда,
Собрала б кости вместе,
Во гробичек склала.
Во гробичек сложила,
Земельке предала.

На том на самом месте
Построю монастырь,
Сошью я платье черно,
Монашенькой пойду.
Второе – голубое,
С милым гулять пойду.

Монашенькой быть можно,
Но пташкой никогда.
Все пташки канарейки,
Все жалобно поют,
А нам с тобой, мой милый,
Разлуку придают.

Разлука ты, разлука,
Чужая сторона,
Никто нас не разлучит
Ни солнце, ни луна.
Только нас разлучит
Сырая мать-земля.

Не ветер в поле воет,
Военный гром гремит.
Никто так не сражался,
Как милый на войне.
Никто так не сражался,
Как милый на войне.


3. Một văn bản nữa trong cuộc nội chiến. Bài “Toska, Oh, I mne razdosada” (Тоска, ох, и мне раздосада).

Тоска, ох, и мне раздосада
Неизвестный автор (на мотив "Разлука ты разлука")

Тоска, ох, и мне раздосада
По улице идет.
Люблю я, ох, и размилого,
Как мать своего дитё.
Никто так, ох, и не страдает,
Как милай на войне.

Он пушки, ох, и заряжает,
Всегда он впереди.
Одна лишь пуля, ох, злодейка,
Пронзила грудь ему.

Убит, убит, размилый,
Под кустечком лежит.
Его шинель, его фуражка
На кустечке висит.

Желала я бы, желала
Возлетной пташкой быть,
Вспорхнула бы, ох, полетела,
Могла бы разбудить,
Будила, ох, я бы будила,
Мой милый крепко спит.


4. Xin thêm một văn bản xuất hiện trong thời kỳ chiến tranh vệ quốc (chiến tranh thế giới thứ 2). Bài “Ne vernulsia…” (Не вернулся...). Và em sẽ xin stop ngay phần III.2. này lại, không lạm dụng thời gian của các bác nữa ạ.

Не вернулся...
Неизвестный автор (на мотив "Разлука ты разлука")

Вторая мировая
Закончилась война.
Но ты, моя родная,
Не дождалась меня.

В Карпатах под горою
Нашёл я свой приют.
Я утром там, весною,
Закончил свой маршрут.

Весна ворвалась в горы,
А я ворвался в ад.
Там с выстрелами споры
Вёл два часа подряд.

Их было очень много:
Прицельных и шальных.
Ах, жизнь, ты - недотрога,
Не в чести ты у них.

Во цвете оборвалась
Жизнь юная моя.
А мне в мечтах казалось,
Что счастье ждёт меня.

Увы, мне выпал жребий,
Как жаль не одному,
В расцвете быть в ответе
За страшную войну.

Весна слезой рассветной
Омыла душу мне.
А я в свой миг последний
Подумал о тебе …


III.3. Dân gian – bao giờ cũng đúng là dân gian. Dù muốn hay không thì vẫn lưu truyền thành ngữ, tiếu lâm, những bài ca dao, những bài dân ca…phong cách cũ nhưng mà lời mới, ý mới. Trong dân gian hiện đại của Nga thì ngay đến thời điểm này cũng vô số kể những bài hát dựa theo bài dân ca này, mà không hiểu tại sao, đa số chủ đề lại là châm biếm, hài hước, vui nhộn …

1. Đây là một ví dụ:

Разруха ты, разруха,
Несчастная страна!
Никто нам не поможет –
Америка одна

Thêm một ví dụ:

Так жизнь проносится,
А счастья нет и нет.
Уж тело просится
На Братское от бед

Và thêm nữa:

Ты снова смотришь гордо –
Уверен и красив.
Уйдёт из сердца мука,
Опять душа вольна!

……

2. Có một bản khá dài, sáng tác bởi Iosif Aleshkovsky (Иосиф Алешковский) và do chính ông trình bày. Xin các bác tham khảo ở đây.

http://www.mediafire.com/?2bdunq35u71c5bd


Эрнесто Че Гевара - Кубинская разлука.
На мотив "Разлука ты разлука".

Эрнесто Че Гевара
Гавану покидал,
Поскольку легкой жизни
Он сроду не видал.

"Прощай, родная Куба,
Прощай, мой вождь Фидель,
Прощай, мой министерский,
Мой кожаный портфель!"

"Хоть курочку в дорогу
Возьми!" — кричат друзья.
Сказал Гевара строго:
"Мне курочку нельзя.

Мне курочку не надо,
Я в нищую суму
Кусочек рафинада
Кубинского возьму.

Возьму его я с собою,
До гроба пронесу,
А если будет горько,
Возьму и пососу".

Разлука ты, разлука,
Чужая сторона.
Марксистская наука
Теперь ему жена.

Старшой сынок — Гизенга,
А младший — Хо Ши Мин,
И деверь — каждый честный
Китайский гражданин.

Как призрак по Европе,
Че Африкой прошел,
Нигде покоя сердцу
Своему не нашел.

Хотел свалить Сукарну,
Но вылетел в трубу,
Зато в бурлящем Конго
Свалил Касавубу.

Тираны, трепещите!
Мужайтеся, рабы!
Эх! Придет вам избавленье
От классовой борьбы.

Удачного момента
Че ждет в одной стране
И платит алименты
Покинутой жене.

1964


III.4. Qua 3 mục của phần III này vừa nêu trên, em nhận thấy:

1. Có rất nhiều bài hát cải biên từ bản gốc “Разлука ты, разлука”, trong đó có cả những bài không nói về tình cảm, tình yêu…mà còn nói về nhiều nội dung phong phú khác nhau.

2. Từ căn cứ này, xin phép trở lại bản dịch ra tiếng Việt mà Bác TLV đã kỳ công ghi chép lại:

Tuyết rơi

Làn tuyết trắng xóa bay tỏa khắp nơi
Thùy dương nghiêng nghiêng trong tuyết rơi
Đất trời vang tiếng mưa cùng gió gào
Hàng cây xác xơ tiêu điều

Giặc đi bắn giết bao hồn thác oan
Làng thôn quê hương bao tóc tang
Gió gào như tiếng kêu hờn oán hờn
Thù quân ác kia hung tàn

Màn tuyết trắng xóa kia phải tan ra
Bình minh vươn lên trên núi xa
Đất này ghi công ơn người anh hùng
Mồ xanh tuyết rơi không chờ

Em cho là:
- Có thể đây là bản dịch từ tiếng Nga, mà nguồn gốc là một bản cải biên nào đó mà hiện nay em chưa tìm thấy.
- Có thể đây là một bản phóng tác dựa theo bài dân ca “Разлука ты, разлука” của Nga do một người Việt nam tự đặt, nhằm mục đích “minh họa” cho một “chủ đích” nào đó, ví dụ như lồng vào một vở kịch Nga lời Việt chẳng hạn…

3. Dựa theo bản tiếng Việt của Bác TLV cung cấp, em đã đi tìm kiếm trên mạng Internet và ra một kết quả rất kỳ lạ:

Bước vào thời kỳ kháng chiến chống Pháp, cũng là lúc chúng ta tiếp nhận những ca khúc đến từ các nước XHCN, trong đó có đề tài mùa Đông. Hai bài hát có ấn tượng ở đề tài này là “Tuyết tan” (trong phim “Hai chị em”-Liên xô) và “Tuyết bay” (phim “Bạch mao nữ”-Trung Quốc). Bài hát Nga thật hay, giai điệu chậm rãi và bi thương khi mô tả cảnh hoang tàn của mùa Đông nước Nga trong những ngày đầu của cuộc chiến chống phát xít:

Mùa tuyết trắng xoá bay toả khắp nơi
Thùy dương nghiêng nghiêng trong tuyết rơi
Gió gào như tiếng muôn lời oán hờn
Thù quân ác kia tham tàn

Nguồn: http://daidoanket.vn/PrintPreview.aspx?ID=3873
Báo Đại Đoàn Kết, ngày 27/10/2009.


So sánh với bản của Bác TLV đã chia sẻ thì em thấy:

- Bài hát này theo như báo “Đại Đoàn Kết” thì lại có tên là “Tuyết tan” trong khi bản của Bác TLV thì ghi là “Tuyết rơi”
(Em không nói về ca từ vì “tam sao thất bản” khó có thể nhận định gì được ạ).

- Câu này thì báo “Đại Đoàn Kết” sai hoàn toàn khi nói về bài hát Nga:
“Bước vào thời kỳ kháng chiến chống Pháp, cũng là lúc chúng ta tiếp nhận những ca khúc đến từ các nước XHCN, trong đó có đề tài mùa Đông. Hai bài hát có ấn tượng ở đề tài này là “Tuyết tan” (trong phim “Hai chị em”-Liên xô) và “Tuyết bay” (phim “Bạch mao nữ”-Trung Quốc)”.
Bài “Gió bấc thổi, hoa tuyết bay” trong phim “Bạch Mao Nữ” (xin lưu ý không phải là “Tuyết bay” đâu ạ) thì đúng là tới Việt nam trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, nhưng bài “Tuyết tan” (Tuyết rơi?) trong phim “Hai Chị Em” (tức là bài dân ca “Razluka Ty Razluka” mà chúng ta đang nói đến trong bài tạp luận này) thì không cách nào có thể xuất hiện vào thời điểm kháng chiến chống Pháp, vì theo khảo cứu của Bác TLV (đã được kiểm chứng), thì bộ phim này sản xuất năm 1957 – 1959.

- Phim “Con đường đau khổ”, phần 1 “Hai Chị Em”, không phải là “mô tả cảnh hoang tàn của mùa Đông nước Nga trong những ngày đầu của cuộc chiến chống phát xít” như báo “Đại Đoàn Kết” viết, mà chính là đang kể về xã hội của người dân nước Nga trước năm 1918 (vì phần 2 bộ phim là “Năm 1918”).

- Và lời bài hát này trong phim cũng không phải là ca từ “mô tả” mà báo “Đại Đoàn Kết” đã chép ở trên. Ở trong phim, nó chính là ca từ thông dụng, văn bản rút gọn của bài dân ca tiếng Nga mà do Bác TLV sưu tầm và ghi lại trong bài viết của mình. Các bác có thể tự mình kiểm chứng qua link đến youtube mà bác TLV đã chỉ ra ở trên.

dubravka
03-10-2011, 10:17
IV.



IV.1. Thật là thú vị khi công thức cú pháp “Razluka, Ty Razluka” (Разлука ты, разлука) lại rất có ảnh hưởng không chỉ tới những bài hát theo phong cách của bài dân ca này, mà còn tới rất nhiều những bài thơ (kể cả của những tác giả danh tiếng), để rồi những bài thơ này cũng lại có thể cải biên theo nhạc điệu của “Разлука ты, разлука”. Em chỉ xin trích sau đây một vài bài thơ của các tác giả danh tiếng (cho nó vui), chứ “nhiều chữ” quá không thích hợp với một forum về “ca nhạc”.

1. Chuyện (có lẽ là giai thoại) kể lại rằng:
Năm 1861, Lev Nikolaevich Tolstoi có một cuộc tranh cãi khá gay gắt với Ivan Sergejevich Turgenev, chút nữa thì có thễ dẫn tới một cuộc đấu súng.
Lâu lâu sau chuyện này, I.S.Turgenev có viết một bài thơ có tên là “Razluka” (Разлука) theo đúng motif của bài dân ca và trong một bức thư của mình gửi cho Polina Viardo, ông đã đề cập đến vụ xung đột với L.N.Tolstoi và về bài thơ “Razluka”, ông khẳng định:
“Rồi thì cả Lev Nikolaevich cũng sẽ tới ngày lìa đời nhưng “Razluka” thì sẽ không bao giờ chết, người ta sẽ còn đọc nó và sẽ còn hát nó”.

Đây là bài thơ của Ivan Turgenev.

Иван Тургенев – “Разлука”

О разлука, разлука!
Как ты сердцу горька.
Терзает его скука,
Сожигает тоска!

Где бывалая сила?
Увы, где прежний я?
Меня ты разлюбила...
Но не кляну тебя!

1868.


2. Hoặc như bài thơ của nhà thơ quen thuộc người Nga, Nikolay Gumilev (Николай Гумилев).

Николай Гумилев – “Почтовый чиновник”

Ушла... завяли ветки
Сирени голубой,
И даже чижик в клетке
Заплакал надо мной.

Что пользы, глупый чижик,
Что пользы нам грустить,
Она теперь в Париже,
В Берлине, может быть.

Страшнее страшных пугал
Красивым честный путь,
И нам в наш тихий угол
Беглянки не вернуть.

