Ruộng Bí Đỏ

N

NguyenAnh

New member
Tykva dịch

RASUL GAMZATOV


ИСЧЕЗЛИ СОЛНЕЧНЫЕ ДНИ


Những ngày nắng hết rồi
Chim cũng đi tránh rét
Chỉ còn em và tôi
Bên nhau bên nhau mãi

Chỉ còn tôi và em
Những tuần đông mê mải
Bên nhau bên nhau mãi
Em quý yêu nhất đời!

Cứ ngày lại qua ngày
Tôi ngắm đôi bím tóc
Thấy những lông chim rụng
Vương trắng vài lọn tơ

Trên đầu tôi cũng đã
Tuyết đọng trắng từ lâu
Nhưng em, em yêu quí,
Vẫn như buổi ban đầu.

Rồi mùa xuân trở lại
Trên những cánh chim trời
Nhưng tóc đã bạc rồi
Không bao giờ đen lại

Ta cùng đón mặt trời
Cùng mỉm cười em nhé
Nỗi buồn, em yêu quí,
Cũng không cần giấu đâu.

Nỗi buồn, em yêu quí
Cũng không cần giấu đâu
Khi mình đón mặt trời
Cùng mỉm cười với nắng.


Đã đến lúc tôi phải lên đường

Em ạ, tôi sửa soạn lên đường
Hành lý không mang theo tiền bạc.
Tôi để lại con gió lành mỗi sáng
Và tiếng chim ríu rít chào bình minh.

Tôi để lại cho em ánh trăng lấp lánh
Hoa rừng khắp thung lũng quê hương
Những bài ca của sóng biển Kaspien
Rộng vòng tay chờ sông Koisa đổ tới.

Cả những ghềnh đá nơi núi non vĩ đại
Còn mang trên mình dấu vết bão dông
Như gò má của mẹ hiền yêu dấu
In những nếp nhăn vì nước mắt đêm trường.

Tôi không mang theo suối mát quê hương
Nơi xa kia tôi không thể giữ gìn.
Ánh mặt trời sưởi ấm đôi vai em
Cùng đồng cỏ cao cao - tôi để lại.

Tôi không mang theo những gì thân thuộc,
Một phần máu thịt của hồn tôi.
Những con đường cheo leo vòng quanh núi,
Và không khí trong lành đẫm hương thơm.

Tôi để lại cho em cả mưa và nắng,
Đàn sếu bay trong xanh thắm bầu trời.
Hành lý của tôi đã nặng lắm rồi
Tôi mang theo tình yêu trong đó.
 
Tykva dịch

SERGEI EXENIN

CÂP PHONG TRỤI TRƠ TRONG BĂNG GIÁ

Cây phong trụi trơ trong băng giá
Đứng co ro trước bão tuyết mịt mù
Mi trông đợi ai, chăm chú nghe gì thế?
Hay lại như người gác rừng năm nọ,
Trong cơn say, ra sau làng ngóng gió,
Rồi thụt vào đống tuyết lạnh cóng chân?
Mà chẳng nói đâu xa, ta đây đang lảo đảo
Chẳng về nổi nhà sau cuộc rượu say
Đây gặp một cây dương, đằng kia cây sồi nhỏ
Ta hát cho chúng nghe bài ca nhớ mặt trời.
Ta cứ tưởng mình là cây phong nhỏ
Còn tươi xanh chứ không trụi lá
Chỉ có điều ta say nên liều quá
Ôm gốc bạch dương ta tưởng bở
Ta đang ôm vợ hàng xóm trong lòng.


* * *

Hỡi trái tim đáng bị rủa nguyền
Hỡi trái tim chỉ xứng là tim chó,
Lưỡi dao này ta giấu trong tay áo
Là dành cho mi đấy, trái tim ta.

Lưỡi dao lạnh lùng đưa vào mạng mỡ
Việc trước sau thế nào cũng xảy ra.
Không, ta tiếc là ta không thể
Dấn thân vào cõi vĩnh hằng thối rữa.

Miệng lưỡi người đời kệ người ta
Rặt những mộng mơ nhảm thôi mà.
Nếu thế gian còn lại điều gì đó -
Khoảng trống không vô định quanh ta.
 
Tykva dịch thơ Bà chúa thơ tình ANNA AKHMATOVA

Hát cho lần gặp cuối

Lồng ngực lạnh đi bất lực
Tôi dứt bước đi vẫn nhẹ nhàng.
Mang nhầm găng phải sang tay trái
Tôi rời cánh cửa nhà chàng.

Số bậc tưởng chừng nhiều lắm
Dù tôi vẫn biết chỉ có ba!
Mùa thu giữa rừng phong xào xạc:
“Nào, hãy ra đi, chết cùng ta

Số phận đỏng đảnh và cay nghiệt
Ta hiểu ra, ta đã bị lừa”.
Tôi đáp: “Còn ta, ta cũng vậy
Đợi ta cùng chết với mùa thu...”

Đấy là bài ca cho lần gặp cuối
Trong bóng tối tôi ngoái lại ngôi nhà.
Nến còn cháy vàng trong phòng ngủ
Hắt sáng lên khung cửa thờ ơ.
...

***
Ồ không, em nào có yêu anh
Lửa tình yêu em tự đốt cháy mình.
Nói với em đi, sức mạnh nào ẩn giấu
Trong cái tên buồn bã của anh

Trước mặt em anh quỳ như chờ đợi
Vương miện đặt trên mái tóc xanh
Và cùng lúc những bóng đen chết chóc
Lướt qua gương mặt trẻ trung thành.

Và anh đi. Nhưng không vì chiến thắng.
Ôi đêm đen! Anh đón chết về mình.
Thiên thần của em, anh không cần phải biết
Nỗi cô đơn buồn thảm em mang.

Mỗi lần trên con đường rực nắng
Mặt trời soi qua những bóng cây
Nếu có một lần con chim nhỏ
Bay lên từ những bụi gai dầy

Em nhận ra hình bóng anh trong đó
Từ cõi chết anh về kể chuyện đã qua.
Và trước mắt em ngôi mộ mới
Bên bờ sông đầy máu lại hiện ra

Em sẽ quên cả tình yêu lẫn quang vinh
Em sẽ quên tuổi trẻ của chính mình
Những góc tối tâm hồn, những khúc quanh định mệnh
Để nhớ mãi anh cùng với những chiến công
Em sẽ nhớ đến ngày em cũng tan vào bụi.
...

****
Nỗi nhớ mặt trời trong tim dần lụi tắt.
Cỏ ngả vàng theo.
Tuyết nhẹ đầu mùa đùa với gió
Khẽ khàng reo.

Những con kênh nhỏ thôi róc rách
Màng băng mỏng phủ rồi.
Chốn này chẳng có gì chẳng bao giờ thay đổi, -
Cõi riêng tôi.

Cành liễu trụi trơ in lên bầu trời
Hình quạt trong veo.
Có thể, đã tốt hơn nhiều, nếu chúng ta đừng
Trở thành chồng vợ.

Nỗi nhớ mặt trời trong tim dần lụi tắt
Còn lại gì chăng? Bóng tối.
Mà cũng có thể mùa đông tràn tới
Sau một đêm thôi.
__________________________

Nỗi nhớ mặt trời...

(Bản dịch đã hiệu đính)

Nỗi nhớ mặt trời trong tim dần nguôi vợi.
Đồng cỏ áy vàng.
Gió đưa tuyết phơ phất nhẹ nhàng,
Khe khẽ, mơ màng.

Những con kênh nhỏ thôi róc rách
Băng mỏng phủ mờ.
Chốn này không bao giờ, không có gì thay đổi, -
Ồ, không bao giờ.

Cây liễu trụi trơ in lên trời xanh
Hình quạt trong veo.
Giá em chưa từng là vợ anh,
Hẳn là tốt hơn nhiều.

Nỗi nhớ mặt trời trong tim dần nguôi vợi
Còn lại gì chăng? Bóng tối.
Mà cũng có thể mùa đông kịp tới
Sau một đêm thôi.

