Một số đánh giá chủ quan:
Thế Chiến 2 là giai đọan cho ra đời nhiều học thuyết quân sự quan trọng, ảnh hưởng lớn tới các cuộc chiến tranh giai đọan về sau (trong CT VN và cuộc chiến Iraq). Trong đó, lí thuyết về sử dụng xe tăng-pháo tự hành và phòng ngự chống xe tăng là một phần quan trọng.
Các nhận xét:
Về quân Mỹ: họ chủ trương dùng sức mạnh hỏa lực không quân, pháo binh để tiêu diệt sinh lực đối phương cả trong tấn công và phòng thủ, lấy sự vượt trội về kinh tế và kỹ thuật để trấn áp đối phương. Chiến thuật và chiến lược của họ là chiến thuật và chiến lược của nhà kinh tế, tất cả được tính tóan trên những biểu đồ và thống kê.
Quân Đức (và học trò giỏi của họ về sau là Quân đội Xô viết):
Theo những câu chuyện kể trên (của chiangsan và Chiến tranh Vệ quốc của danngoc), ta thường gặp những trận đánh mà một nhóm nhỏ xe tăng hoặc pháo tự hành tấn công tiêu diệt cả chục, thậm chí hàng chục xe tăng và khí tài đối phương. (ví dụ quân Xôviết tại Ukraina 41, Leningrad 41-42, quân Đức tại Bỉ 44, Phổ 45, Phần Lan 44 v.v.). Đây là chuyện có thật. Bởi những trường hợp như vậy thường kẻ thành công là quân phòng thủ hay quân đột kích bất ngờ, chủ động lựa chọn địa hình, chiến trường, vị trí tấn công... Và khi nổ súng, đối phương thường không phát hiện ra họ để phán pháo. Thế nhưng những con số này không thể nói lên thực tế chiến trường!
Thực tế chiến trường cho thấy, kẻ chiến thắng không hẳn là kẻ tiêu diệt được nhiều xe tăng và sinh lực đối phương hơn trong một trận đánh cục bộ, mà là kẻ luôn chiếm thế chủ động và cuối trận đánh, làm chủ được chiến trường.
Học thuyết quân sự Đức, kể từ khi họ tấn công Liên Xô năm 41, lấy xe tăng làm vũ khí đột kích tuyến phòng thủ đối phương, bao vây, chia cắt, chặn đường rút lui, chiếm các đầu cầu, kho tàng, gây rối lọan kẻ địch. Như vậy, xe tăng trên chiến trường không phải làm nhiệm vụ tiêu diệt xe tăng địch. Nhiệm vụ này được giao cho pháo chống tăng và về sau là pháo tự hành diệt tăng. Một xe tăng là rất đắt giá (đắt hơn nhiều so với pháo tự hành) nên không kinh tế để dùng vào việc diệt tăng. Thực tế chiến trường cho thấy, chỉ tới cuối cuộc chiến, người Đức mới luống cuống dùng tăng để đấu tăng và kết quả là thiệt hại của họ còn lớn hơn so với trước!
Kết quả những trận đấu mà quân phòng thủ tiêu diệt nhiều xe tăng địch, nhưng rồi bị bao vây, hết nhiên liệu, đạn dược, lương thực và phải bỏ lại hay phá hủy vũ khí nặng để rút chạy, như đã thấy ở quân Nga chiến trường Ukraina 41, Leningrad 41-42, quân Đức tại Bỉ năm 44, tại Phổ năm 45! Và kẻ làm chủ chiến trường là kẻ có chiến thuật, chiến lược hợp lí!