От Знаменья псаломщик
В цилиндре на боку,
Большой, костлявый, тощий,
Зайдет попить чайку.

На днях его подруга
Ушла в веселый дом,
И мы теперь друг друга,
Наверное, поймем.

Мы ничего не знаем,
Ни как, ни почему,
Наш мир необитаем,
Неясен он уму.

А песню вырвет мука,
Так старая она:
"Разлука ты, разлука,
Чужая сторона!"

1916.

Và xin mời các bác nghe Alexandr Novikov (Александр Новиков) trình bày bài “Pochtovyi Chinovhik” (Почтовый чиновник) cải biên theo bài dân ca “Разлука ты, разлука”.

http://www.mediafire.com/?n5b1c40ird8dk67


3. Đây là bài thơ của Arseny Tarkovsky (Арсений Тарковский) tên là “Syreny Vy, Syreny” (Сирени вы, сирени).

Арсений Тарковский – “Сирени вы, сирени”.

Сирени вы, сирени,
И как вам не тяжел
Застывший в трудном крене
Альтовый гомон пчел?

Осталось нетепенье
От юности моей
В горячей вашей пене
И в глубине теней.

А как дохнет по пчелам
И пробежит гроза
И ситцевым подолом
Ударит мне в глаза -

Пройдет прохлада низом
Траву в коленях гнуть,
И дождь по гроздьям сизым
Покатится, как ртуть.

Под вечер - ведро снова,
И, верно, в том и суть,
Чтоб хоть силком смычковый
Лиловый гул вернуть.

1958

Và xin mời các bác nghe Viktor Melnikov (Виктор Мельников) trình bày bản “Syreny Vy, Syreny” (Сирени вы, сирени), cải biên theo bài dân ca “Разлука ты, разлука”.

http://www.mediafire.com/?qfxrc821uk93nu6

…..


IV.2. Xin nói riêng cá nhân em, thì em thích bài dân ca này với văn bản sau đây ạ. Nó rất dân gian và nhiều ý nghĩa.

Володя, ты Володя,
Вишневенький цветок,
Возьми меня, Володя,
В зелененький садок.

Там пташечки на ветке
Так жалобно поют,
А нас с тобой, Володя,
К разлуке придают.

Разлука, ты разлука,
Чужая сторона,
Никто нас не разлучит:
Ни солнце, ни луна.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить?
А лучше повенчаться,
Друг друга полюбить.

Однажды я сидела,
Смотрю, смотрю в окно,
Вижу: идет Ваня
С красавицей другой.

И тут я не стерпела,
Вскочила на крыльцо
И громко закричала:
- Отдай, подлец, кольцо.

Отдай, подлец, колечко,
Возьми свою любовь,
Ты высушил сердечко
И выпил мою кровь.

- Крови твоей я не пил,
Голубушка моя,
Ты подойди поближе,
Я обниму тебя.

Девчонки, вы девчонки,
Слабы ваши сердца,
Вы любите всем сердцем,
Словами - никогда.

Мальчишки, вы мальчишки,
Холодные сердца,
Вы любите словами,
А сердцем - никогда.


IV.3 Sau đây là một bản dịch, tương đối tốt, bài dân ca “Разлука ты, разлука”, 3 đoạn, từ tiếng Nga sang tiếng Anh. Phần lời có ý nghĩa khác với văn bản của Bác TLV (Cũng là một dị bản cho bài dân ca này).

Разлука, ты разлука, чужая сторона.
Никто нас не разлучит, лишь мать сыра земля.
Separation, separation, you're foreign strange land.
Nobody can separate us but father - wet sand.

Всегда, всегда навеки, так жалобно пою.
Да нас с тобою, милый, разлуке предаю.
Forever and ever I sing this sadly song
We'll separate, my darling, and it will be so wrong.

Зачем же разлучаться, зачем в разлуке жить?
Не лучше ли расстаться, друг друга позабыть?
So why the separation should be between us, why?
If we can just forget it, and simply say “good-bye?


IV.4. Có những nguồn đánh giá bài “Разлука ты, разлука” là 1 trong số 20 bài dân ca hay nhất của Nga. Em xin tặng các bác bản Music Instrumental. Bác nào khó ngủ, tối mở ra êm ái dễ nghe (!).

http://www.mediafire.com/?qynp2sbzsrtrgpi



Em xin kết thúc tại đây về bản dân ca “Разлука ты, разлука”. Một lần nữa xin thành thực cảm ơn những gợi ý của Bác TLV đã giúp em viết nên bài tạp luận này.

Xin cảm ơn các bác đã quan tâm.


Ghi chú của dubravka: Em định post lên thành một bài, nhưng forum không nhận, nên phải chia ra thành những phần nhỏ như bản gốc.

minminixi
03-10-2011, 12:39
Bản tạp luận này của bác mà được bác chèn thêm các phân tích về nội dung, ý nghĩa ca từ, nguyên nhân ra đời dị bản và nhạc điệu của các dị bản thì dễ dàng lấy được ít nhất một cái Candidat - Master về Ngữ văn Nga đấy ạ! :D

USY
03-10-2011, 14:16
Разлука
Иван Тургенев

О разлука, разлука!
Как ты сердцу горька.
Терзает его скука,
Сожигает тоска!

Где бывалая сила?
Увы, где прежний я?
Меня ты разлюбила...
Но не кляну тебя!

1868.
Chia ly
Ivan Turgenev

Ôi chia ly, chia ly!
Trái tim sao cay đắng.
Nỗi buồn đau gặm nhấm,
Nỗi sầu thảm đốt nung!

Đâu sức mạnh oai hùng?
Ôi, đâu ta thuở trước?
Em bỏ ta cất bước…
Nhưng ta chẳng hận em!

1868

dubravka
04-10-2011, 04:32
Bản tạp luận này của bác mà được bác chèn thêm các phân tích về nội dung, ý nghĩa ca từ, nguyên nhân ra đời dị bản và nhạc điệu của các dị bản thì dễ dàng lấy được ít nhất một cái Candidat - Master về Ngữ văn Nga đấy ạ! :D


Bác minminixi có nghĩ là em đang "khoe chữ" hay không? Em đăng bài này lên nhằm một mục đích khác đấy ạ.

Xin cảm ơn Bác minminixi đã quan tâm.

dubravka
04-10-2011, 04:44
Разлука
Иван Тургенев

О разлука, разлука!
Как ты сердцу горька.
Терзает его скука,
Сожигает тоска!

Где бывалая сила?
Увы, где прежний я?
Меня ты разлюбила...
Но не кляну тебя!

1868.
Chia ly
Ivan Turgenev

Ôi chia ly, chia ly!
Trái tim sao cay đắng.
Nỗi buồn đau gặm nhấm,
Nỗi sầu thảm đốt nung!

Đâu sức mạnh oai hùng?
Ôi, đâu ta thuở trước?
Em bỏ ta cất bước…
Nhưng ta chẳng hận em!

1868



Em thả dây nhử mồi câu con tép khác mà không ngờ lại được "con cá vàng" này.
Bản dịch của Bác USY phải không ạ??? Nếu chính của Bác USY, thì cho em xin, Bác nhé!!!
Em không dám đòi hỏi nhiều vô hạn độ đâu ạ. Em không phải là "vợ ông lão đánh cá'!

Em xin cảm ơn Bác thêm một lần nữa ạ.

minminixi
04-10-2011, 07:05
Bác USY dịch hay tuyệt rồi. Câu đầu bài này О разлука, разлука! thể hiện ngạc nhiên trong cảm thán, ý tứ sau chủ yếu như lời tự sự. Thử thêm một con cá để bác Dubravka câu cho đỡ lẻ cặp: giữ luôn số từ và vần "a" cuối mỗi câu xem sao nhé:


Разлука
Иван Тургенев

О разлука, разлука!
Как ты сердцу горька.
Терзает его скука,
Сожигает тоска!

Где бывалая сила?
Увы, где прежний я?
Меня ты разлюбила...
Но не кляну тебя!

1868.


Chia xa!
Ivan Tuôcghenhep

Vẫn là chia xa, là chia xa!
Mà ngươi tim hỡi cứ xót xa.
Chán chường thêm khiến người mòn mãi,
Đau thương lại cháy hóa tro xa!

Hỏi đi đâu sức sống ngày qua?
Hỏi mãi ta còn đâu chính ta?
Em chẳng còn yêu như từng đã…
Nhưng lòng ta đâu hận thu ba!

1868

USY
04-10-2011, 09:27
lại được "con cá vàng" này.
Vụ này thì bác nói đúng quá - em được mẹ em gọi là "cá vàng" từ ngày xưa, căn cứ vào đặc điểm nhận dạng "cửa sổ tâm hồn":emoticon-0116-evilg:emoticon-0136-giggl
Còn những bài "lẩn thẩn dịch thơ" của em thì bác dubravka biết quá rõ còn gì: bác mang đi đâu cho em cũng được, kể cả ra chợ Bắc Qua ạ! "Hàng hóa" của em bao giờ cũng gọn nhẹ.:emoticon-0102-bigsm
Em cảm ơn bác luôn ủng hộ và ưu ái em.:emoticon-0155-flowe
Thay lời cảm ơn em tặng bác bản này:

Володя, ты Володя,
Вишневенький цветок,
Возьми меня, Володя,
В зелененький садок.

Там пташечки на ветке
Так жалобно поют,
А нас с тобой, Володя,
К разлуке придают.

Разлука, ты разлука,
Чужая сторона,
Никто нас не разлучит:
Ни солнце, ни луна.

Зачем нам разлучаться,
Зачем в разлуке жить?
А лучше повенчаться,
Друг друга полюбить.

Однажды я сидела,
Смотрю, смотрю в окно,
Вижу: идет Ваня
С красавицей другой.

И тут я не стерпела,
Вскочила на крыльцо
И громко закричала:
- Отдай, подлец, кольцо.

Отдай, подлец, колечко,
Возьми свою любовь,
Ты высушил сердечко
И выпил мою кровь.

- Крови твоей я не пил,
Голубушка моя,
Ты подойди поближе,
Я обниму тебя.

Девчонки, вы девчонки,
Слабы ваши сердца,
Вы любите всем сердцем,
Словами - никогда.

Мальчишки, вы мальчишки,
Холодные сердца,
Вы любите словами,
А сердцем - никогда.
Vova, Volodia,
Đóa anh đào thân mến,
Chàng hãy mang em đi,
Tới vườn xanh xanh thắm.

Chim non đậu trên cành
Rầu rĩ đang chiêm chiếp
Còn chàng với em đây
Bị người ta chia cắt.

Chia cẳt ư, chia cắt,
Nghe lạ lẫm làm sao
Đôi ta sao tách rời:
Dẫu mặt trăng, mặt trời.

Sao ta phải lìa nhau,
Phải sống trong xa cách?
Hãy kết tóc xe tơ,
Sống răng long đầu bạc.

Xưa có lần ngồi chơi,
Dõi mắt qua cửa sổ,
Em thấy Vania
Dắt một cô nào đó.

Thế là không nén nổi,
Em lao thẳng ra hiên
Hét lạc giọng với chàng:
- Trả nhẫn đây, đồ đểu.

Trả nhẫn đây, đồ đểu,
Lấy lại tình của mi,
Mi làm héo tim ta
Máu ta mi uống cạn.

- Máu nàng ta không uống,
Chim câu nhỏ của ta
Em hãy lại gần đây
Ta ôm em âu yếm

Ôi các nàng thiếu nữ
Tim các nàng mong manh
Các nàng yêu bằng tim,
Không yêu bằng lời lẽ.

Lũ trai kia thật tệ,
Tim các người lạnh băng,
Không biết yêu bằng tim
Chỉ đầu môi chót lưỡi.

dubravka
04-10-2011, 15:13
Девчонки, вы девчонки,
Слабы ваши сердца,
Вы любите всем сердцем,
Словами - никогда.

Мальчишки, вы мальчишки,
Холодные сердца,
Вы любите словами,
А сердцем - никогда.

Ôi các nàng thiếu nữ
Tim các nàng mong manh
Các nàng yêu bằng tim,
Không yêu bằng lời lẽ.

Lũ trai kia thật tệ,
Tim các người lạnh băng,
Không biết yêu bằng tim
Chỉ đầu môi chót lưỡi.


Hay quá.
Hoan hô Bác USY.
Được Bác đã cho phép, em cũng xin luôn bản dịch này.
Xin cảm ơn rất nhiều ạ.

dubravka
25-12-2011, 13:00
Однажды морем я плыла - Русская народная песня.
Một Lần Em Vượt Biển – Dân Ca Nga.