------------------------------------

...

Em giấu đôi tay dưới làn voan phủ...
"Sao hôm nay em nhợt nhạt thế em?"
- Bởi em chót đem muộn phiền cay đắng
Rót cho anh uống say mèm.

Sao quên nổi? Anh bước ra, lảo đảo
Đớn đau làm biến dạng đôi môi...
Em bỏ chạy không chạm vào tay vịn.
Khi đuổi kịp anh đã tới cổng rồi.

Nghẹt thở, em kêu: "Em đùa đấy.
Chuyện đã qua... Anh đi, em chết mất thôi".
Anh mỉm cười, bình thản và cay nghiệt
Rồi bảo em: "Tránh chỗ gió em ơi!"
1911


* * *
Столько просьб у любимой всегда!

Khi được yêu phụ nữ mới xin nhiều!
Đã hết thời đắm say ai còn xin gì nữa...
Tôi vui mừng vì từ nay dòng nước
Lạnh cóng rồi dưới lớp băng trong.

Và tôi bước lên - Lạy Chúa, hãy nâng con!
Thận trọng trên mặt băng giòn đầy ánh sáng,
Thư tôi viết tôi xin anh lưu giữ
Để hậu thế xét soi chuyện chúng mình.

Để với cháu con hình ảnh anh hiện rõ
Luôn ra dáng người dũng cảm, anh minh,
Đừng để lại những khoảng trống vô hình
Nhưng hiện hữu trong phần tiểu sử.

Đã quá ngọt ôi nước uống trên trần thế,
Đã quá vướng rồi lưới tình ccủa nhân gian...
Tôi ước đến một ngày trong sách giáo khoa
Cho lũ trẻ có tên tôi là thi sĩ.

Và, khi đọc câu chuyện buồn quá khứ
Hẳn chúng sẽ cười ranh mãnh kiểu học trò.
Đã không thể cho tôi tình yêu và yên phận
Xin hãy cho tôi vinh quang dù cay đắng, nhé anh.
1913

***
Проводила друга до передней.
1913

***
Tôi tiễn chàng ra đến phòng ngoài
Bóng thẫn thờ in trên gương khung vàng đầy bụi.
Vẳng tiếng chuông từ nhà thờ gần đấy
Gióng giả ngân nặng nề trầm vang.
Bị ruồng bỏ! Ai nghĩ ra từ ấy -
Tôi đâu phải lá thư, đâu phải đoá hoa?
Riêng ánh mắt đã trở nên khắc nghiệt
Nhìn gương trên bàn trang điểm tối mờ.

* * *
Твой белый дом и тихий сад оставлю.
...
Tôi bỏ ngôi nhà anh với mảnh vườn tĩnh lặng
Thôi hãy để cuộc sống sáng tươi và trống vắng.
Tôi sẽ viết về anh những dòng thơ ngợi ca,
Những dòng thơ phụ nữ chưa viết bao giờ.
Anh cứ nhớ về bạn gái yêu thương nhé
Trên thiên đường anh xây cho ánh mắt riêng nàng
Còn tôi mang tình anh cùng với nỗi dịu dàng
Thành món hàng hiếm đi rao bán...

Помолись о нищей, о потерянной,
...
Hãy nguyện cầu cho hồn tôi đang sống
Trong cô đơn, lạc lõng, xác xơ.
Anh, bao giờ cũng tin đường mình chọn đúng
Ánh sáng soi trong mái ấm tự bao giờ.

Và tôi ơn anh trong buồn thảm
Sẽ kể cho anh khi chuyện đã thành xưa...
Mệt mỏi những đêm trường hơi than nồng ngạt
Và lạnh giá những bình minh mưa.

Trong cuộc đời này tôi chưa từng trải
Chỉ biết đợi chờ và hát ca
Tôi biết: đời tôi không thù hận
Không phản bội một ai quanh ta.

Vậy vì đâu giời đầy tôi thế
Ngày qua ngày, trong mỗi phút giây?
Hay đó là thiên sứ chỉ cho tôi ánh sáng
Không ai nhìn thấy ở đâu đây?

* * *
Не будем пить из одного стакана

Thôi xin đừng uống chung từ một chén
Nước ngọt lành hay rượu quý thơm nồng,
Thôi xin từ những nụ hôn buổi sáng
Và thôi đừng chung ngắm lúc chiều buông
Anh sống với mặt trời, tôi với vầng trăng
Dù hai ta chung một mảnh tình buồn.

Bạn thuỷ chung, dịu hiền luôn bên tôi mọi lúc
Và song hành bên anh cô bạn gái vui tươi.
Nỗi thảng thốt trong mắt anh tôi luôn hiểu
Anh gây ra căn bệnh của lòng tôi.
Đừng tìm thêm những phút giây gặp gỡ
Để đời mình thanh thản, người ơi.

Nhưng giọng anh sao vẫn vang trong thơ tôi
Hình bóng tôi trong thơ anh phảng phất.
Ôi, dù lãng quên hay nỗi kinh hoàng,
Cũng không đủ sức làm lửa tình lụi tắt.
Ngay lúc này đây, giá như anh biết được
Đôi môi anh thân thương với tôi đến chừng nào!

1913

* * *
Теперь никто не станет слушать песен.
1917

Nào còn ai nghe hát nữa đâu mà,
Đã điểm rồi, thời khắc từng được báo.
Đời hết đẹp, hỡi khúc hát thiên nga,
Đừng ngân lên, đừng vò xé hồn ta.
Mới hôm qua em còn là cánh én
Tự do trong sương mai bay lượn.
Bừng tỉnh sáng nay thành kẻ ăn mày
Đói khát gõ cổng hoài không ai mở.

********

8 tháng 11 năm 1913

Mặt trời rót nắng vàng trong suốt
Căn phòng đầy ánh sáng lung linh.
Em tỉnh dậy để rồi chợt nhớ:
Hôm nay ngày lễ của anh.

Phải chăng vì thế mà vạn dặm
Ấm áp tuyết phủ ngoài song.
Vì thế vốn thường xuyên mất ngủ
Đêm qua em được ngon giấc lành.


*****************

Đêm. Thứ hai. Ngày hai mươi mốt.
Bóng tối đầy trên khắp kinh thành.
Ai vô công rồi nghề nên bịa đặt:
Thế gian tồn tại một mối tình.

Phần vì biếng lười phần vì buồn bã
Thế nhân tin, và cứ thế sống qua:
Chờ từng cuộc hẹn, sợ lìa xa
Và hát mãi những tình ca xưa cũ.

Chỉ với số ít thôi, bí mật hé lộ ra,
Và lặng câm bao trùm lên họ...
Vì tình cờ tôi hiểu ra điều đó
Từ bấy đến nay tôi như ốm giả vờ
 
MARINA TSVETAEVA

TÔI GỌI MƯA...


Bạn thân yêu đã đi xa rồi, qua bên kia thế giới,
Hoa hồng của anh đây, xin hãy nhận lấy này.
Bạn thân yêu đã mang theo xuống đất
Bên mình cả kho báu của đời tôi.
Tôi trắng tay, bị lừa và bị cướp.
Không còn thư từ, một chiếc nhẫn cũng không
Chỉ nhớ được nếp hằn trên mí mắt
Và vẻ ngạc nhiên trên gương mặt.

Tôi gọi mưa. Tôi gọi những hạt mưa
Anh không trở về đâu... Anh sẽ chẳng lại đâu.
Còn lại mỗi đóa hồng anh không nhận
Bỏ héo khô trong bình đã bấy lâu.
Đóa hoa rũ tàn trước gương bàn trang điểm.
Tôi gọi mưa, cơn mưa ngày hôm trước.
Những run rẩy trong lòng trước cái chết vẫn không qua.

Tôi vẫn nhớ ánh mắt anh van vỉ
Như gọi tôi hãy xích lại gần nhau
Và nụ cười gửi từ miền xa xôi ấy
Cứ héo hắt dần theo mòn mỏi thời gian
Hỡi người bạn đã đi xa mãi mãi
Để lại trên đời một nấm đất ngoài đồng
Hãy cầu chúa giúp tôi để thiên đường nơi ấy
Không cần dựng thêm những hải đăng...