Tóm lại, với mặt trận Xô-Đức, nhà cầm quân người Đức (và về sau là quân Nga) chủ trương lấy chiến thuật và chiến lược đúng đắn để chiến thắng. Tức bao gồm việc nghi binh, ngụy trang, tính chủ động trong tấn công và phòng thủ, khả năng cơ động của các đơn vị, khả năng tập trung hỏa lực v.v. Việc đột kích là dành cho xe tăng, hỏa lực là việc kết hợp của pháo binh (gồm cả pháo tự hành), không quân và nghi binh, chống tăng là dành cho pháo chống tăng và pháo tự hành. Học thuyết này ảnh hưởng nặng tới quân đội Xôviết (và cả VN) về sau. Khả năng của một người lính không đóng góp gì nhiều ngòai việc ngoan ngõan tuân theo chỉ huy. Do đó, xuất hiện việc khen thưởng, tuyên truyền hình ảnh người lính anh hùng trên chiến trường, mục đích chính là khuyến khích họ nghe lời hơn nữa chỉ huy. Hitler đã đẩy quá cao hình ảnh người anh hùng Đức trên chiến trường, dẫn tới việc xây dựng và sử dụng những quái vật như xe tăng KingTiger, pháo tự hành Mause ... Những hình tượng tuyên truyền này thực ra không hiệu quả (vì quá tốn kém, không cơ động, không phù hợp thực tế và yêu cầu chiến trường luôn biến đổi...) Chính điều này trở thành con dao hai lưỡi, thúc đẩy thêm nhanh sự thất bại của Đức Quốc xã. Người Nga ở lĩnh vực này tỏ ra thực tế hơn. Họ xây dựng những pháo tự hành giá rẻ (chấp nhận hy sinh tiện nghi của tổ lái) để diệt tăng địch, xây dựng những xe tăng giá rẻ (IS-2 rẻ hơn nhiều so với Tiger) để đột kícvh thành công tuyến phòng thủ địch (sẵn sàng hy sinh nhiều khi đột kích nhưng chiếm được thế chủ động và cuối cùng làm chủ chiến trường, bao vây đối phương và chiến thắng). Tuy nhiên, cá nhân tôi xin nhấn mạnh, học thuyết này chỉ nên áp dụng với chiến tranh tổng lực (đánh tới chết), không ph2u hợp với chiến tranh cục bộ thời nay).
Thế Chiến 2 là giai đọan cho ra đời nhiều học thuyết quân sự quan trọng, ảnh hưởng lớn tới các cuộc chiến tranh giai đọan về sau (trong CT VN và cuộc chiến Iraq). Trong đó, lí thuyết về sử dụng xe tăng-pháo tự hành và phòng ngự chống xe tăng là một phần quan trọng.
Các nhận xét:
Về quân Mỹ: họ chủ trương dùng sức mạnh hỏa lực không quân, pháo binh để tiêu diệt sinh lực đối phương cả trong tấn công và phòng thủ, lấy sự vượt trội về kinh tế và kỹ thuật để trấn áp đối phương. Chiến thuật và chiến lược của họ là chiến thuật và chiến lược của nhà kinh tế, tất cả được tính tóan trên những biểu đồ và thống kê.
Quân Đức (và học trò giỏi của họ về sau là Quân đội Xô viết):
Theo những câu chuyện kể trên (của chiangsan và Chiến tranh Vệ quốc của danngoc), ta thường gặp những trận đánh mà một nhóm nhỏ xe tăng hoặc pháo tự hành tấn công tiêu diệt cả chục, thậm chí hàng chục xe tăng và khí tài đối phương. (ví dụ quân Xôviết tại Ukraina 41, Leningrad 41-42, quân Đức tại Bỉ 44, Phổ 45, Phần Lan 44 v.v.). Đây là chuyện có thật. Bởi những trường hợp như vậy thường kẻ thành công là quân phòng thủ hay quân đột kích bất ngờ, chủ động lựa chọn địa hình, chiến trường, vị trí tấn công... Và khi nổ súng, đối phương thường không phát hiện ra họ để phán pháo. Thế nhưng những con số này không thể nói lên thực tế chiến trường!
Thực tế chiến trường cho thấy, kẻ chiến thắng không hẳn là kẻ tiêu diệt được nhiều xe tăng và sinh lực đối phương hơn trong một trận đánh cục bộ, mà là kẻ luôn chiếm thế chủ động và cuối trận đánh, làm chủ được chiến trường.