Bài trước, nhân có sự giới thiệu của Bác TLV, em đã trình bày với các bác một bản dân ca Nga “Разлука, ты, разлука” được đưa vào trong tập phim “Hai Chị Em” (Сестры) của bộ phim “Con Đường Đau Khổ” (Хождение по мукам).

Hôm nay, em xin giới thiệu với các bác bản “Однажды морем я плыла”, bài dân ca được lấy làm nhạc nền chủ đạo, xuyên suốt bộ phim hài của Nga “Dịch Vụ Trung Hoa” (Китайский сервиз) sản xuất năm 1999.

http://i236.photobucket.com/albums/ff254/thanhfj/KitaiskyServiz.jpg

Sheet bản nhạc đây ạ:


http://i236.photobucket.com/albums/ff254/thanhfj/OdnazhdyMoremYaPlyla001.jpg

http://i236.photobucket.com/albums/ff254/thanhfj/OdnazhdyMoremYaPlyla002.jpg


Bài dân ca này khác hẳn với các bài dân ca Nga khác thông dụng ở Việt nam. Cũng giống bản “Разлука, ты, разлука” nó trình bày một khuôn mặt Nga không phải như “nhẫn nhịn”, buồn khổ... ca ngợi làng quê, đồng ruộng…mà là một giọng “quyết liệt” biết cách vươn lên trong mọi hoàn cảnh của tình yêu, cuộc sống…

Trên mạng internet hiện có rất nhiều bản ghi video, audio của bài dân ca này. Em xin giới thiệu thêm để các bác tham khảo một bản khá hay và khá khó tìm, do ca sỹ Svetlana Valerevna (Светлана Валерьевна) trình bày.

Xin mời các bác nghe tham khảo ở đây:

http://www.mediafire.com/?jbpp3c44d2y35xp


1. Однажды морем я плыла
На пароходе том,
Погода чудная была
Но вдруг начался шторм.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

2. А капитан приветлив был,
В каюту пригласил,
Налил шампанского бокал
И выпить предложил.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

3. Бокал я выпила до дна,
В каюте прилегла,
И то, что с детства берегла,
Ему я отдала.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

4. А через год родился сын,
Морской волны буян,
И кто же в этом виноват,
Конечно, капитан.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

5. С тех пор прошло немало лет,
Как морем я плыла,
А как увижу пароход,
Кружится голова.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

6. Умейте жить, умейте пить
И всё от жизни брать,
Ведь всё равно когда-нибудь
Придётся умирать.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна ...


Người trình bày bài hát này trong bộ phim “Китайский сервиз” là một nữ danh ca hát nhạc dân gian ăn khách hiện nay của Nga. Đó là ca sỹ Evgenya Smolyaninova (Евгения Смольянинова) mà em cũng đã giới thiệu trong loạt bài về “Разлука, ты, разлука” nêu trên.

Xin mời các bác nghe tham khảo ở đây:

http://www.mediafire.com/?meoa4okja0iuv4a


1. Однажды морем я плыла
На пароходе раз,
Погода чудная была,
Вдруг буря поднялась.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

2. А капитан красивый был,
В каюту пригласил.
Налил шампанского, вина
И выпить предложил.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

3. И только выпила вина,
Немного прилегла,
И всё, что с детства берегла,
Ему я отдала.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

4. И ровно в срок родился сын -
Морской волны буян.
А кто же в этом виноват?
Конечно, капитан.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.

5. Умейте жить, умейте пить,
И все от жизни брать,
Ведь всё равно когда-нибудь
Придётся умирать.
Ай-яй, в глазах туман,
Кружится голова,
Едва стою я на ногах,
Но я ведь не пьяна.


Xin cảm ơn các bác đã quan tâm.

Lính thuỷ
14-09-2012, 19:49
http://www.youtube.com/watch?v=X91yW6uajKo

Nina
24-01-2013, 22:52
Ngẫu nhiên bạn Figaro đăng cái clip này lên facebook:

http://youtu.be/9kdFxqzrmwI
9kdFxqzrmwI
Русская народная песня “Матушка, что во поле пыльно?”
Dân ca Nga “Mẹ ơi, có gì trên đồng cuộn bụi?”
Nadezhda Obukhova.
Guitar: A. Ivanov-Kramskoy.

Mình thì chẳng hiểu sao lại tin rằng dịch dân ca dễ hơn dịch thơ thông thường…

Матушка, что во поле пыльно?

- Матушка, матушка, что во поле пыльно?
Сударыня матушка, что во поле пыльно?
- Дитятко милое, кони разыгралися.

- Матушка, матушка, на двор гости едут,
Сударыня матушка, на двор гости едут!
- Дитятко милое, я тебя не выдам!

- Матушка, матушка, на крылечко идут,
Сударыня матушка, на крылечко идут!
- Дитятко милое, не бойсь, не пужайся…

- Матушка, матушка, в нову горницу идут,
Сударыня матушка, в нову горницу идут!
- Дитятко милое, я тебя не выдам!

- Матушка, матушка, за столы садятся,
Сударыня матушка, за столы садятся!
- Дитятко милое, не бойсь, не пужайся!

- Матушка, матушка, образа снимают,
Сударыня матушка… Меня благословляют…
- Дитятко милое, господь с тобою!
Mẹ ơi, có gì trên đồng cuộn bụi?

- Mẹ, mẹ ơi, trên cánh đồng ta,
Có cái gì cuộn bụi xa xa?
- Con yêu quý, ngựa đang phi đấy.

- Mẹ, mẹ ơi, khách đang đến nhà,
Mẹ yêu ơi, khách đến nhà ta!
- Mẹ sẽ không nhường con cho họ!

- Mẹ, mẹ ơi, khách đến bên hiên,
Mẹ yêu ơi, khách đứng trên thềm
- Con yêu quý, đừng lo, đừng sợ…

- Mẹ, mẹ ơi, họ đi vào phòng khách,
Mẹ yêu ơi, vào phòng khách nhà ta!
- Mẹ sẽ không nhường con cho họ!

- Mẹ, mẹ ơi, họ ngồi vào bàn tiệc
Mẹ yêu ơi, bàn tiệc chật khách ngồi!
- Con yêu quý, đừng lo, đừng sợ…

- Mẹ, mẹ ơi, họ tháo tranh thánh xuống
Mẹ yêu ơi… họ chúc phúc cho con…
- Con yêu ơi, chúa phù hộ cho con!

Polyushko Pole
26-01-2013, 00:05
VZ2gCxyHpME
1 người bạn giới thiệu cho cháu bài hát này.
Чёрный ворон, что ты вьёшься
Над моею головой?
Ты добычи не добьёшься,
Чёрный ворон, я не твой!

Что ж ты когти распускаешь
Над моею головой?
Иль добычу се́бе чаешь?
Чёрный ворон, я не твой!

Отлети в мою сторонку,
Скажи маменьке моей,
Ей скажи, молви любезно,
Что за родину я пал.

Отнеси платок кровавый
К милой любушке моей.
Ей скажи — она свободна,
Я женился на другой.

Калена́ стрела венчала
Нас средь битвы роковой.
Вижу, смерть моя приходит,
Чёрный ворон, я не твой!

Вижу, смерть моя приходит
Чёрный ворон, весь я твой...

Do vốn tiếng Nga còn hạn chế nên cháu muốn nhờ các bác dịch giúp ạ.

Nina
14-02-2013, 09:11
Hôm nay mình thấy lời đề nghị dễ thương này của Polyushko Pole. Nhưng mà bài hát buồn quá...

Чёрный ворон

Руская Народная Казачья Песня

Чёрный ворон, что ты вьёшься
Над моею головой?
Ты добычи не добьёшься,
Чёрный ворон, я не твой!

Что ж ты когти распускаешь
Над моею головой?
Иль добычу се́бе чаешь?
Чёрный ворон, я не твой!

Отлети в мою сторонку,
Скажи маменьке моей,
Ей скажи, молви любезно,
Что за родину я пал.

Отнеси платок кровавый
К милой любушке моей.
Ей скажи — она свободна,
Я женился на другой.

Калена́ стрела венчала
Нас средь битвы роковой.
Вижу, смерть моя приходит,
Чёрный ворон, я не твой!

Вижу, смерть моя приходит
Чёрный ворон, весь я твой...
Quạ đen

Dân ca cô dắc Nga

Quạ đen ơi cớ sao
Bay lượn mãi trên đầu?
Đừng chờ mồi quạ ạ,
Ta không của ngươi đâu!

Cớ sao ngươi xòe móng
Xòe vuốt ở trên đầu?
Hay nghĩ mồi ngon đấy?
Ta không của ngươi đâu!

Bay về quê ta nhé
Nói với mẹ yêu thương
Nói dịu dàng quạ hỡi,
"Con chết vì quê hương".

Hãy đem khăn thấm máu
Cho người thương của tôi
"Nàng tự do rồi đấy.
Hắn lấy người khác rồi."

Một mũi tên nóng bỏng
Làm đám cưới chiến trường
Cái chết đang gần tới,
Quạ, ta chẳng của ngươi!

Cái chết đang gần tới
Quạ, ta là của ngươi...

Dmitri Tran
15-02-2013, 00:38
Chắc phải sửa câu này:
Калена́ стрела венчала
Нас средь битвы роковой.

Một mũi tên nóng bỏng
Làm đám cưới chiến trường
Động từ венчать có nhiều nghĩa (thứ tự theo sự phổ biến):
1. Đội lên đầu vòng hoa hay những gì dạng vòng tượng trưng cho vinh quang;
2. Kết thúc xong một việc gì đấy. Thường hay nói "... венчается успехом" hay "Успех венчает мои начинания", hoặc như câu tục ngữ "Конец венчает дело".
3. Lễ trao nhẫn cưới ở Nhà thờ theo nghi thức tôn giáo.

Cho nên 2 câu trên ý là: "Một mũi tên nóng bỏng đã kết liễu chúng tôi giữa chiến trường tàn khốc"

Nina
15-02-2013, 09:44
Chậc, bác Dmitri Tran ạ, nghĩa của một câu phải hiểu trong văn cảnh toàn bài. Hiểu theo cách của bác thì em thấy hơi thiếu logic - hãy bảo người yêu của tôi rằng nàng hãy lấy người khác đi vì "Một mũi tên nóng bỏng đã kết liễu chúng tôi (người yêu cũ của nàng) giữa chiến trường tàn khốc". Theo em thì cách hiểu này không hay lắm, nên em chẳng thấy lý do gì để sửa.

Dmitri Tran
15-02-2013, 11:18
Chậc, bác Dmitri Tran ạ, nghĩa của một câu phải hiểu trong văn cảnh toàn bài. Hiểu theo cách của bác thì em thấy hơi thiếu logic - hãy bảo người yêu của tôi rằng nàng hãy lấy người khác đi vì "Một mũi tên nóng bỏng đã kết liễu chúng tôi (người yêu cũ của nàng) giữa chiến trường tàn khốc". Theo em thì cách hiểu này không hay lắm, nên em chẳng thấy lý do gì để sửa.
2 câu:
Ей скажи — она свободна,
Я женился на другой.
là cách nói tránh, cũng như người Việt hay nói trong trường hợp tương tự. Nó lại ở đoạn trên, tức là ý có phần độc lập với đoạn tiếp theo.
Thêm nữa, trong câu
Калена́ стрела венчала
Нас средь битвы роковой
dùng từ "нас" chứ không là "меня". Nghe như là đám cưới tập thể: 1 viên đạn "cưới" cả chúng tôi?!

Nhưng thôi, văn học là vậy, sự hiểu rất phong phú: Ai thích gì thì cứ hiểu theo cách của mình cũng là lẽ thường tình!

Nina
15-02-2013, 11:43
Tùy bác thôi, em thấy ý hai đoạn hoàn toàn không độc lập với nhau.