* * *

Trong bóng tối thế giới này hoán đổi:
Là lặng lẽ rễ cây bám vào đất vươn xa,
Là rượu quý nồng nàn lên men từ những chùm nho
Là những vì sao rơi lấp lánh đêm khuya,
Là những con sông bắt đầu con đường quay lại,
Và em muốn vùi đầu trên ngực anh ngủ mãi.


* * *
Em hoà vào cốc của anh
Chút than em đốt từ nắm tóc.
Để anh ăn không ngon, ngủ không yên,
Uống không vào và không thể hát.

Để tuổi trẻ không mang lại niềm vui
Để đường không cho vị ngọt
Để không thể thuận hoà với vợ yêu
Dù xung quanh êm đềm bóng tối.

Khi tóc em hết vàng óng ả
Còn lại nắm tro xám thôi.
Thì những tháng năm tuổi trẻ
Của anh hết vui sống rồi.

Cầu cho anh như câm điếc
Cầu cho anh khô xác như rêu
Rồi biến khỏi đời em như tiếng thở hắt hiu.
 
THƠ TRONG NHẠC THÍNH PHÒNG VÀ CỔ ĐIỂN

TỔ KHÚC "BỐN MÙA" CỦA CHAIKOVSKY

Bên lò sưởi - Tháng giêng
A.C. Pushkin

“Màn đêm êm ái buông
Trên góc nhỏ thanh bình
Lò sưởi dần lụi tắt
Mặc cây nến lung linh.”

Lễ Tiễn mùa đông - Tháng hai
P.A. Viazemski

“Lễ Tiễn mùa đông sắp đến rồi
Tưng bừng bàn tiệc mở khắp nơi.”

Chim sơn ca - Tháng ba
A.N. Maikov

“Ngoài đồng hoa dại lả lơi,
Nắng vàng sóng sánh khắp bầu trời,
Chim sơn ca báo xuân đến sớm
Lảnh lót trong màu xanh chơi vơi.”

Hoa tuyết - Tháng tư
A. N. Maikov

“Nở xanh nhạt mỏng manh
Hoa tuyết đấy - nhẹ như làn gió
Thoáng qua vừa đủ
Thổi bay bông tuyết cuối cùng.
Giọt lệ cuối cho khổ đau dĩ vãng.
Hoa bẽn lẽn ước mơ
Về hạnh phúc đang chờ... “

Đêm trắng - Tháng năm
A.A. Fet

“Đêm đẹp sao ! Vạn vật đều hạnh phúc !
Cảm ơn người, miền đất trắng nửa đêm !
Từ vương quốc của giá băng, bão tuyết
Tháng năm về trong veo, lồng ngực căng tràn !”

Khúc hát người chèo thuyền - Tháng sáu
A.N. Plesheev

Nào ta lên bờ thôi,
Dưới chân ta những con sóng nhỏ
Đang chờ dịu dàng hôn.
Và trên đầu ta chỉ còn
Những vì sao buồn bí hiểm

Bài ca cắt cỏ - Tháng bảy
A.V. Koltsov

Thôi nào hãy vươn vai,
Thôi nào dang thẳng cánh
Làn gió giữa trưa ơi,
Phả hương cỏ nồng nàn vào mặt!

Mùa gặt - Tháng tám
A.V. Koltsov

“Trên đồng cả nhà ta vung hái
Cắt ngang thân lúa mạch cao cao!
Từng bông nặng trĩu hạt
Xếp thành lượm đi nào!
Rồi thâu đêm suốt sáng
Vang tiếng xe về làng”

Đi săn - Tháng chín
A.S.Pushkin

“Lên đường, lên đường, tiếng tù và vang vang :
Người và chó sẵn sàng ;
Mới hửng sáng người đã trên lưng ngựa
Lũ chó kéo căng dây cương”

Bài ca mùa thu - Tháng mười
A.K. Tolstoi

“Mùa thu lá rụng khắp vườn nghèo
Nhuộm vàng cả gió cuốn bay theo...”

Trên xe tam mã - Tháng mười một
N.A.Nhecrasov

“Đừng nhìn đường rầu rĩ thế em yêu,
Đừng cúi nhìn vết xe tam mã.
Trước con đường vạn dặm
Em đừng mang theo nỗi khắc khoải trong tim.”

Hội mùa đông - Tháng chạp
N.A.Nhecrasov

“Chiều muộn Hội mùa đông
Đám con gái má hồng
Cởi giầy ném ra ngõ
Xem hướng đi lấy chồng.”
 
Puskin

Ông và anh

Nàng buột miệng đổi tiếng "ông" khách sáo
Thành tiếng gọi "anh" đằm thắm ngọt ngào
Và cứ thế vô tình nàng đánh thức
Trong trái tim này bao giấc mơ yêu.
Đứng trước nàng tôi trầm ngâm im lặng
Lấy sức đâu rời ánh mắt khỏi nàng
Ngoài đầu môi: Thưa tiểu thư kính mến!
Mà trong lòng tôi thầm gọi: Em yêu...

Gửi Saadaev

Cả tình yêu, cả hy vọng lẫn vinh quang
Chẳng thể nào lừa dối ta lâu hơn nữa,
Những trò vui thiếu thời vụt biến
Như giấc mơ, như buổi sáng mờ sương;

Chỉ còn cháy trong chúng ta khát vọng,
Đứng lên theo tiếng Tổ quốc gọi thiết tha
Đáp lại tiếng lòng nao nức giục giã ta
Rũ ách chính quyền sắp tới ngày tận số

Ta mòn mỏi chờ mong và hy vọng
Phút giây thiêng mang đến tự do,
Như tình lang không trễ hẹn bao giờ
Chờ thời khắc hẹn hò sắp điểm.

Khi khát vọng tự do còn cháy bỏng
Vì danh dự khi trái tim còn sống
Bạn tôi ơi, hãy giành cho Tổ quốc
Hồn mình mọi con sóng nhiệt tình dâng!

Bạn của tôi ơi, hãy luôn tin tưởng,
Sao hạnh phúc rạng ngời sẽ mọc
Cả nước Nga bừng tỉnh khỏi cơn mơ,
Trên đống vụn của chính quyền chuyên chế
Tên chúng ta sẽ mãi mãi còn ghi!


****

Đừng hát nhé, người đẹp ơi, khi có tôi
Những bài ca Gruzia buồn bã,
Lời em hát khiến tôi nhớ quá
Quãng đời đã qua nơi bến bờ xa.

Lời em ca sao trở nên nghiệt ngã
Khi bắt tôi nhớ đến một thời
Trên thảo nguyên với những đêm trăng sáng,
Và nhạt nhòa mờ xa bóng một người.

Gặp em tôi tưởng như quên được,
Hình bóng thân yêu, số phận một thời,
Nhưng em hát và trước tôi lại hiện
Hình bóng xưa, làm sao quên, em ơi.

Đừng hát nhé, người đẹp ơi, khi có tôi
Những bài ca Gruzia buồn bã,
Lời em hát khiến tôi nhớ quá
Quãng đời đã qua nơi bến bờ xa.
 
Bí dịch thơ Ônga Bécgôn:
Бабье лето - Hè muộn

Có một mùa trong thiên nhiên đẹp lắm
Nắng chẳng chói chang, nóng vẫn dịu dàng.
Mùa hè muộn trước khi thu đến đấy
Cả đất trời lộng lẫy khác gì xuân.

Nếp mạng nhện mờ khẽ giăng ngang
Trên gương mặt, nhẹ thôi, rất nhẹ...
Lảnh lót những con chim chưa tránh rét
Những bồn hoa vẫn cháy rực lo âu!

Mưa mùa hạ hết rơi đã từ lâu
Cánh đồng thẫm đen lặng lẽ nhận hết rồi...
Một cái nhìn đem hạnh phúc đến trong đời
Em ít ghen hơn, nhưng ghen đắng cay hơn.