Học thuyết quân sự Đức, kể từ khi họ tấn công Liên Xô năm 41, lấy xe tăng làm vũ khí đột kích tuyến phòng thủ đối phương, bao vây, chia cắt, chặn đường rút lui, chiếm các đầu cầu, kho tàng, gây rối lọan kẻ địch. Như vậy, xe tăng trên chiến trường không phải làm nhiệm vụ tiêu diệt xe tăng địch. Nhiệm vụ này được giao cho pháo chống tăng và về sau là pháo tự hành diệt tăng. Một xe tăng là rất đắt giá (đắt hơn nhiều so với pháo tự hành) nên không kinh tế để dùng vào việc diệt tăng. Thực tế chiến trường cho thấy, chỉ tới cuối cuộc chiến, người Đức mới luống cuống dùng tăng để đấu tăng và kết quả là thiệt hại của họ còn lớn hơn so với trước!
Kết quả những trận đấu mà quân phòng thủ tiêu diệt nhiều xe tăng địch, nhưng rồi bị bao vây, hết nhiên liệu, đạn dược, lương thực và phải bỏ lại hay phá hủy vũ khí nặng để rút chạy, như đã thấy ở quân Nga chiến trường Ukraina 41, Leningrad 41-42, quân Đức tại Bỉ năm 44, tại Phổ năm 45! Và kẻ làm chủ chiến trường là kẻ có chiến thuật, chiến lược hợp lí!
Tóm lại, với mặt trận Xô-Đức, nhà cầm quân người Đức (và về sau là quân Nga) chủ trương lấy chiến thuật và chiến lược đúng đắn để chiến thắng. Tức bao gồm việc nghi binh, ngụy trang, tính chủ động trong tấn công và phòng thủ, khả năng cơ động của các đơn vị, khả năng tập trung hỏa lực v.v. Việc đột kích là dành cho xe tăng, hỏa lực là việc kết hợp của pháo binh (gồm cả pháo tự hành), không quân và nghi binh, chống tăng là dành cho pháo chống tăng và pháo tự hành. Học thuyết này ảnh hưởng nặng tới quân đội Xôviết (và cả VN) về sau. Khả năng của một người lính không đóng góp gì nhiều ngòai việc ngoan ngõan tuân theo chỉ huy. Do đó, xuất hiện việc khen thưởng, tuyên truyền hình ảnh người lính anh hùng trên chiến trường, mục đích chính là khuyến khích họ nghe lời hơn nữa chỉ huy. Hitler đã đẩy quá cao hình ảnh người anh hùng Đức trên chiến trường, dẫn tới việc xây dựng và sử dụng những quái vật như xe tăng KingTiger, pháo tự hành Mause ... Những hình tượng tuyên truyền này thực ra không hiệu quả (vì quá tốn kém, không cơ động, không phù hợp thực tế và yêu cầu chiến trường luôn biến đổi...) Chính điều này trở thành con dao hai lưỡi, thúc đẩy thêm nhanh sự thất bại của Đức Quốc xã. Người Nga ở lĩnh vực này tỏ ra thực tế hơn. Họ xây dựng những pháo tự hành giá rẻ (chấp nhận hy sinh tiện nghi của tổ lái) để diệt tăng địch, xây dựng những xe tăng giá rẻ (IS-2 rẻ hơn nhiều so với Tiger) để đột kícvh thành công tuyến phòng thủ địch (sẵn sàng hy sinh nhiều khi đột kích nhưng chiếm được thế chủ động và cuối cùng làm chủ chiến trường, bao vây đối phương và chiến thắng). Tuy nhiên, cá nhân tôi xin nhấn mạnh, học thuyết này chỉ nên áp dụng với chiến tranh tổng lực (đánh tới chết), không ph2u hợp với chiến tranh cục bộ thời nay).