Chưa kể xét về ngữ nghĩa thì cái nghĩa "làm phép cưới" cũng chẳng phải là kém phổ biến lắm của động từ ВЕНЧАТЬ

http://gramota.ru/slovari/dic/?lop=x&bts=x&zar=x&ag=x&ab=x&sin=x&lv=x&az=x&pe=x&word=%C2%C5%CD%D7%C0%D2%DC
ВЕНЧАТЬ, -аю, -аешь; венчанный; -чан, -а, -о; (устар.) венчанный; -чан, -а, -о; св. (только прош.) и нсв. кого. Высок.
1. (св. увенчать). кого (обычно чем). Трад.-поэт.
Совершить - совершать церемонию возложения венца на голову монарха и возведения на престол; короновать. В. большой императорской короной. В. на царство.
2. (св. также повенчать и обвенчать) кого.
Совершить - совершать церковный обряд бракосочетания - возложение венцов на головы жениха и невесты. В. в церкви. Венчаны недавно.
3. (св. также увенчать). кого.
Возложить - возлагать венок в знак общественного признания чьих-л. заслуг. В. победителя Олимпийских игр лаврами
(лавровым венком).
4. только нсв. 3 л. что.
Завершать что-л., находиться на верху чего-л. Церковь венчает золотой купол.
5. только нсв. что.
Успешно завершать что-л. * Конец венчает дело (Погов.). < Венчаться, -аюсь, -аешься; страд.


Còn cái câu "стрела венчала нас" thì em cũng chẳng thấy có nghĩa gì là đám cưới tập thể cả. Đã là làm phép cưới thì chắc là phải làm cho hai người, chứ chẳng nhẽ làm phép cưới cho có một người thì mới không phải đám cưới tập thể.

Мужик
15-02-2013, 12:12
Mũi tên nóng bỏng ở đây thực hiện công việc của vị cha cố trong lễ kết hôn: đặt vòng hoa lên đầu chú rể và cô dâu. Chú rể là anh lính, cô dâu là cái chết. нас ở đây chỉ là 2 đối tượng: anh lính và cái chết. Anh lính kết hôn với cái chết - rất logic với lời nhắn nhủ của anh với người yêu ở quê hương là anh đã cưới người khác rồi. Tính nhân văn,lòng cao cả là ở chỗ này!

Bài dân ca thật hay. Bác Nina dịch rất sát. Tuy nhiên em cũng chưa ưng từ “đám cưới”, nhưng quả thật chưa tìm được từ khác, song chắc chắn không phải là “giết”, “kết thúc” hay đại loại như vậy.

SSX
15-02-2013, 12:23
Bài "Quạ đen" Cô-dắc này cũng giống như bài Ой то не вечер, có đến vài chục phiên bản khác nhau về lời và cách phối khí. Có những bản phần lời hoàn toàn khác biệt so với bản là dân ca ở đây.

Em kết nhất cách trình bày như thế này, bản này có phần lời khác nhiều bản trên:

jXuCnh6875E

hadym
15-02-2013, 12:38
Mũi tên nóng bỏng ở đây thực hiện công việc của vị cha cố trong lễ kết hôn: đặt vòng hoa lên đầu chú rể và cô dâu. Chú rể là anh lính, cô dâu là cái chết. нас ở đây chỉ là 2 đối tượng: anh lính và cái chết. Anh lính kết hôn với cái chết - rất logic với lời nhắn nhủ của anh với người yêu ở quê hương là anh đã cưới người khác rồi. Tính nhân văn,lòng cao cả là ở chỗ này!

Bài dân ca thật hay. Bác Nina dịch rất sát. Tuy nhiên em cũng chưa ưng từ “đám cưới”, nhưng quả thật chưa tìm được từ khác, song chắc chắn không phải là “giết”, “kết thúc” hay đại loại như vậy.
Đồng ý với bác Mu dích. Em đề xuất thay từ "đám cưới" bằng "kết duyên"

Мужик
15-02-2013, 13:00
Em đề xuất thay từ "đám cưới" bằng "kết duyên"
Cám ơn bác hadym đã gợi ý tưởng. Em đưa ra phương án này:
Mũi tên thù nóng bỏng
Se duyên giữa chiến trường
Cái chết đang gần tới,
Quạ, ta chẳng của ngươi!

Chẳng biết có được như phương án dịch của bác Nina không. Nhưng dù sao cũng là một sự lựa chọn.

hadym
15-02-2013, 13:09
Câu cuối: Quạ, ta chẳng của ngươi @ Mu dích hoặc Quạ ta là của ngươi @ Bác Nina em thấy hơi gượng. Quạ là giống chim vệ sinh xác chết, chỗ nào có dấu hiệu của xác chết thì chỗ đấy có quạ xuất hiện. Nên chăng ta thay thế con quạ bằng con khác, hoặc biểu tượng khác mà vẫn giữ được ý của bài thơ?
Nếu là dân ca nga thì dịch theo kiểu lục bát cũng hay. Ở đây các bác tài ba, em cũng định mon men dịch thử nhưng vẫn còn hơi e ngại.

Nina
15-02-2013, 13:33
Nhưng mà bài thơ gốc đã viết là quạ rồi mà bác hadym, làm sao thay được! Ý của bài dân ca theo mình thì khá đơn giản - đó là những suy nghĩ của người lính bị thương nặng trên chiến trường, và thấy quạ bay trên đầu. Hiển nhiên anh ta biết là quạ đang chờ cái chết của anh, và ban đầu anh vẫn còn sức, nên rất hiên ngang:

Чёрный ворон, я не твой!
Ta không của ngươi đâu!

Có lẽ so sánh hơi khập khiễng, nhưng Nina có cảm nhận như là tình yêu cuộc sống trong anh lính lên tiếng vậy.

Tiếp theo là những suy nghĩ của anh lính về người mẹ, về người yêu, và đến cuối bài, cảm thấy sức lực rời dần, và cái chết đã đến rất gần thì anh thốt lên:

Quạ, ta là của ngươi!

thì đó là chấp nhận hiện thực thôi. Trần trụi, không hoa mỹ, thực tế như cuộc sống. Tuy nhiên việc chấp nhận sự thực này qua giọng hát cũng thể hiện cảm xúc bi tráng - cái chết của người anh hùng, can đảm đối mặt với cái chết như là nó vốn có, can đảm đối mặt với thực tế, tất cả những điều này khiến cho người đọc và người nghe đồng cảm xúc với nhân vật trữ tình của bài hát. Cũng không nên quên, đây là một bài dân ca cô dắc - những người cô dắc thiện chiến và yêu tự do.

Do đó ở đây phải là hình ảnh loài chim gắn với cái chết, không thể là con gì khác được, nó làm hỏng ý của bài gốc. Mà bài gốc đã là quạ, thì người dịch cũng nên tôn trọng...

hadym
15-02-2013, 13:53
Câu cuối làm em suy nghĩ rất nhiều. Tại sao không phải là quạ chung chung mà cụ thể là quạ đen? Phải chăng có sự ẩn ý ở đây?
Dịch vừa được ý theo nguyên tác lại được tứ thơ quả khó.

dubravka
15-02-2013, 14:22
Thực ra thì văn bản mà Bác Nina dựa vào để dịch là một văn bản thiếu. Tuy có nhiều dị bản cho ca từ của bài hát này, nhưng văn bản thông dụng nhất được nhiều người nhất trí hầu như bao giờ cũng là 7 đoạn, có thể đại đồng tiểu dị.

Em có một cuốn “Dân ca Nga”, chính thức của NXB Muzyka, ấn hành tại Moskva:

http://i236.photobucket.com/albums/ff254/thanhfj/SachDanCaNga_zps0892daf8.jpg


Trang 19, có bài hát này:

http://i236.photobucket.com/albums/ff254/thanhfj/QuaDen_zpsf9b087eb.jpg

Trên internet, nếu tìm ở Wikipedia thì cũng còn nhiều văn bản khác nữa, (tuy nhiên cũng có lần em tranh luận ở đâu đó, nhiều người không công nhận tư liệu xuất phát từ Wikipedia).

Cứ như văn bản đầy đủ trong sách của NXB Muzyka, thì theo thiển ý của em, rõ ràng nghĩa của từ “венчать” theo cách hiểu của Bác Nina là chính xác.

Em thường hay đối chiếu với một thứ ngoại ngữ khác để so sánh. Trong trường hợp này thì em đang có trong tay một bản Trung văn, bám sát và dịch đủ 7 đoạn, mời các bác tham khảo:

俄罗斯民歌

1.黑乌鸦啊,黑乌鸦啊,
 为何盘旋在头顶?
 你等不到你的猎物,
 我还没死,黑乌鸦!

2.为何盘旋在我头顶
 张开你的尖利爪?
 你想抓住你的猎物,
 我还没死,黑乌鸦!

3.用我女友送的手帕
 将我伤口来包扎,
 然后只谈一件事情
 谈谈我的心里话。

4.请你飞往我的老家,
 转告我的老妈妈,
 请你告诉我的亲娘,
 儿子为国热血洒。

5.请你把这血染手帕
 带给我的爱人吧,
 告诉她说,她已自由,
 我已结婚另有家。

6.冰冷钢枪成我新娘
 躺在旷野灌木下,
 锃亮刺刀是我同伴,
 锋利马刀是亲家。

7.激烈战斗决死拼杀
 死神降临在眼下。
 钢铁利箭为我加冕,
 我属于你,黑乌鸦!


Em không rõ những tư liệu và ý kiến của em có thể giúp gì cho Bác Nina và Bác Dmitri Tran được hay không, nhưng phải nói thật là em không thích kiểu ý kiến: “Nhưng thôi, văn học là vậy, sự hiểu rất phong phú: Ai thích gì thì cứ hiểu theo cách của mình cũng là lẽ thường tình! “. Đây đâu phải là thái độ thực sự cầu thị trong tranh luận (không phải là tranh cãi)!!

Vài dòng góp ý, mong các bác đánh cho chữ đại xá. Lý do là bài hát này đến với em từ bộ phim Chapaev, xem ở miền Bắc từ những năm chiến tranh phá hoại lần thứ nhất của Giôn-xơn, ấn tượng sâu sắc lắm.

Xin cảm ơn các bác đã quan tâm.

Nina
15-02-2013, 16:19
Em rất cám ơn bác dubravka về phần lời đầy đủ. Đúng là em đã không tìm hiểu kỹ về bài hát, mà chỉ dịch lời mà bạn Polyushko Pole dẫn theo phần trình bày của Troshin. Nhờ có bài của bác dubravka mới thấy, bài hát này có khá nhiều dị bản, và cũng được rất nhiều ca sĩ trình bày.

Đây là một phần của bài hát trong phim "Chapaev", và có lẽ bộ phim này đã khiến cho bài hát càng được phổ biến rộng rãi:
http://www.youtube.com/watch?v=6cUwg2WH17E
6cUwg2WH17E

Và trang web История одной песни đã tổng kết lại khá nhiều bản thu âm của bài hát này, xin giới thiệu cùng các bác:
http://www.historyonesong.com/2010/04/cherniy_voron_3/

Về phần bản dịch, em sẽ suy nghĩ và trình bày phương án dịch đầy đủ sau (nếu em làm được). Rất cám ơn đóng góp của các bác về từ ngữ và cách dịch.

Dmitri Tran
15-02-2013, 16:48
Em không rõ những tư liệu và ý kiến của em có thể giúp gì cho Bác Nina và Bác Dmitri Tran được hay không, nhưng phải nói thật là em không thích kiểu ý kiến: “Nhưng thôi, văn học là vậy, sự hiểu rất phong phú: Ai thích gì thì cứ hiểu theo cách của mình cũng là lẽ thường tình! “. Đây đâu phải là thái độ thực sự cầu thị trong tranh luận (không phải là tranh cãi)!!.
Ở trên tôi nói "Ai muốn hiểu thế nào thì hiểu" là thực lòng, vì ngay ở các dị bản khác, như phần cuối lời của P. Kozlov cho bài hát: (nguồn: http://www.pojelanie.ru/zastol/pesni/rn/58.php )
Взял невесту тиху, скромну
В чистом поле под кустом,
С нею здесь венчала сваха -
Сабля вострая моя.

Калена стрела венчала
Нас средь битвы роковой.
Вижу, смерть моя приходит,
Черный ворон, весь я твой..

Trong đoạn đầu từ "венчала" ý nói: anh ta kết duyên với Cái chết lặng lẽ bình yên bằng thanh kiếm sắc của mình.
Còn ở đoạn sau, từ "венчала" là của viên đạn, không thể có chuyện "kết duyên" 2 lần do 2 nhân vật khác nhau (thanh kiếm và viên đạn) làm chủ hôn. Cho nên động tử "венчала" của viên đạn ở đây, theo tôi nên được hiểu là kết thúc cuộc đời.