Mùa hè muộn trong đời người phụ nữ
Ta đón nhận người, nhưng ta hỏi một câu
Tình yêu ơi, anh ở đâu, ở đâu?
Rừng im tiếng, những vì sao cũng vậy...

Anh thấy đấy - mùa sao rơi qua mất
Đã đến lúc mình vĩnh viễn chia tay...
Mà sao em dại khờ, giờ mới hiểu
Cách yêu thương, giận hờn, tha thứ, chia ly...
_____________________________________

Полынь-Cỏ đắng

Tôi bướng bỉnh đưa tay lên miệng,
chặn hết những lời thiết tha.
Quanh tôi những cây cỏ đắng
Bời bời, ngai ngái nở hoa.

Đôi ta lòng khép kín rồi
Mà vẫn không chia tay nổi.
Anh lấy khăn tay của tôi
Bực bõ xé viền ren rối...

Khăn tôi anh xé làm gì,
Khúc ren làm gì nên tội?
Sao trái tim tôi đập vội
Thấp thỏm đường về mấp mô...

Tôi chẳng cần lời nói ngọt
của những người chẳng yêu tôi...
Quanh tôi bời bời cỏ đắng
Nở hoa khắp nẻo đường đời...
________________________

Не утаю от Тебя печали,
(Ôi trời, tôi mệt vì bà Rừng quá đi mất. Ai lại chọn thơ như thế cho trường phái 5' bao giờ)

Chẳng giấu Người những nỗi buồn đau
Cũng như những niềm vui, tôi không giữ.
Ngay từ đầu tôi đã luôn trải rộng
Trái tim tôi như câu chuyện của Người.

Không bằng tượng đài, chẳng phải đá bia
Không phải những lâu đài bê tông - kính,
Người hiện ra vô hình nhưng gần gũi
Trong những trái tim già nua vẫn khát khao.

Người tồn tại hiển nhiên như không khí
Như dòng máu sục sôi, như khoảng lặng thinh không
Ôi Thời đại, tôi đang thành Người đấy
Và Người cất tiếng ca bằng giọng trái tim tôi.

Chẳng giấu Người những nỗi buồn đau
Cũng như những niềm vui, tôi không giữ.
Ngay từ đầu tôi đã luôn trải rộng
Trái tim tôi như câu chuyện của Người.
 
Andrei Voznesensky

SAGA

Tới bình minh em hãy đánh thức anh
Rồi cứ để chân trần em tiễn anh đi nhé.
Em sẽ không bao giờ gặp lại anh lần nữa.
Em sẽ không bao giờ quên anh đâu.

Che chở em khỏi cái lạnh lúc rạng đông
Anh nhủ thầm: «Chúa lòng lành thấu tỏ!
Anh sẽ không bao giờ gặp lại em lần nữa
Anh sẽ không bao giờ quên em đâu».

Mặt nước ngã ba sông sóng lăn tăn
In bóng Bộ Hải quân và Phòng chứng khoán
Anh sẽ không bao giờ quên cảnh đó
Dù sẽ không bao giờ được thấy lại nữa đâu.

Những cây anh đào tuyệt vọng sạm nâu
Nhựa đổ dòng như lệ rơi bởi gió.
Quay đầu lại luôn luôn là điềm gở.
Anh sẽ không bao giờ gặp lại em đâu.

Cả khi ta tái sinh trong kiếp khác
Thêm một lần sống trên Trái đất này
Thì vĩnh viễn với nhau ta lạc mất.
Anh sẽ không bao giờ gặp lại em đâu.

Và những hiểu lầm từ trước tới nay
Bỗng trở nên nhỏ nhoi không đáng nói
Trước tiền định trong cuộc đời sắp tới
Giữa hai ta là khoảng trống không người.

Treo lửng lơ trên cao vời vô nghĩa
Là đôi câu ám ảnh suốt không thôi:
«Ta sẽ không bao giờ quên nhau trong đời.
Ta sẽ không bao giờ gặp lại nhau lần nữa».

Băng giá

Trong cabin điện thoại em gái cóng rồi
Áo khoác mỏng manh không đủ che khỏi lạnh
Khuôn mặt nhỏ đẫm đầy nước mắt
Phấn son trôi không giấu được tái xanh.

Dùng hơi thở tạm sưởi từng ngón tay
Giá như băng. Đôi hoa tai cũng thế.
Ngại ngùng trước đường về em đơn lẻ
Con phố vắng người đã phủ một lớp băng

Băng giá đầu đời lần đầu tiên em gặp
Băng giá đầu đời từ điện thoại lạnh lùng
Vết băng giá trên má em lấp lánh.
Băng giá phũ phàng từ những người dưng.
 
Có một lần tớ trót làm vỡ kính
(Agnia Barto)

Trong cuộc đời tớ chẳng gặp may
Có một lần tớ trót làm vỡ kính.

Kính cửa sổ dưới mặt trời lấp lánh
Sáng rực và tươi cười,
Còn tớ chơi bóng – hoàn toàn tình cờ thôi!
Thế mà tớ khổ mãi...

Từ bấy đến giờ
Từ bấy đến tận giờ,
Hễ tớ chạy xuống sân
Lập tức có ai đó,
Hét sau lưng:
- Này, cẩn thận, kính nhà ai sắp vỡ?

Dù từ cái ngày không may đó
Bao nhiêu là năm tháng đã trôi qua.

Cứ hễ tớ thở dài
Lập tức có người quan tâm hỏi:
- Lại gây chuyện gì thế?
Thêm kính nhà ai vỡ hay sao?

Không, trong cuộc đời tớ chẳng gặp may
Có một lần tớ trót làm vỡ kính

Ngay như ngày hôm qua đấy,
Cô bé xinh xinh bên hàng xóm
Đi ngược chiều, vừa đi vừa nghĩ ngợi
Cơ hội hay quá đi thôi.
Tớ vừa mới định hỏi han,
Thế mà cô nàng
Nhắc lại chuyện kính vỡ đã tám đời,
Dù vẫn không quên sửa đôi bím tóc.

Trong cuộc đời tớ chẳng gặp may
Những mảnh vỡ cứ theo tớ suốt.

Chắc còn theo đến ngày tớ hai trăm tuổi mất,
Khi lũ chắt bám theo hỏi tò mò:
- Cụ ơi, có phải
Ngày còn là trẻ nhỏ
Cụ lang thang dưới từng cửa sổ,
Với hòn đá trong tay?
Tớ thì đã quên mất, tớ chỉ biết thở dài...
Không, rõ là đời tớ chẳng gặp may
Chỉ một lần tớ trót làm vỡ kính.
 
Tykva dịch

NIKOLAI RUBTSOV

Làng tôi lặng lẽ bình yên
(ТИХАЯ МОЯ РОДИНА)

Làng tôi lặng lẽ bình yên
Liễu rủ bên sông, hoạ mi ca hát...
Nơi đây mẹ tôi nằm xuống
Khi tôi chưa hết tuổi thơ.

- Nghĩa trang làng đâu rồi nhỉ?
Sao tôi như lạc lối rồi?
Dân làng khẽ khàng mách bảo:
- Ngay bên kia sông đấy thôi.

Giọng nói dân làng rất nhẹ,
Tiếng xe qua cũng khẽ thôi
Mái vòm nhà thờ rực rỡ
Phủ cỏ xanh dưới mặt trời.

Nơi tôi từng bơi theo cá
Thành kho để trữ cỏ khô.
Hai khúc quanh sông ngày ấy
Con kênh đào nối liền bờ.

Nơi tôi vẫy vùng tắm mát
Giờ rêu xanh lẫn với bùn
Quê tôi thanh bình yên ả
Tôi chẳng giây phút nào quên

Hàng rào mới quanh trường học
Không gian xanh chẳng đổi thay
Tôi trèo lên hàng rào ấy
Như con quạ đậu bao ngày.

Ngôi trường gỗ thân yêu ơi
Đến lúc tôi phải đi rồi
Dòng sông quê đầy sương phủ
Theo sau tôi mãi cứ trôi.