P.S. Tôi thường quan niệm, khi tranh luận trên mạng hay ở ngoài đời, mình muốn nhận xét về ai đó nhưng "để trong bụng" thì thoải mái vì đó là việc cá nhân. Nhưng khi nói nhận xét về cá nhân lên trước công chúng thì đó là đánh giá người khác - đây là điều nên tránh, nhất là khi người đó không tranh luận trực tiếp với mình! (Đây là quan niệm riêng của tôi, nên cũng như ở trên kia "Ai muốn hiểu thế nào thì hiểu" thì cũng là bình thường!)

Nina
15-02-2013, 17:09
Đúng là bản dịch lời tiếng Trung rất thú vị bác dubravka ạ, dù em chỉ hiểu lõm bõm thông qua một mớ phần mềm :), vì em hoàn toàn không biết tiếng Trung.

Tuy nhiên em hơi khó hiểu về đoạn cuối tiếng Trung, nhờ bác dubravka hoặc bác nào rành tiếng Trung chỉ giáo nhé.

Trong đoạn số 6 thì hai câu cuối
锃亮刺刀是我同伴,
 锋利马刀是亲家。

Thì em có thể hiểu mang máng thế này

Lưỡi lê sáng loáng, lưỡi kiếm nhọn sắc là thông gia của ta

Chỗ сваха dịch thành thông gia thì có thể do giai điệu yêu cầu, có thể do dịch thuật.

Nhưng mà 2 câu cuối đoạn 7 thì em không hiểu lắm

钢铁利箭为我加冕,
我属于你, 黑乌鸦!

Hình như chỗ này hai chữ "加冕" có nghĩa "đăng quang/lên ngôi" phải không các bác?

Kể ra mà nói thì cũng hơi lạc đề, nếu bác nào có thời gian chỉ giáo giúp em thì trí tò mò của em được thỏa mãn hơn, và dù thế nào thì em cũng rất cám ơn bác dubravka và tất cả các bác!

SSX
15-02-2013, 17:44
http://s019.radikal.ru/i607/1207/cc/03a85e4b8ce9.jpg

Trong văn hóa Nga và Chính thống giáo, "Quạ đen" là biểu tượng của cái chết hay điềm báo chết chóc. Bài ca mang nỗi buồn, u sầu nhưng ca từ đẹp.

Có lẽ, tác giả đầu tiên của bài ca này thuộc về một trung sĩ trẻ thuộc trung đoàn bộ binh Nevsky tên là Nikolai Fedorovich Verevkin đầu thế kỷ XIX, kết hợp với một người cùng thời là nhà quí tộc, nhà thơ và du kích Denis Davydov.

Nikolai Fedorovich đã viết một số bài hát và được ghi trong cuốn "Библиотеке для чтения" (Thư viện cho người đọc), quyển 20 năm 1837. Bài hát sau này thành phổ biến nhưng cũng như bao nhiêu bài hát khác có những hệ quả phụ: tên tuổi tác giả, tính toàn vẹn của ca từ đã không còn và thay đổi nhiều.

Trong các bài ca mà tác giả Verevkin viết năm 1831 trong tập "Песни после учения" (Các bài hát để giảng dạy) có bài "С нашим атаманом / Любо, братцы, жить" là một trong những bài hát Cô-dắc nổi tiếng nhất, còn bài thơ "Под зелёною ракитой" (Dưới cây liễu xanh) mà dường như bài "Quạ đen" là một phiên bản sáng tạo của nó, được bắt đầu từ khổ thơ thứ ba. Rất khó để nói Nikolai Fedorovich đã vay mượn một bản dân ca nào đó và biến nó thành của mình, chỉ có giai điệu của khổ thơ là phổ biến vào lúc đó và ông đã lấy chúng, và các nhà nghiên cứu cũng không tìm thấy bản nhạc gốc. Có thể cho rằng, bản nhạc "Quạ đen" ngày nay có nguyên bản từ bài thơ "Dưới cây liễu xanh" nhưng đó cũng chỉ là một giả thiết.

Mặt khác, bản "Quạ đen" tự nó có đời sống dân gian riêng của mình và cũng hoàn toàn khác với giai điệu của bài "Dưới cây liễu xanh". Vị tướng, thủ lĩnh Cô-dắc Pyotr Hikolayevich Krasnov viết trong cuốn "Картины былого Тихого Дона" (Các cảnh tượng của Sông Đông quá khứ), xuất bản năm 1909: Trong các trận đánh dữ dội với các chủ đất cao nguyên Kavkaz là các chiến công hoàn hảo của người Cô-dắc sông Đông. Họ thường đơn độc chống lại kẻ thù tàn ác và đông đảo. Những chiến công của Cô-dắc sông Đông trong chiến tranh 60 năm là rất nhiều và không thể kể ra hết được. Rất nhiều người Cô-dắc đã chết trên núi và thung lũng vùng Kavkaz mà không có mộ, thánh giá hay bia mộ. Những người chết đơn lẻ không có ai chứng kiến, những người dân Cô-dắc chết trên núi, bị vây quanh bởi đàn quạ hay đại bàng. Và "Quạ đen" là bài hát buồn của người Cô-dắc.

Rõ ràng là bài hát "Quạ đen" không phải ra đời trong chiến tranh Kavkaz, nó chỉ biến đổi ca từ và giai điệu, lưu lại ý nghĩa gốc đã có, nếu như giả thiết là xuất phát từ bài hát của tác giả Verevkin "Под зелёною ракитой".

"Quạ đen" được sử dụng nhiều trên sân khấu và phim ảnh. Có thể kể đến là vở kịch "Царь Максимилиан" (Vua Maximilian), trong các tác phẩm văn học giữa thế kỷ XIX và đầu XX, các nhà nghiên cứu thấy có đến vài chục phiên bản kịch mà một số người cùng thời vẫn còn nhớ. Còn ngày nay, bản ca kịch "Quạ đen" có đến 80 phiên bản lời, đoạn khác nhau thuộc về những thời kỳ khác nhau trong nửa thế kỷ tồn tại. Thậm chí bài hát "Quạ đen" được đưa vào truyện Arabia. Năm 1934, nhà soạn nhạc Gabriel Nikolayevich Popov viết bản phối "Quạ đen" đưa vào phim "Чапаев". Bài hát cũng được diễn nhiều lần trong phim của Alexander Rogozhkin "Особенности национальной охоты" hay phim "Сибириаде" của Andrei Konchalovsky.

Quyển 5, Bách khoa toàn thư văn học 1929-1939 có đoạn viết trong mục "văn học dân gian": Trong lịch sử văn học quí tộc, không có bài hát người lính trung thành nào hơn bài hát ... của trung sĩ Nikolai Verevkin trung đoàn Nevsky.

Đó là sáng tác của Nikolai Fedorovich Verevkin và tính dân ca thực sự của bài hát, và có lẽ cũng là vinh quang của người cầm bút. Để chúng ta không quên cội rễ văn hóa của nó, để tự hào vì biết thêm về một di sản âm nhạc...


http://www.liveinternet.ru/users/2496320/post229559145/
http://www.historyonesong.com/2010/04/cherniy_voron_1/

Khoảng vài chục biến thể của "Quạ đen" trong này: http://www.liveinternet.ru/users/2496320/post229559145/

Nina
15-02-2013, 18:12
SSX à, Nikolai Verevkin chỉ được coi là tác giả phần lời thôi, chứ còn âm nhạc thì không rõ ai là tác giả... Trong link trên http://www.historyonesong.com/2010/04/cherniy_voron_1/ cũng viết

Единственно, мелодии к стихам он действительно брал популярные на тот момент, а тут, к сожалению, исследователи уже ничем помочь не могут в плане нахождения музыкального первоисточника.

Tất nhiên một bài hát nổi tiếng trong dân gian, và được phổ biến bằng cả đường truyền khẩu thì chuyện lời sẽ có nhiều phương án là chuyện bình thường. Tuy nhiên, thời gian thường giữ lại những phương án tốt nhất.

dubravka
15-02-2013, 20:36
Ở trên tôi nói "Ai muốn hiểu thế nào thì hiểu" là thực lòng, vì ngay ở các dị bản khác, như phần cuối lời của P. Kozlov cho bài hát: (nguồn: http://www.pojelanie.ru/zastol/pesni/rn/58.php )

Взял невесту тиху, скромну
В чистом поле под кустом,
С нею здесь венчала сваха -
Сабля вострая моя.

Калена стрела венчала
Нас средь битвы роковой.
Вижу, смерть моя приходит,
Черный ворон, весь я твой..

Trong đoạn đầu từ "венчала" ý nói: anh ta kết duyên với Cái chết lặng lẽ bình yên bằng thanh kiếm sắc của mình.
Còn ở đoạn sau, từ "венчала" là của viên đạn, không thể có chuyện "kết duyên" 2 lần do 2 nhân vật khác nhau (thanh kiếm và viên đạn) làm chủ hôn. Cho nên động tử "венчала" của viên đạn ở đây, theo tôi nên được hiểu là kết thúc cuộc đời.




Trước hết, em xin cảm ơn Bác Dmitri Tran đã quan tâm đến bài post của em.

Sau nữa, theo thiển ý của em thì Bác đã hiểu sai 2 khổ thơ cuối cùng. Em chỉ xin nhắc đến văn bản của chính Bác Dmitri Tran vì văn bản mà em đưa ra nó đã quá rõ, (do dùng 2 động từ khác nhau).

Em xin cố “liều mình” tạm dịch nghĩa 2 khổ thơ trong văn bản của Bác Dmitri Tran:

Ta ôm lấy tân nương dịu dàng, nhã nhặn
Giữa đồng hoang dưới bóng bụi cây
Bà mai mối đã xe duyên ta với nàng ở nơi đây –
Chính là thanh gươm sắc bén của ta.

Mũi tên thép sẽ làm lễ kết duyên
Cho chúng ta giữa trận chiến hung hiểm
Khi trông thấy, cái chết của ta tiến tới
(Thì)Hỡi Quạ Đen, ta sẽ thuộc về ngươi .

Xin kính chào Bác Dmitri Tran.

dubravka
15-02-2013, 20:43
Đúng là bản dịch lời tiếng Trung rất thú vị bác dubravka ạ, dù em chỉ hiểu lõm bõm thông qua một mớ phần mềm :), vì em hoàn toàn không biết tiếng Trung.

Tuy nhiên em hơi khó hiểu về đoạn cuối tiếng Trung, nhờ bác dubravka hoặc bác nào rành tiếng Trung chỉ giáo nhé.

Trong đoạn số 6 thì hai câu cuối
锃亮刺刀是我同伴,
 锋利马刀是亲家。

Thì em có thể hiểu mang máng thế này

Lưỡi lê sáng loáng, lưỡi kiếm nhọn sắc là thông gia của ta

Chỗ сваха dịch thành thông gia thì có thể do giai điệu yêu cầu, có thể do dịch thuật.

Nhưng mà 2 câu cuối đoạn 7 thì em không hiểu lắm

钢铁利箭为我加冕,
我属于你, 黑乌鸦!

Hình như chỗ này hai chữ "加冕" có nghĩa "đăng quang/lên ngôi" phải không các bác?

Kể ra mà nói thì cũng hơi lạc đề, nếu bác nào có thời gian chỉ giáo giúp em thì trí tò mò của em được thỏa mãn hơn, và dù thế nào thì em cũng rất cám ơn bác dubravka và tất cả các bác!

Xin phép trả lời Bác Nina:

Em xin tạm phiên âm và dịch nghĩa 2 đoạn cuối của bản Trung văn như sau:


Đọc theo kiểu "bính âm":

Bīng lěng gāng qiāng chéng wǒ xīn niáng
Tǎng zài kuàng yě guàn mù xià,
Zèng liàng cì dāo shì wǒ tóng bàn,
Fēng lì mǎ dāo shì qìng jiā.

Jī liè zhàn dòu jué sǐ pīn shā
Sǐ shén jiàng lín zài yǎn xià.
Gāng tiě lì jiàn wèi wǒ jiā miǎn,
Wǒ shǔ yú nǐ, hēi wū yā!

Đọc theo kiểu “Hán Việt”:

Băng lãnh cương thương thành ngã tân nương
Thảng tại khoáng dã quán mộc hạ,
Tắng lượng thích đao thị ngã đồng bạn,
Phong lợi mã đao thị thân gia

Kích liệt chiến đấu quyết tử bính sát
Tử thần giáng lâm tại nhãn hạ.
Cương thiết lợi tiễn vị ngã gia miện,
Ngã thuộc vu nhĩ, hắc ô nha!

Tạm dịch nghĩa:

Cây giáo cứng lạnh là tân nương của ta
Nằm dài ở dưới bụi cây trên cánh đồng rộng
Thanh gươm ngắn nhọn sắc là đồng bạn của ta
Cây đao dài là người thân thích của ta

Chiến đấu khốc liệt, quyết tử liều đánh
Thần chết sắp giáng hạ ngay trước mắt
Mũi tên sắt cứng sẽ vì ta để kết hoa lên đầu cho ta
(Rồi) ta sẽ thuộc về ngươi, hỡi Quạ Đen.

Xin kính chào Bác Nina.

hadym
16-02-2013, 12:28
Em là kẻ dốt nát không biết gì nhưng thiển nghĩ việc dịch một bào thơ từ tiếng Nga hay bất cứ tiếng nước nào sang tiếng mẹ đẻ là cực kỳ khó. Trước tiên dịch giả phải nắm được cái thần của bài thơ, văn hóa của người viết rồi mới dịch được. Đôi khi được vần thì mất ý, mà được ý thì mất vần, xa rời với nguyên tác.
Bài "Đợi anh về" của Xi mô nốp được Tố Hữu dịch cực hay. Tố Hữu đã từng tâm sự là dịch dịch bài này theo thể lục bát. Người dịch cũng phải sáng tạo không kém gì bài thơ.
Người dịch thơ Puski hay nhất ở Việt Nam có lẽ là Thúy Toàn. Nhưng bài "Chiếc khăn san màu đen" em thấy không Puski cho lắm. Có một bác dịch kha hay bài này nhưng em ấn tượng nhất đoạn này:
"Quân khốn khiếp cái hôn vừa chưa dứt/ Tôi điên lên và loảng xoảng vút đường guơm"
Cả bài dịch em tìm mãi trên mạng không thấy. Bác nào tìm được bớt chút thời gian cho em cái link.

Nina
16-02-2013, 23:30
Sau khi tham khảo các ý kiến đóng góp, Nina xin dịch lại bài Qua đen như sau, với phần tiếng Nga như trong sách của bác dubravka đã dẫn:

Чёрный ворон

Чёрный ворон, чёрный ворон,
Что ты вьёшься надо мной?
Ты добычи не дождёшься,
Чёрный ворон, я не твой!

Что ты когти распускаешь
Над моею головой?
Иль добычу себе чаешь?
Чёрный ворон, я не твой!

Завяжу смертельну рану
Подарённым мне платком,
А потом с тобой я стану
Говорить всё об одном.

Полети в мою сторонку,
Скажи маменьке моей,
Ты скажи моей любезной,
Что за родину я пал.

Отнеси платок кровавый
Милой любушке моей.
Ты скажи — она свободна,
Я женился на другой.

Взял невесту тиху-скромну
В чистом поле под кустом,
Обвенчальна была сваха —
Сабля вострая моя.

Калена стрела венчала
Среди битвы роковой.
Вижу, смерть моя приходит,
Чёрный ворон, весь я твой.
Quạ đen

Này quạ đen kia, quạ đen ơi,
Cớ sao lượn mãi trên đầu tôi?
Chờ thức ăn à, đừng hòng nhé,
Quạ đen ơi, ta chẳng của ngươi!

Này làm gì mà giương móng vuốt
Hỡi quạ đen, trên mái đầu tôi?
Hay quạ tưởng tôi là mồi chắc?
Quạ đen ơi, ta chẳng của ngươi!

Tôi băng lại vết thương trí mạng,
Bằng khăn tay người tặng cho tôi,
Rồi sau đó ta cùng nói chuyện
Về vài điều, này quạ đen ơi.

Hãy bay về quê hương tôi nhé,
Gặp mẹ tôi, người mẹ hiền lành,
Hãy nói với mẹ tôi, quạ hỡi
Rằng tôi vì Tổ quốc hy sinh.

Hãy đem chiếc khăn tay giây máu
Đến cho người tôi yêu dấu vô biên.
Quạ hãy bảo - nàng tự do rồi đấy,
Hăn đã cùng người khác se duyên.

Một cô dâu âm thầm, khiêm tốn
Và đã làm đám cưới dưới bóng cây
Trên đồng cỏ mênh mông, bà mối
Là thanh gươm sắc của tôi đây.

Một mũi tên nóng bỏng làm phép cưới
Giữa chiến trường khốc liệt cho chúng tôi.
Kìa cái chết của tôi gần tới,
Quạ đen ơi, giờ ta đã của ngươi.

Cá nhân em cảm thấy phần lời này đầy đủ hơn, mô tả logic hơn các suy nghĩ của nhân vật trữ tình, cũng như sự phát triển của các suy nghĩ ấy. Rất cám ơn các ý kiến đóng góp của tất cả các bác.

dubravka
17-02-2013, 07:41
Sau khi tham khảo các ý kiến đóng góp, Nina xin dịch lại bài Qua đen như sau, với phần tiếng Nga như trong sách của bác dubravka đã dẫn:

Чёрный ворон

Чёрный ворон, чёрный ворон,
Что ты вьёшься надо мной?
Ты добычи не дождёшься,
Чёрный ворон, я не твой!

Что ты когти распускаешь
Над моею головой?
Иль добычу себе чаешь?
Чёрный ворон, я не твой!

Завяжу смертельну рану
Подарённым мне платком,
А потом с тобой я стану
Говорить всё об одном.

Полети в мою сторонку,
Скажи маменьке моей,
Ты скажи моей любезной,
Что за родину я пал.

Отнеси платок кровавый
Милой любушке моей.
Ты скажи — она свободна,
Я женился на другой.

Взял невесту тиху-скромну
В чистом поле под кустом,
Обвенчальна была сваха —
Сабля вострая моя.

Калена стрела венчала
Среди битвы роковой.
Вижу, смерть моя приходит,
Чёрный ворон, весь я твой.
Quạ đen

Này quạ đen kia, quạ đen ơi,
Cớ sao lượn mãi trên đầu tôi?
Chờ thức ăn à, đừng hòng nhé,
Quạ đen ơi, ta chẳng của ngươi!

Này làm gì mà giương móng vuốt
Hỡi quạ đen, trên mái đầu tôi?
Hay quạ tưởng tôi là mồi chắc?
Quạ đen ơi, ta chẳng của ngươi!

Tôi băng lại vết thương trí mạng,
Bằng khăn tay người tặng cho tôi,
Rồi sau đó ta cùng nói chuyện
Về vài điều, này quạ đen ơi.

Hãy bay về quê hương tôi nhé,
Gặp mẹ tôi, người mẹ hiền lành,
Hãy nói với mẹ tôi, quạ hỡi
Rằng tôi vì Tổ quốc hy sinh.

Hãy đem chiếc khăn tay giây máu
Đến cho người tôi yêu dấu vô biên.
Quạ hãy bảo - nàng tự do rồi đấy,
Hăn đã cùng người khác se duyên.

Một cô dâu âm thầm, khiêm tốn
Và đã làm đám cưới dưới bóng cây
Trên đồng cỏ mênh mông, bà mối
Là thanh gươm sắc của tôi đây.

Một mũi tên nóng bỏng làm phép cưới
Giữa chiến trường khốc liệt cho chúng tôi.
Kìa cái chết của tôi gần tới,
Quạ đen ơi, giờ ta đã của ngươi.

Cá nhân em cảm thấy phần lời này đầy đủ hơn, mô tả logic hơn các suy nghĩ của nhân vật trữ tình, cũng như sự phát triển của các suy nghĩ ấy. Rất cám ơn các ý kiến đóng góp của tất cả các bác.


Xin phép đóng góp ý kiến với Bác Nina.

Đã trót chẻ sợi tóc ra làm 4, nay phải chẻ tiếp đến tận 8, rất mong Bác Nina tham khảo thêm một số ý “phản biện” của em:

1. Говорить всё об одном.
Chữ “всё” ở đây có nghĩa là “только”, vậy dịch là “về vài điều” có thể là không sát lắm.

2. “Что за родину я пал”
Dùng từ “hy sinh” theo nghĩa của cả tiếng Việt lẫn tiếng Nga đều không thich hợp với một bài dân ca cổ, có lẽ nên dùng ”đã ngã xuống” thì thích hợp hơn.

3. “платок кровавый”
Dùng từ “khăn tay giây máu” có lẽ không đạt trong trường hợp “Завяжу смертельну рану” “Tôi băng lại vết thương chí mạng” (chữ “chí” là đúng chính tả), có lẽ nên dùng “đẫm máu” thì đúng hơn. Bác nên lưu ý văn bản mà Bác Dmitri Tran cung cấp: “Он, стрелою прободенный” vết thương chí mạng do mũi tên làm lủng một lỗ chắc phải lớn lắm.

4. “Я женился на другой”
“Hăn đã cùng người khác se duyên” - Sao Bác lại đổi chủ ngữ trong câu này đi vậy ạ.

5. “В чистом поле под кустом”
“Và đã làm đám cưới dưới bóng cây Trên đồng cỏ mênh mông…” – Một câu ngắn, rõ nghĩa ở bản gốc mà Bác lại kéo thành một câu rưỡi và chế tác thêm nhiều quá. “чистое поле” không phải là “đồng cỏ mênh mông”, anh chiến binh ngã xuống dưới “bụi cây” “под кустом” chứ không phải “làm đám cưới dưới bóng cây”, “чистое поле” thì không có cây được, chỉ có bụi cây thôi ạ.

6. “невеста”
“cô dâu” – Bác nên lưu ý “Я женился на другой” – sau đám cưới người ta không còn là “cô dâu” nữa mà chỉ có thể là “tân nương”. Vậy “tân nương” ở đây là ai, là cái gì? Trong bài trả lời Bác Dmitri Tran ở trên, em đã lưu ý bằng cách “bôi đen” câu chữ của Bác Dmitri Tran “anh ta kết duyên với cái chết lặng lẽ bình yên bằng thanh kiếm sắc của mình”. Tiện đây em nhấn mạnh là “tân nương” không phải là “ cái chết lặng lẽ bình yên” và câu đã dẫn của Bác Dmitri Tran chỉ có một cách hiểu là “anh chiến binh tự sát bằng thanh kiếm sắc của mình” – sao anh ta có thể khẳng định “ngã xuống vì Tổ quốc” thân yêu được. Vậy, nếu trả lời được “tân nương” là ai, là cái gì ở đây, thì sẽ hiểu tại sao lại “Среди битвы роковой” “Я женился” và “Взял невесту” – anh chiến binh “giữa chiến trường khốc liệt” “đã kết duyên” và “đã ôm” "tân nương", tại sao lại gửi cái bằng chứng “ngoại tình” là “платок кровавый” báo cho “Милой любушке моей” để cô ấy có thể đi lấy chồng khác, tại sao "сваха" là "Сабля вострая моя" và tại sao lại có “Калена стрела венчала”…
Với sự rất tôn trọng Bác Dmitri Tran, em xin ngưng tại đây.

Xin cảm ơn Bác Nina đã cố gắng đọc đến hết bài post này. Những ý kiến ở trên, Bác coi dùng được ý nào thì dùng, còn nếu không thì cũng chỉ như là một độc giả bình thường nêu thắc mắc chơi vậy thôi ạ.

Trân trọng kính chào bác Nina.

Nina
17-02-2013, 08:27
Xin phép đóng góp ý kiến với Bác Nina.

Đã trót chẻ sợi tóc ra làm 4, nay phải chẻ tiếp đến tận 8, rất mong Bác Nina tham khảo thêm một số ý “phản biện” của em:

1. Говорить всё об одном.
Chữ “всё” ở đây có nghĩa là “только”, vậy dịch là “về vài điều” có thể là không sát lắm.

Góp ý của bác rất đúng. Tuy nhiên, thực tế sau đó là nhân vật trữ tình nói với quạ về mấy việc cơ, nên em mới tặc lưỡi mà gượng theo vần :)

2. “Что за родину я пал”
Dùng từ “hy sinh” theo nghĩa của cả tiếng Việt lẫn tiếng Nga đều không thich hợp với một bài dân ca cổ, có lẽ nên dùng ”đã ngã xuống” thì thích hợp hơn.
Chỗ này bác cũng có lý. Em có lẽ dùng chữ "bỏ mình" vậy, dù sao cũng còn chút vần...

3. “платок кровавый”
Dùng từ “khăn tay giây máu” có lẽ không đạt trong trường hợp “Завяжу смертельну рану” “Tôi băng lại vết thương chí mạng” (chữ “chí” là đúng chính tả), có lẽ nên dùng “đẫm máu” thì đúng hơn. Bác nên lưu ý văn bản mà Bác Dmitri Tran cung cấp: “Он, стрелою прободенный” vết thương chí mạng do mũi tên làm lủng một lỗ chắc phải lớn lắm.
Em cũng có nghĩ đến điều này trước khi dịch, (không phải nói vuốt đuôi đâu ạ) nhưng mà có lẽ trước khi đem chiếc khăn tay đó ra băng thì chắc nó chưa đẫm máu - khăn được tặng kia mà, với lại, khăn đã đẫm máu thì khó mà đem băng bó vết thương được.