Mỗi nhà nhỏ mỗi cụm mây bảng lảng
Tiếng sấm trong mưa chực rền vang...
Tôi cảm thấy mối dây bền chặt
Nối trái tim tôi với quê hương.


Thơ viết lúc chiều buông


Khi gió thu thổi vào cửa sổ
Mang theo nỗi buồn và bất ổn trần gian
Tôi chẳng thể ngồi yên trong nhà mình nữa
Nơi giờ này chẳng ai nhớ đến tôi.
Tôi sẽ lại vượt sông Vologda thôi!

Con tàu nhỏ mang tôi đi trên sóng
Với ngọn đèn xanh quen thuộc đỉnh cột buồm!
Chở tôi đến bên người đẹp tóc vàng
Katia thương mến tôi đã quen
Nhiều năm rồi vẫn chỉ quen sơ thế.

Nàng phục vụ trong một nhà hàng nhỏ
Công việc định trước rồi, cứ tuần tự thế thôi.
Trên cửa sổ những chậu hoa tím nở
Toàn khách quen, chẳng văng tục bao giờ
Khi chờ những ly bia sóng sánh.

Trong nhà hàng tối mờ và ấm cúng
Khe lẽ lắc lư theo nhịp sóng dưới thân tàu.
Những người bạn bia mắt đã ẩm mờ
Hỏi liên tục không cần nghe lời đáp.
Thế thì được gì nào? Nơi đây ta có thể nghỉ ngơi!

Tôi ngồi cô đơn, nhìn theo sau lưng
Ai đó ra về, áo mưa khoác nhẹ.
Tôi muốn hát khúc ca về cây dương nhỏ
Hay về nỗi niềm ai đó xa quê
Hay đơn giản hơn, miễn là hát tiếng Nga

Chăm chú nghĩ về những lời ca cổ anh minh
Về ý nghĩa cuộc đời nơi trần thế
Tôi đâu sợ những ngày thu tăm tối!
Tôi đem lòng yêu gió nổi mỗi chiều về
Và những ngọn lửa chập chờn trên sóng sông quê.

Tôi nhìn qua cửa sổ và chăm chú nghe
Và kìa, qua ánh sáng chiếu từ khung cửa,
Tôi thấy các bạn tôi dang rộng vòng ta
Ai mà biết được từ đâu họ tới:
- Buồn hả?
- Không! Ngồi xuống uống với tôi.

Lá rụng bay xao xác dọc cầu
Qua cửa sổ nghe tiếng gào của gió
Tiếng sóng gầm thảm buồn và tiếng rì rầm khe khẽ
Các thi nhân, như còn sống, chuyện trò.
Exenin, Lermotov, Pushkin ngồi cùng một chỗ.

Tàn cuộc nhậu ngoài trời đầy gió nổi
Ta bước ra cổ áo khoác kéo cao.
Để từ biệt nhau bên sông sẫm tối
Trong ánh sáng đèn khuya vàng vọt chiếu
Bí ẩn và đượm buồn như mọi cuộc chia tay.

Và trong ý nghĩ tôi trở lại với em
Tôi ước ao được gần em hơn thế
Em và tôi, tình thân vừa đúng độ.
Thì vừa lúc con tàu mang tôi trở lại nhà
Đèn xanh thân thương đỉnh cột buồm vẫn như xưa...

(1969)

Bạch dương

Tôi thích nghe bạch dương xào xạc
Và tiếng lá rơi như bài ca mùa thu
Tôi lắng nghe mà bỗng thấy lệ nhoà
Trên đôi mắt vốn từ lâu khô lệ...

Và ký ức xa xôi tất cả bừng tỉnh lại
Dội về tim theo dòng máu trong mình.
Những phút giây sướng vui và đau đớn
Ai đó bên tôi thầm thì tiếng tỏ tình.

Nhưng giờ đây giông tố thường giận dữ
Như thổi từ ảm đạm những ngày xưa.
Trên ngôi mộ nơi mẹ tôi yên nghỉ
Cũng có một cây dương hát ca.

Trên chiến trường cha tôi hy sinh,
Khi trong làng tôi, bên hàng rào xanh ngát
Mùa lá rụng hàng bạch dương ca hát
Với mưa gào, với gió rít, với lá rơi...

Tôi yêu những cây dương, nước Nga ơi,
Cùng bạch dương tôi sống và tôi lớn!
Vì thế bên cây tôi bỗng thấy lệ nhoà
Trên đôi mắt vốn từ lâu khô lệ...


Chuyến tàu cuối cùng
Tưởng nhớ A. Yashin

... Chúng tôi lập tức trưởng thành và lặng lẽ hơn
Hoà nhập với đám đông hát đồng ca cùng một giọng
Và khu rừng tối tăm, rồi từng đàn sếu
Bay ngang làng Bobrish ngủ mơ màng

Con tàu lầm lũi xé đôi làn nước
Đến với rừng sâu, đến với ngôi làng
Thử hỏi có ai kìm mình được
Chúng tôi cười vui trên boong.

Chỉ riêng anh, một mình tựa mạn,
Anh, từng viết nên những pho sách thông minh
Chăm chú nhìn nơi ánh bình minh soi vào bùn đất
Khoảng trống giữa những ngôi nhà chìm trong cây xanh

Và bức tranh làng quê sặc sỡ hiện ra
Với những hàng rào, cỏ cây, nhà cửa
Nhưng anh cười, ánh mắt sao buồn thế
Nhìn chúng tôi như nhìn lũ trẻ con...

Con tàu lầm lũi xé đôi làn nước
Đến với rừng sâu, đến với ngôi làng
Thử hỏi có ai còn quay lại?
Chúng tôi cười vui trên boong

Một mình anh, giấu cơn đau bệnh
Anh, từng viết bao cuốn sách thông minh
Nhưng có thể buồn cả ngày vì một con cá nhỏ
Thoáng hiện ra rồi biến mất trước mặt mình

Chúng tôi cố hiểu chuyện gì, và rạng sáng
Bắt những con cá nhỏ trong lau sậy ven sông
Nhưng anh, nhìn chúng tôi như nhìn lũ trẻ
Chẳng ai nhớ anh nghiêm túc nói chuyện gì

Con tàu lầm lũi xé đôi làn nước
Đến với rừng sâu, đến với ngôi làng
Chẳng ai có lỗi khi khách trên tàu vui thế
Nhưng với anh đã thành chuyến cuối cùng

Khi chúng tôi trở nên lặng lẽ hơn và khôn lớn
Khi dàn đồng ca vẫn kính cẩn với từng giai điệu
Rừng vẫn sẫm đen và từng đàn sếu
Vẫn lượn trên ngôi làng đang say giấc như xưa...
 
NABOKOV

* * *

Trong cô đơn luôn sẵn có tự do,
Trong mộng ảo - vị ngọt ngào mơ ước.
Ánh sao, giọt mật và bông tuyết
Tôi giam vào chỉ một câu thơ.

Và mỗi đêm là một lần hấp hối,
Tôi vui mừng mỗi rạng sáng hồi sinh.
Sương thiên đường lấp lánh ngày mới đến
Khi ngày qua - thành kim cương long lanh.


******

Tôi nghĩ về gì nhỉ? Về những vì sao rơi...
Nhìn kìa, thêm một ngôi, như linh hồn lặng lẽ
Cắt qua không gian một vết ánh kim cương,
Rồi tắt ngấm vĩnh viễn trong đêm trường...

Xin đừng hỏi nhé em, điểm đến của vì sao.
Van em đấy, hãy lặng im và tạm ngừng hơi thở!
Tôi thấy như vì sao đang vụn vỡ
Thành ngàn tia sáng nơi thẳm sâu của hồn tôi.

26 августа 1918

*****

Mặt hồ

Hãy ngắm mặt gương hồ: Mặt trời, những vì sao,
Cả những cây cỏ thấp, cả rừng sồi cao,
In bóng mình trên mặt hồ sáng trong và sâu thẳm,
Nhưng không bao giờ để lại dấu vết nào.