4. “Я женился на другой”
“Hăn đã cùng người khác se duyên” - Sao Bác lại đổi chủ ngữ trong câu này đi vậy ạ.
Dạ chỗ này bác cũng có lý. Em định chuyển hẳn sang lời từ miệng quạ, nhưng bác có lý hơn em :)

5. “В чистом поле под кустом”
“Và đã làm đám cưới dưới bóng cây Trên đồng cỏ mênh mông…” – Một câu ngắn, rõ nghĩa ở bản gốc mà Bác lại kéo thành một câu rưỡi và chế tác thêm nhiều quá. “чистое поле” không phải là “đồng cỏ mênh mông”, anh chiến binh ngã xuống dưới “bụi cây” “под кустом” chứ không phải “làm đám cưới dưới bóng cây”, “чистое поле” thì không có cây được, chỉ có bụi cây thôi ạ.

Chỗ này thì thực tế là em bí vần và bí từ. Có lẽ “чистое поле” có thể hiểu là giữa đồng rộng, mà cũng là chiến trường, em chẳng chọn được từ nào phù hợp mà lại ngắn cả. Nhất là cái câu sau ấy ạ - Обвенчальна сваха - chọn từ tiếng Việt nào cho đúng nghĩa và dài đây. Chỗ này là cái kém của người dịch, em ghi nhận sự góp ý của bác, nhưng chưa có biện pháp khắc phục

6. “невеста”
“cô dâu” – Bác nên lưu ý “Я женился на другой” – sau đám cưới người ta không còn là “cô dâu” nữa mà chỉ có thể là “tân nương”. Vậy “tân nương” ở đây là ai, là cái gì? Trong bài trả lời Bác Dmitri Tran ở trên, em đã lưu ý bằng cách “bôi đen” câu chữ của Bác Dmitri Tran “anh ta kết duyên với cái chết lặng lẽ bình yên bằng thanh kiếm sắc của mình”. Tiện đây em nhấn mạnh là “tân nương” không phải là “ cái chết lặng lẽ bình yên” và câu đã dẫn của Bác Dmitri Tran chỉ có một cách hiểu là “anh chiến binh tự sát bằng thanh kiếm sắc của mình” – sao anh ta có thể khẳng định “ngã xuống vì Tổ quốc” thân yêu được. Vậy, nếu trả lời được “tân nương” là ai, là cái gì ở đây, thì sẽ hiểu tại sao lại “Среди битвы роковой” “Я женился” và “Взял невесту” – anh chiến binh “giữa chiến trường khốc liệt” “đã kết duyên” và “đã ôm” "tân nương", tại sao lại gửi cái bằng chứng “ngoại tình” là “платок кровавый” báo cho “Милой любушке моей” để cô ấy có thể đi lấy chồng khác, tại sao "сваха" là "Сабля вострая моя" và tại sao lại có “Калена стрела венчала”…
Với sự rất tôn trọng Bác Dmitri Tran, em xin ngưng tại đây.

Xin cảm ơn Bác Nina đã cố gắng đọc đến hết bài post này. Những ý kiến ở trên, Bác coi dùng được ý nào thì dùng, còn nếu không thì cũng chỉ như là một độc giả bình thường nêu thắc mắc chơi vậy thôi ạ.

Trân trọng kính chào bác Nina.
Chỗ này thì bác rất có lý. Em xin tiếp thu và cám ơn bác vì tất cả những điều trên!

Nina
18-02-2013, 10:09
Em xin lỗi bác dubravka, đúng là “платок кровавый” phải dịch là khăn tay đẫm máu. Trong bài viết ngay trên em nhầm với đoạn lúc mới chỉ băng vết thương.

Riêng chỗ сваха - em thấy ngoài nghĩa bà mối ra, thì trong từ điển còn một nghĩa khác

Сват
сват
I м.
Тот, кто сватает жениха невесте или невесту жениху.

II м.
Отец или родственник одного из супругов по отношению к родителям или родственникам другого супруга.



Có lẽ nghĩa thứ hai này sẽ phù hợp với văn cảnh hơn chăng, tránh sự hiểu lầm không đáng có? Tức là thanh gươm chỉ là họ hàng của cô dâu (hoặc chú rể) thôi. Không biết các bác thấy thế nào ạ?

dubravka
18-02-2013, 13:32
Em xin lỗi bác dubravka, đúng là “платок кровавый” phải dịch là khăn tay đẫm máu. Trong bài viết ngay trên em nhầm với đoạn lúc mới chỉ băng vết thương.

Riêng chỗ сваха - em thấy ngoài nghĩa bà mối ra, thì trong từ điển còn một nghĩa khác

Толковый словарь Ефремовой. Т. Ф. Ефремова. 2000. viết
Сват
сват
I м.
Тот, кто сватает жениха невесте или невесту жениху.

II м.
Отец или родственник одного из супругов по отношению к родителям или родственникам другого супруга.

Có lẽ nghĩa thứ hai này sẽ phù hợp với văn cảnh hơn chăng, tránh sự hiểu lầm không đáng có? Tức là thanh gươm chỉ là họ hàng của cô dâu (hoặc chú rể) thôi. Không biết các bác thấy thế nào ạ?


Vấn đề cốt yếu để hiểu và dịch ra tiếng Việt một cách thuận lợi ca từ của bài “Quạ Đen” là phải xác định được “невеста” ở đây là ai, là cái gì… Nếu xác định một cách khác, cách hiểu bài thơ cũng khác đi.


I. Hiển nhiên là vào thời mà người ta hát lên những lời thơ này, thì họ chưa biết có cô “Maika” của Tiệp Khắc, vì vậy “невеста” chắc chắn không phải từ trên trời rơi xuống. “Невеста” phải hiện diện trong ca từ.
Có những tiêu chí để “nhận biết” “невеста”, em đã nhắc tới ở bài post trên là:

1. “Невеста” phải hiện diện ngay tại chiến trường (среди битвы роковой).

2. “Невеста” phải là một thực thể đã tồn tại (“я женился” và “взял невесту””в чистом поле под кустом”), hơn nữa phải là một thực thể “тиха-скромна”. Tiêu chí “тиха-скромна” này cho phép ta loại ngay từ “vòng gửi xe” các “nhân vật” ghê rợn như “черный ворон”, “смертельна рана”…cũng đang hiện diện tại chiến trường.

3. Bằng cớ để chứng minh cho “милая любушка” rằng anh chiến binh đã có “невеста” khác, phải được bày tỏ rõ trong tín vật “платок кровавый”, mà anh muốn nhờ Quạ Đen gửi về cho cô gái, để thông tin chắc chắn là “она свободна”.

4. “Сваха” của anh chiến binh với “невеста” chính là “сабля вострая моя”.

5. Người đã chủ trì “венчала” lễ kết duyên này chính là “калена стрела”.

6. Tiêu chí cuối cùng này thì như chuyện đùa thôi, nhưng lại xác thực 100%, đó là “невеста” phải là danh từ “giống cái” (женский род). Trong văn bản mà Bác Dmitri Tran cung cấp còn chỉ rõ hơn nữa: “С нею”.


II. Bây giờ em xin chứng minh là “cái chết lặng lẽ bình yên” không thể là “невеста” trong ca từ bài hát này

1. “Смерть” không đáp ứng tiêu chí 1, 2 và 3 trong hệ thống em liệt kê nêu trên.

2. “Смерть” thậm chí còn đến muộn về sau, tức là động từ không chia ở thể quá khứ (đã - прошедшее время) mà ở thể đang xảy ra trong hiện tại (đang tới - настоящее время) (“Вижу, смерть моя приходит”).


III. Vậy, nói đi nói lại, chắc các bác đã rõ ý kiến em định trình bày. Nói theo cách “ai muốn hiểu thế nào thì hiểu” thì nhận xét của em về “невеста” trong ca từ bài hát này chính là “кровь” – máu của người chiến binh đã đổ (Theo văn bản do Bác Dmitri Tran cung cấp thì là “Кровь лилась из черной раны”).

1. “Кровь” đáp ứng mọi tiêu chí nêu ở trên.

2. Giải thích thêm về tiêu chí 4, theo như ý kiến của Bác Nina: “сваха” ở đây theo đúng nghĩa là “người làm mối” đấy ạ. Anh chiến binh là một chàng trai, anh có “сабля вострая”, anh phải có nghĩa vụ và tinh thần hăng hái tham gia chiến đấu trên chiến trường để bảo vệ Tổ quốc. Chính “сабля вострая” đã dẫn anh đến chiến trường và anh đã đổ máu để “за родину””пал” và người “венчала” cho anh và máu đổ chính là “калена стрела”.

3. Ghi thêm: nếu Bác Nina không thích từ “đẫm máu” thì Bác có thể dùng: pha máu, nhuộm máu, thấm máu…Nhạc sỹ Văn Cao chẳng đã viết “Cờ pha máu chiến thắng mang hồn nước” đó sao. Từ “giây máu” trong một thành ngữ tiếng Việt có một ý nghĩa không được hay.


Em xin kết thúc bài viết này tại đây. Cũng chỉ là một cách hiểu của em về ca từ bài thơ, trình bày để các bác tham khảo.


Xin cảm ơn các bác đã quan tâm.

Мужик
18-02-2013, 16:15
Em cũng xin “cố bảo vệ” cho cách hiểu của mình: “Невеста” trong bài dân ca này là “Смерть”, theo đúng 3 tiêu chí mà bác dubravka cho rằng không đáp ứng.

1. “Невеста” phải hiện diện ngay tại chiến trường (среди битвы роковой).

Cái chết đang hiện diện. Anh lính bị thương trong trận đánh và đang nằm chờ thần chết đến lấy đi tính mạng của mình. Quạ thì đang “kền kền chờ xác”. Nhưng anh lính chưa chết và chưa muốn chết (2 lần khẳng định: “ Quạ - ta không phải của ngươi”) khi chưa trăn trối được với mẹ già và người yêu trẻ.
Với mẹ già, mọi chuyện khá đơn giản, tất cả gói gọn trong một câu “Что за родину я пал”. Nhưng với người yêu thì khác. Anh cũng muốn báo với cô rằng anh đã chết (платок кровавый nói lên điều đó), nhưng lại không muốn nàng đau khổ, mà muốn nàng nhẹ nhàng lên xe hoa với người khác. Bằng cách nào đây? Bằng cách nói dối rằng “anh đã phản bội em”!
Báo là chết, nhưng lại muốn bảo là "đã phản bội", song vẫn muốn báo là chết. Tâm trạng này mới đau đớn, giằng xé làm sao!

2. “Невеста” phải là một thực thể đã tồn tại (“я женился” và “взял невесту””в чистом поле под кустом”), hơn nữa phải là một thực thể “тиха-скромна”.

Cái này không nhất thiết ạ. Cũng như “родину я пал”, đây là thời quá khứ trong tương lai. Rõ ràng tại thời điểm anh lính trăn trối, mọi chuyện này chưa xảy ra. Nhưng khi mẹ và người yêu biết thì chúng đã xảy ra rồi.

Cái chết đang lặng lẽ, chầm chậm đến gần rất “тиха-скромна”.

3. Bằng cớ để chứng minh cho “милая любушка” rằng anh chiến binh đã có “невеста” khác, phải được bày tỏ rõ trong tín vật “платок кровавый”, mà anh muốn nhờ Quạ Đen gửi về cho cô gái, để thông tin chắc chắn là “она cвободна”.

Gửi trả lại người yêu chiếc khăn tay đẫm máu - bằng chứng nào hùng hồn hơn rằng Смерть (kẻ "tình địch") đã cướp mất chàng từ tay nàng.

Sau khi đã nhắn gửi được những lời trăn trối, lý giải được sự "phản bội" của mình, anh lính bình thản đón nhận cái chết.
Вижу, смерть моя приходит,
Чёрный ворон, весь я твой.

P/S: Theo em 2 câu này “Калена стрела венчала Среди битвы роковой” về ý chúng gắn với khổ thơ trên.
Взял невесту тиху-скромну
В чистом поле под кустом,
Обвенчальна была сваха —
Сабля вострая моя.
Калена стрела венчала
Среди битвы роковой.
Nhưng vì là thơ, nhất lại là lời trong dân ca, nên phải ngắt ra cho đúng luật.

Cuối cùng, em xin mượn lời bác dubravka đáng kính, để kết thúc:
Cũng chỉ là một cách hiểu của em về ca từ bài thơ, trình bày để các bác tham khảo.

dubravka
18-02-2013, 18:57
May quá đã có Bác Мужик phản biện. Ngày trước, trong một cuộc tranh luận tại NNN, em cũng từng viết đại ý là: em không sợ sai, chỉ sợ không trăn trở tìm tòi những điều mới lạ. Nếu cứ suy nghĩ theo những lối mòn cũ thì xã hội không thể nào tiến lên được phải không ạ. Em cũng lo lắng nhất là việc những ý kiến đưa ra chỉ như đá ném ao bèo, không gây được một vòng sóng nào, thì thật là đáng nản.


Bây giờ em sẽ cùng Bác Мужик tranh luận chút nhé. Em cũng phải “cố bảo vệ” ý kiến của em chứ ạ.

1. Trong lập luận của Bác có nhấn mạnh: “Cái chết đang hiện diện”. Đúng vậy Bác ạ. Nhưng nó chưa hiện diện trong vòng tay của anh chiến binh để anh có thể “взял”, bởi vì chính Bác Мужик cũng đã viết tiếp ngay: “Sau khi đã nhắn gửi được những lời trăn trối, lý giải được sự "phản bội" của mình, anh lính bình thản đón nhận cái chết. Вижу, смерть моя приходит, Чёрный ворон, весь я твой”. Nếu anh đã “взял” được “смерть” thì sau đó anh còn bình thản đón nhận thêm một “смерть” nào đang tới nữa đây? Cách thử thú vị nhất là nếu Bác Мужик đem ngay từ “смерть” thay vào từ “невеста” trong bài thơ (tạm không nói đến vần điệu), Bác sẽ nhận được như sau:

Взял смерть тиху-скромну
В чистом поле под кустом,
Обвенчальна была сваха —
Сабля вострая моя.

Калена стрела венчала
Среди битвы роковой.
Вижу, смерть моя приходит,
Чёрный ворон, весь я твой.

Bác có thể vừa:

Взял смерть тиху-скромну
В чистом поле под кустом

Vừa:

Вижу, смерть моя приходит

Được hay không???

2. Tiếp theo nữa, Bác có viết “Cũng như “родину я пал”, đây là thời quá khứ trong tương lai. Rõ ràng tại thời điểm anh lính trăn trối, mọi chuyện này chưa xảy ra. Nhưng khi mẹ và người yêu biết thì chúng đã xảy ra rồi”. Mặc dù em cũng chưa tán thành lắm về việc phân tích ngữ pháp của Bác, nhưng em cứ tạm công nhận là Bác nói đúng đi, thì ngữ cảnh hai khổ thơ cuối cùng cũng không phải là câu nhắn nhủ của anh chiến binh với người yêu. Đó là 2 khổ thơ “trần thuật” Bác ạ.

3. Câu tiếp theo của Bác Мужик: “Cái chết đang lặng lẽ, chầm chậm đến gần rất “тиха-скромна”” là một lầm lẫn ngữ pháp Bác ạ. Từ kép “тиха-скромна” không phải là trạng từ như câu đã dẫn của Bác, nó chính là tính từ.


Xin cảm ơn Bác Мужик rất nhiều vì đã cố gắng đọc post của em và có ý kiến phản hồi. Đó chính là niềm vui lớn của em đấy ạ.

Trân trọng.

Nina
18-02-2013, 20:20
Em cũng xin phép góp vài ý kiến vào cuộc thảo luận này (em nghĩ không hẳn là tranh luận, và chắc chắn không phải tranh cãi). Em lại nghĩ là hai khổ thơ cuối cùng vẫn là lời mà anh lính tâm tình với người yêu đấy ạ (thật ra chỉ gồm khổ thơ gần cuối, và hai câu đầu của khổ thơ cuối cùng). Nó chính là việc triển khai cái ý nhắn

Ты скажи — она свободна,
Я женился на другой.

Vì trong hai khổ thơ sau đó là các chi tiết của đám cưới mà.

Câu "Взял невесту тиху-скромну" theo em nếu hiểu nôm na chỉ đơn giản là - tôi đã cưới một cô gái lặng lẽ khiêm tốn thôi ạ.

Còn hai câu cuối cùng là tách khỏi mạch nhắn nhủ rồi, đây là lời nói trực tiếp cho con quạ.

Мужик
18-02-2013, 20:57
Dạ. Giá mà em được trò chuyện trực tiếp với bác dubravka thì hay biết mấy. Thực tình, thoạt tiên em chẳng quan tâm mấy đến bài dịch của bác Nina đâu (em vốn không yêu và cũng chẳng thích thơ), nhưng ý kiến của bác Dmitri Tran làm em tò mò và đọc kỹ hơn. Rồi các ý kiến của bác đã khiến em quan tâm và ngẫm nghĩ về bài thơ (tất nhiên là hoàn toàn по-русски chứ không hiểu theo tiếng Việt). Có rất nhiều suy nghĩ, cảm nhận... mà em không thể viết ra được, vì sẽ rất lộn xộn, dài dòng. Nhưng nói chuyện với nhau thì rất dễ.
Em xin giải thích ngắn gọn về những ý kiến của bác như sau:


1. Trong lập luận của Bác có nhấn mạnh: “Cái chết đang hiện diện”. Đúng vậy Bác ạ. Nhưng nó chưa hiện diện trong vòng tay của anh chiến binh để anh có thể “взял”, bởi vì chính Bác Мужик cũng đã viết tiếp ngay: “Sau khi đã nhắn gửi được những lời trăn trối, lý giải được sự "phản bội" của mình, anh lính bình thản đón nhận cái chết. Вижу, смерть моя приходит, Чёрный ворон, весь я твой”. Nếu anh đã “взял” được “смерть” thì sau đó anh còn bình thản đón nhận thêm một “смерть” nào đang tới nữa đây?
Bác có thể vừa:
Взял смерть тиху-скромну
В чистом поле под кустом
Vừa:
Вижу, смерть моя приходит
Được hay không???

- Cái chết trước ("cô dâu") là nhân vật do anh lính nghĩ ra để lý giải cho "sự phản bội" của mình (cái chết được nhân cách hóa thành "cô dâu").
- Cái chết sau là cái chết thật, đúng theo nghĩa đen.

2. ...Mặc dù em cũng chưa tán thành lắm về việc phân tích ngữ pháp của Bác, nhưng em cứ tạm công nhận là Bác nói đúng đi, thì ngữ cảnh hai khổ thơ cuối cùng cũng không phải là câu nhắn nhủ của anh chiến binh với người yêu. Đó là 2 khổ thơ “trần thuật” Bác ạ.
Vâng, 2 câu cuối em hiểu là anh lính nói với con quạ. "Thôi, giờ thì tao chết. Mày có thể rỉa xác tao được rồi", cũng giống như ở 2 đoạn đầu anh bảo: "Mày chưa rỉa được đâu". Chúng không liên quan đến cái đoạn nói về việc kết hôn tưởng tượng của anh với cái chết.

3. Câu tiếp theo của Bác Мужик: “Cái chết đang lặng lẽ, chầm chậm đến gần rất “тиха-скромна”” là một lầm lẫn ngữ pháp Bác ạ. Từ kép “тиха-скромна” không phải là trạng từ như câu đã dẫn của Bác, nó chính là tính từ.
Tại cách em viết làm bác hiểu nhầm. Lẽ ra em phải viết thế này:
“Cái chết đang lặng lẽ, chầm chậm đến gần. Đúng là nó rất “тиха-скромна””

Em cũng rất vui và cái chính là thấy rất thoải mái khi được "trao đi - đổi lại" với bác. Chúc bác luôn khỏe mạnh sau chút sự cố vừa qua!

dubravka
19-02-2013, 08:35
Xin phép trả lời Bác Мужик:


1. Sau khi đã tìm hiểu kỹ, em đã nhận thấy chẳng có tương lai trong quá khứ nào ở đây Bác Мужик ạ. Đó hoàn toàn chỉ là một thời quá khứ (прошедшее время) đơn thuần. Do đó Bác chưa thuyết phục được em về vấn đề ngữ pháp này đâu ạ.

2. Nếu Bác đã khẳng định “смерть” là “невеста” thì 2 từ này phải thay thế tương đương. Như post trước em đã viết, Bác mang “смерть” thay cho “невеста” thì Bác giải thích là

Cái chết trước ("cô dâu") là nhân vật do anh lính nghĩ ra để lý giải cho "sự phản bội" của mình (cái chết được nhân cách hóa thành "cô dâu").
- Cái chết sau là cái chết thật, đúng theo nghĩa đen.

Vậy nếu bác thay ngược lại:

Взял невесту тиху-скромну
В чистом поле под кустом
Và:

Вижу, невеста моя приходит

Bác thấy có thể chấp nhận được không, cho dù đoạn trên Bác giải thích “cũng là lời trăn trối được nhắn gửi” đi nữa. Bởi vì nếu hiện tại “невеста моя” mới ”приходит” thì làm sao “Калена стрела” có thể ”венчала” được. “Калена стрела” đã ”венчала” ngay từ khi anh chiến binh trúng tên ngã xuống rồi ạ.

Viết thêm:

Em rất thích trao đổi học thuật như thế này. Qua đó sáng tỏ thêm rất nhiều vấn đề. Em hay cố gắng “đào bới” mọi văn bản, suy nghĩ một cách thật “khác lạ” để hy vọng tìm kiếm được sâu hơn, kỹ hơn.
Em cũng cảm ơn Bác Мужик rất nhiều vì đã quan tâm tới “sự cố” của em. Đúng là hồi này sức khỏe em tệ hơn trước rất nhiều.

Riêng với Bác Nina, thì với những dữ liệu đã có trong tay, Bác thừa sức dịch lại ca từ một cách chuẩn xác hơn rồi phải không ạ.

Trân trọng.

Nina
19-02-2013, 08:52
Em nghĩ là câu
Взял невесту тиху-скромну
В чистом поле под кустом

vẫn là câu mà anh lính nhờ quạ chuyển cho người yêu. Do đó, khi quạ nói với cô gái, thì đương nhiên chuyện này đã thuộc về thời quá khứ. Còn câu

Вижу, смерть моя приходит

thì là câu trần thuật, và là thời hiện tại thôi ạ.

Riêng chỗ "cô dâu" với "tân nương" thì em nghĩ thế này. Bản thân trong đám cưới người ta vẫn gọi nữ nhân vật chính là cô dâu được. Và có kể lại chuyện trong quá khứ, người ta cũng vẫn dùng chữ "cô dâu" được. Nên em không muốn thay chữ này lắm, nhất là vì theo cảm tính cá nhân của em thì chữ "cô dâu" thuần Việt hơn là chữ "tân nương".

Мужик
19-02-2013, 09:30
Vậy nếu bác thay ngược lại:
Взял невесту тиху-скромну
В чистом поле под кустом
Và:
Вижу, невеста моя приходит
Bác thấy có thể chấp nhận được không,

Dạ, với cách hiểu của em:
1. Cô dâu là Cái chết;
2. Chia lại 2 khổ thơ cuối (một khổ 6 câu, 1 khổ 2 câu) theo sự liên quan về ý, chứ không theo luật như thế này:
Взял невесту тиху-скромну
В чистом поле под кустом,
Обвенчальна была сваха —
Сабля вострая моя.
Калена стрела венчала
Среди битвы роковой.

Вижу, смерть моя приходит,
Чёрный ворон, весь я твой.
3. Coi 2 câu cuối là прямое обращение к ворону của anh lính, chứ không phải là lời nhắn gửi (nhắn gửi đưa hết lên khổ thơ trên),

thì việc thay "смерть" bằng "невестa", về nghĩa (về luật thì sai), là có thể chấp nhận được, tuy nhiên nó có thể mang chút sắc thái khác (chua chát chẳng hạn): "Kìa, "cô dâu" của tao đến rồi đấy. Quạ ơi, tao là mồi ngon của mày được rồi.

Có lẽ cách hiểu ban đầu rất quan trọng. Ngay từ lần đầu đọc em đã hiểu anh lính kết hôn với cái chết nên sau đó cứ bị cách hiểu đó chi phối. Rồi từ xuất phát điểm đó cố chứng minh cho cho quan điểm của mình và thấy cũng có lý.