Hãy nhìn thẳng vào hồn tôi: từng sự kiện mà tôi thấy
Làm hồn tôi xao xuyến, bồi hồi rung động!
Nỗi buồn tối màu và niềm vui rạng ngời đều phản chiếu...
-- Nhưng tôi, tôi bình thản sống qua!

24 августа 1918

Gửi nước Nga

Ta không giận vẩn vơ
Không nguyền rủa cũng không van vỉ
Ta vẫn yêu Tổ quốc ta xưa cũ
Như cô nàng từng phụ tình ta.


Nhưng ta cô đơn, ôi nước Nga!
Giờ đây người đã xa ta quá!
Qua mất rồi những ngày ta vẫn nhớ:
Người với ta chung một niềm đau.

Tiếng người cười như vang vọng tới ta
Từ thẳm sâu cánh rừng Nga xanh mát!
Dịu dàng quá khiến tim ta đau thắt
Và tràn đầy đam mê trẻ trung.


Ta khẽ hôn đóa đồng thảo tháng năm,--
Đôi mắt Nga thơ ngây trong vắt,--
Những cánh hoa dường như cũng hiểu,
Long lanh sương đáp lại tình ta...

Và vì thế, ơi nước Nga của ta,
Ta chẳng dám bao giờ buồn giận...
Ta luôn nói: Mắt trong veo đến vậy
Kẻ lỗi lầm chẳng có nổi đâu!


1921?


Đàn sếu

Rừng thưa lấp lánh vàng xào xạc
Phía xa kia biển hoà giọng hát cùng
Và nghẹn ngào kêu những tiếng não nùng
Bay ngang trời những con sếu bạc.


Dần mất dạng trên bầu trời mệt mỏi
Vệt sếu bay và tiếng sếu trong ngân
Hai con sếu rốt đàn kể cho anh biết
Ngày ngày em vẫn nhớ tới anh.

*********

Bão tuyết

Trên tường chập chờn bóng tối
Nằm yên đi, thôi đừng có càu nhàu.
Gió thét gào? Ừ thì kệ gió.
Nằm bên lò sưởi chẳng ấm sao?

Đêm tai hoạ... Buồn chán trong nhà gỗ...
Sao khó ngủ thế này? Ta sợ gió hay sao?
Nước Nga đấy, đâu phải là bão tuyết!
Là nước Nga đen tối chuyển mình thôi!

Chà, tiếng rú gào, tiếng gió rít rợn người!
Nếu có thể - hãy đi ra mà cứu lấy!
Ta á? Đủ rồi, thôi đừng nghe xui dại...
Ta lo được cho mình, dù chẳng có nước Nga!

Tiếng gió gào như đang dần lặng đấy...
Lại đột ngột rít lên! Ôi đáng sợ thảo nguyên...
Rồi sáng ra chất chồng từng đống tuyết...
Đến tận mái nhà! Thôi mặc bão! Cứ ngủ ngon.
 
Tykva dịch thơ các tác giả khác

Я люблю
С. Фогельсон

Anh muốn em đi cùng anh không?
Với ánh mắt nhìn khiến anh bối rối...

Anh muốn nghe em hát không?
Lời ca khiến lòng không nguôi nổi...

Anh có muốn em thành chiếc bóng,
Hay xé tung xích xiềng?

Hay muốn em đợi anh tháng năm,
Như dòng nước mãi trôi về biển?

Đêm rồi sẽ hết,
Tuyết rồi sẽ tan,
Nhưng núi kia em không chuyển nổi
Anh không yêu em, anh ơi.


Я спросил у ясеня, где моя любимая
(Киршон В)

Tôi hỏi cây tần bì
Người yêu tôi nơi nao
Cây lặng im không nói
Vòm xanh khẽ rì rào

Tôi hỏi cây phong nhỏ
Người yêu tôi đâu rồi
Lặng im cây chỉ biết
Rắc lá lên đầu tôi...

Tôi lại hỏi mùa thu
Tìm đâu người yêu dấu
Mùa thu chỉ biết dội
Mưa lạnh khắp đất trời

Tôi hỏi những hạt mưa
Tim đâu người yêu dấu
Mưa giăng ngoài song cửa
Như là lệ tôi rơi...

Tôi tìm hỏi vầng trăng
Tìm đâu người tôi nhớ
Trăng biết đâu nên vội
Lẩn trốn sau đám mây

Tôi hỏi mây, mây ơi
Chỉ giùm tôi chỗ đó
Đám mây mềm tan vội
Trong bao la trời xanh...

Tôi hỏi anh bạn tôi
Tìm đâu người yêu dấu
Hẳn bạn biết tìm đâu
Nơi nào nàng ẩn náu

Bạn tôi mới trả lời,
Thành thật, trung hậu nhất:
Nàng từng yêu anh thật
Nàng từng yêu anh thật
Nhưng đã thành vợ tôi.

Tôi hỏi cây tần bì
Tôi hỏi cây phong nhỏ
Tôi hỏi cả mùa thu....
 
Babushka i vnuchek, Tchaikovsky op. 54 no. 1

Аlexei Nikolaevich Pletsheev (1825 — 1893)

Bà và cháu

Ấm cúng căn phòng nhỏ
Bà ngồi bên cửa sổ
Tay đan tất không ngừng
Mắt liếc trông thằng cháu.

Tóc xoăn nhìn thật kháu
Bé ngồi trong góc nhà.
Suy nghĩ gì không rõ,
Trầm ngâm ngắm trời xa.


Cháu yêu, sao buồn thế?
Ra vườn đi cho vui,
Hay cháu rủ em gái,
Cùng chơi đua ngựa nha?


Cháu bước đến bên bà,
Ngả vào lòng âu yếm,
Đôi mắt to trong sáng,
Cháu lặng im mộng mơ.

Hay cháu lại vòi quà?
Bà không biết cháu muốn,
Đồ chơi, nho, kẹo ngọt,
Hay thêm cái gì cơ?

Không bà ơi, cháu chẳng,
Đòi thêm quà nữa đâu.
Mua cho cháu cặp sách.
Cháu muốn đi học mà...


Babushka i vnuchek, Tchaikovsky op. 54 no. 1

Алексей Николаевич Плещеев (1825 — 1893)

Бабушка и внучек

Под окном чулок старушка
вяжет в комнате уютной,
и в очкй свои большие
смотрит в угол поминутно.

А в углу кудрявый мальчик
молча к стенке прислонился.
На лице его забота,
взгляд на что-то устремился.

Что сидишь всё дома, внучек?
шел бы в сад, копал бы грядки
или кликнул бы сестренку,
поиграл бы с ней в лошадки.

Подошел к стапушке внучек
и головкою курчавой к ней припал.
Он молчит, глаза большие
на неё глядят лукаво...

Знать, гостинцу захотелось?
Говорит ему старушка,
винных ягод, винограду,
иль тебе нужна игрушка?

Нет, гостинцев мне не надо!
у меня игрушек много.
Сумку ты купи
да в школу покажи-ка мне дорогу


1- Ali mat' menja rozhala , Tchaikovsky op. 27 no. 5

L. А. Мei (1822 — 1862)

Từ Adam Mitskevich

Dường như tôi được mẹ sinh

Dường như tôi được mẹ sinh
Ra đúng phải giờ đau khổ?
Dường như tổ ấm gia đình
Phù thuỷ ác nào nguyền rủa?


Đêm đen hay ngày sáng sủa,
Tôi vẫn giọt châu ngắn dài,
Nào phải không có mối mai
Chẳng lần nào tôi trót lọt.

Có một chàng tôi yêu nhất,
Mải vui theo bạn theo bè,
Còn tình tôi chàng quên mất,
Cô đơn nỗi buồn lê thê.

Những ngọn nến trong nhà thờ
Các bạn tôi cầm cháy tỏ
Mình tôi đầy những rủi ro,
Nến tắt ngấm như ra gió.


Lá rơi, thu đến ngoài đồng,
Chó nhà mải mê bới đất,
Đầu hồi cú bay đến đậu,
Hỏi tôi: “Bao giờ lấy chồng?”

Sắp rồi, chẳng còn mấy đâu,
Chàng về và tôi sẽ gặp!


Gốc tiếng Nga:

1- Ali mat' menja rozhala , op. 27 no. 5

Л. А. Мей (1822 — 1862)

Из Адама Мицкевича

Али мать меня рожала

Али мать меня рожала
На горе большое?
Али ведьма зачурала
Мне гнездо родное?

Напролет и дни и ночи
Плачу, как ребёнок;
Сваты прийдут — нет мне мочи
Выстоять смотренок.

Ох, уехал да и сгинул
Милый за дружиной;
Не сберег — одну покинул
Панночку с кручиной.

У подружек в церкви ясно
Свечка дорогает;
У меня одной, несчастной,
Сразу погасает.

В поле осень; лист валится;
Пес наш землю роет,
Сыч на крышу к нам садится:
«Что ж ты — скоро?» — воет.

Скоро я с тобою, значит,
Свижуся, мой милый!
 
Tchaikovsky - Green grass (Complaint of the bride) (I. Surikov), Op. 47 No. 7

Em như ngọn cỏ trên đồng…

I.Z.Surikov (1841-1880)

Em như ngọn cỏ trên đồng,
Mướt xanh mùa hè cỏ mọc;
Nỡ lòng nào ai mang hái,
Cắt ngang thân nắng héo khô.
Nỗi khổ một mình em chịu!
Phận em đớn đau vô bờ!

Em như bông lúa trên đồng,
Cao cao mùa về nặng bông;
Liềm cắt ngang thân lúa đổ
Từng lượm ngổn ngang nằm chờ.
Nỗi khổ một mình em chịu!
Phận em đớn đau vô bờ!

Em như quả dại trên đồng,
Chín đỏ hây hây đôi má
Ai nỡ bẻ cành, thu quả
Bó thành từng bó mang đi.
Nỗi khổ một mình em chịu!
Em đâu dám ca thán gì!

Em là con yêu của cha,
Đóa hoa trong lòng của mẹ;
Nỡ lòng nào ai mai mối
Ép duyên cho một ông già.
Nỗi khổ một mình em chịu!
Phận em đành vậy thôi mà!

Я ЛИ В ПОЛЕ ДА НЕ ТРАВУШКА БЫЛА…

И. З. Суриков (1841-1880)

Я ли в поле да не травушка была,
Я ли в поле не зеленая росла;
Взяли меня, травушку, скосили,
На солнышке в поле иссушили.
Ох ты, горе мое, горюшко!
Знать, такая моя долюшка!

Я ли в поле не пшеничушка была,
Я ли в поле не высокая росла;
Взяли меня, срезали серпами,
Склали меня на поле снопами.
Ох ты, горе мое, горюшко!
Знать, такая моя долюшка!

Я ли в поле не калинушка была,
Я ли в поле да не красная росла;
Взяли калинушку, поломали
И в жгутики меня посвязали.
Ох ты, горе мое, горюшко!
Знать, такая моя долюшка!

Я ль у батюшки не доченька была,
У родимой не цветочек я росла;
Неволей меня, бедную, взяли
И с немилым, седым, повенчали.
Ох ты, горе мое, горюшко!
Знать, такая моя долюшка.
 
B. Paxternak


RỪNG THU

Rừng thu xù xì cây lá
Bóng râm giấc ngủ bình yên
Gõ kiến, sóc hay chim cú
Không phá được giấc ngủ êm.

Mặt trời theo vết thu lên
Từng bước như đang sợ bẫy
Thận trọng vào rừng thu ấy
Quá trưa rồi mới đến nơi.

Dương bên đầm lầy, gò đống,
Rừng trăn rậm phủ rêu phong,
Thôn nào sau đầm lầy vắng
Nghe có tiếng gà vọng sang.

Tiếng gà gáy vang một chập,
Rồi im lặng mãi thật lâu.
Như thể gà suy tư lắm,
Tiếng gáy có nghĩa gì đâu.

Nhưng kìa vẳng từ xa lại,
Có một chú gà gáy chơi,
Như người lính trong phiên gác
Đã cất lên tiếng trả lời.

Trả lời, nghe như tiếng vọng
Để cả lũ gà trong thôn
Bốn phương nam bắc tây đông,
Tất cả cùng vui hoà giọng.

Và theo tiếng gà vang dậy
Rừng bừng tỉnh giấc mở ra
Để thêm một lần nhìn thấy
Đồng rộng, màu xanh trời xa.

TÂM HỒN

Hồn ta ơi, chứa bao buồn khổ
Về mọi người sống quanh ta.
Ngươi đã thành nhà mồ câm lạnh
Bao kiếp đớn đau khắp mọi nhà.

Ướp thân xác họ bằng dầu thơm
Ngươi không quên viết tặng họ thơ,
Nức nở ai oán cùng tiếng đàn lia,
Ngươi khóc than tiễn họ xuống mồ.

Trong thời ích kỷ này, hồn ta
Thay mặt lương tâm, thay nỗi sợ
Ngươi án ngữ như cái bình gốm đẹp
Chứa tro tàn từ thể xác đã thiêu.

Mọi khổ đau nhân thế gộp chung
Bẻ gập ngươi xuống quỳ thấp gối.
Hơi thở của ngươi mang mùi bụi,
Tử thi, nhà mồ với những hồn ma.

Hồn ta ơi, như nghĩa trang làm phúc
Chôn mọi điều ta từng trải đời này
Người xoay vần chẳng khác cái cối xay
Để trộn chung tất cả trong hỗn tạp.

Rồi thì ngươi nghiền cho vụn tất
Mọi chuyện khắc ghi trong ký ức ta,
Để suốt gần bốn chục năm qua,
Rữa nát dần trong nấm mồ ngoài bãi.

NHÀ GA

Nhà ga, két chống cháy khổng lồ
Những chia ly, hội ngộ lại chia ly cay đắng.
Bạn thâm giao và người ra lệnh,
Chẳng thể nào kể hết những công lao.

Từng xảy ra, đời tôi là dịch chuyển,
Là chuyến tàu chờ nhận khách tại ga,
Khói cuồn cuộn tuôn như lông cú vọ
Đôi pha đèn như đôi mắt giương to.

Từng xảy ra, tôi ngồi chưa ấm chỗ -
Đã phải đi. Xích lại để chia xa.
Đến lúc rồi, tạm biệt nhé, niềm vui!
Người soát vé ơi, tôi nhảy xuống ngậm ngùi.

Từng xảy ra, phía trời tây trải rộng
Ngày xấu trời, dãy tà vẹt vô biên.
Đành nhắm mắt bấu víu vào vô vọng,
Chỉ mong sao đừng ngã vào giảm xóc.

Và tiếng còi hơi rít lên từng chập
Đằng xa kia vẳng tiếng trả lời,
Và đoàn tàu bay dọc sân nhận khách
Cơn bão vô tình, nghiệt ngã lướt qua đời.

Đã đến lúc hoàng hôn buông vội vã,
Đã thấy gió và cánh đồng hối hả
Như muốn kịp theo đầu tàu làn khói toả.
Ôi, giá như tôi cùng theo chúng lúc này!


NHỮNG VÌ SAO MÙA HÈ

Kể những chuyện đớn đau
Cho địa chỉ chính xác,
Mở ra, và hỏi nhau
Đi như trong nhà hát.

Những gì tôi từng nghe
Tĩnh lặng êm dịu nhất.
Không hiếm người dằn vặt
Chỉ vì lũ dơi bay.

Làng mạc đêm tháng bảy
Trắng sáng đến diệu kỳ.
Để gây mất trật tự
Bầu trời đầy lý do.

Lấp lánh, vui mừng thở
Khoe ánh sáng rạng ngời
Đâu đó trên bầu trời
Kinh độ không xác định.

Bông hồng xinh nũng nịu,
Xin gió thử nhấc lên
Vạt áo cùng tên gọi,
Giày dép, tóc, môi mềm.

Nóng bỏng và luễnh loãng
Rơi trên đá rải đường.
Tất cả những trò nghịch
Tất cả những sầu vương.


MÙA THU VÀNG

Mùa thu. Lâu đài cổ tích
Mở rộng cửa mời khách xem.
Hồ thu mặt gương phẳng lặng
Ôm trọn những bóng dáng quen.

Chẳng khác gì nơi triển lãm:
Tranh treo đầy khắp các phòng
Nào du, nào tần bì, liễu
Tất thảy được mạ vàng ròng.

Vòm lá vàng cây phong lữ -
Như vòng hoa của cô dâu
Bạch dương sau màn voan phủ -
Khăn voan ngày cưới trong veo

Mặt đất phủ dày lá đổ
Chẳng còn kênh rạch, hố hang
Chái nhà giữa hàng phong đứng
Như được đóng trong khung vàng.

Cả rừng cây thu tháng chín
Sáng ra còn đứng sóng đôi,
Để chờ hoàng hôn nhuộm vỏ
Sánh vàng hổ phách ngời ngời.

Đừng sa chân vào vực nhé,
Mọi người cùng biết mất thôi:
Sục sôi dưới chân lá đổ
Cả một thảm lá vừa rơi.

Tiếng vang tận cuối con đường
Vọng từ bờ cao trở lại.
Bình minh anh đào sóng sánh
Rót mật từng giọt quánh vàng

Mùa thu. Góc căn nhà cổ
Sách cũ, trang phục, súng trường,
Ai lật từng trang thư mục…
Dường như lạnh mùa đông sang


KHÔNG ĐỀ

Thường ngày lặng lẽ, hay hờn dỗi,
Em giờ như lửa cháy bừng bừng
Để anh mang nhan sắc em hiếm thấy
Giam vào lâu đài thơ tối tăm.

Em xem này, bóng chập chờn biến đổi
Trong vầng lửa hắt trên chao đèn.
Nhà tồi tàn, đầu tường, rìa cửa sổ
Bóng chúng mình, và dáng anh bên em.

Em ngồi xếp bằng trên ghế đệm
Hai chân thu kiểu Thổ uy nghi
Bất kể dù ngoài sáng hay trong tối
Em thường lý luận kiểu trẻ thơ.

Em xâu chuỗi hạt khi mộng mơ
Từng vốc cườm em để lăn trên váy.
Vẻ mặt em sao buồn, sao quá buồn như vậy
Chuyện em kể cũng thẳng thắn, đơn sơ.

Khi tình yêu bắt đầu, em lúc nào cũng đúng.
Anh sẽ đặt thêm cho em một cái tên.
Nếu em muốn, vì em anh sẽ đổi
Cả thế giới này, mọi từ ngữ thân quen.

Chẳng lẽ vẻ ngoài em ảm đạm,
Xứng với tâm hồn tiềm ẩn bao tình cảm?
Và lớp quặng vàng rọi sáng trái tim?
Vậy vì sao, vì sao mắt em buồn như vậy?


ĐÊM ĐÔNG

Dù soi đèn cũng chẳng cứu được ngày
Hất sao được tấm chăn đêm dày phủ.
Trái đất này đông đang ngự trị,
Nhà vẹo xiêu, làn khói bất lực bay.

Đèn đường giống bánh mì, và mái nhà - bánh rán
Một vệt đen trên tuyết trắng - thềm nhà:
Nhà chủ đấy, nơi tôi làm gia sư dạy học
Trò ngủ rồi, mình tôi thức đợi đêm qua.

Chẳng ai chờ ai. Rèm nặng buông kín mít
Hè phố mấp mô, tuyết phủ kín mái nhà
Ký ức, thôi nào, hãy hoà cùng ta làm một!
Để ta tin, ta là ngươi và ngươi cũng là ta.

Ngươi lại nhắc về nàng? Ta chẳng lo chuyện ấy.
Ai cho hạn thời gian, ai chỉ dấu cho nàng?
Một cú đòn - khơi nguồn tất cả.
Những gì còn lại ư - ta chẳng chút bận lòng.

Hè phố mấp mô. Lổng chổng đầy chai rỗng
Những mảnh băng đen giữa tuyết chất chồng.
Đèn đường như bánh mì, trên mái nhà khói cuộn
Chẳng ưa người, như con cú xù lông.

CHUỖI NGÀY DUY NHẤT

Suốt mấy mùa đông dài đằng đẵng
Ta nhớ lắm những ngày nắng soi,
Mỗi ngày đều duy nhất trong đời
Qua rồi đến - vòng quay bất tận.

Ngày lại ngày theo nhau thành chuỗi
Những ngày duy nhất ấy - với ta,
Khi đôi ta hiểu bằng cảm nhận
Thời gian dừng lại chẳng trôi qua.

Ta nhớ như in từng ngày tháng
Khi đất trời lạnh giá giữa đông,
Đường lầy lội, mái nhà nước rỏ,
Và vầng dương ngự trên mảnh băng.

Lửng lơ đâu đó trên vòm cây
Tổ sáo đổ mồ hôi vì nóng.
Và những cặp tình nhân mê muội,
Bên nhau tìm hơi ấm vòng tay.

Để đôi kim đồng hồ ngái ngủ
Đến việc quay trên mặt số cũng lười,
Và một ngày dài hơn thế kỷ,
Và vòng ôm mãi mãi không rời.
 
Evgeni Evtushenko

Ba phút sự thật

Có một chàng trai tên là Mansana
Mắt trong veo như suối nguồn buổi sáng,
Hồn nghệ sĩ ồn ào như căn phòng áp mái
Nơi chim câu, ghita với hội họa sống chung.

Mansana thích những bắp ngô non ngọt ngào
Yêu dã cầu, trẻ con, chim chóc và cây cối
Đã không ít lần trái tim anh đập vội
Vì mắt ai vô tình liếc dưới hàng mi.

Dù ngoại hình vẫn giống một thiếu niên
Nhưng tâm hồn Mansana chín chắn,
Với những kẻ đạo đức giả và dối trá,
Anh nghiệt ngã nghiêm túc khác thường.

Mà dối trá ở Cuba thì vô cùng trắng trợn
Khắp các toà nhà công sở tràn lan,
Dối trá ngự trên xe riêng tổng thống,
Và ngả ngốn như chủ nhân đích thực.

Dối trá đầy khắp các trang nhật báo
Và bắt đầu từ sáng tinh sương
Lẫn trong các chương trình ca nhạc
Dối trá thét gào trên loa phóng thanh.

Và thế là chàng trai Mansana
Không vì vinh quang, đơn giản vì sự thật,
Mà anh muốn toàn Cuba được biết,
Cùng với các bạn mình chiếm đài phát thanh!

Vào phòng cách âm tay lăm lăm khẩu súng
Giật mic từ tay nữ ca sĩ thính phòng,
Bằng tiếng nói Cuba, niềm tin và dũng cảm
Anh nói sự thật với nhân dân.


Ba phút! Chỉ có ba phút thôi!
Tiếng súng vang. Sau đó là tĩnh lặng
Viên đạn của Batista đã trở thành dấu chấm
Hết câu. Dù anh còn nói dở dang

Rồi nhạc rock-n-roll lại vang vang...
Còn anh đã trở thành bất khuất
Mang đời mình đổi lấy ba phút cho sự thật
Anh ngã xuống hạnh phúc ngời gương mặt trẻ thơ...

Tôi muốn nói với thanh niên toàn thế giới!
Bất cứ đất nước nào dối trá vẫn hoành hành,
Khi báo chí nói dối không mệt mỏi –
Hãy nhớ gương Mansana, các bạn ơi!

Sống như anh - đừng mải miết chơi bời
Đối mặt với cái chết, quên tiện nghi êm ấm,
Nói sự thật, dù chỉ trong ba phút!
Chỉ ba phút thôi!
Rồi bị giết cũng cam lòng!

1962
 
Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký để bình luận.
Back
Top